Hisy hetsika hotanterahina ny 23 sy 24 avrily ho avy izao, amin’ny toerana efatra dia i Mahajanga, Toamasina, Antsi­ranana ary Antananarivo, momba ny fadimbolana sy ny fahadiovana manodidina iza­ny. Tanjona ny hampahafantarana izany satria tsy mbola azo resahana malalaka izany eto amintsika. « 39% ny tovovavy no nanambara fa tsy tokony ho resahina imason’olona ny fadimbolana.Vokany, tsy fantany izay tokony hatao, fa eo koa ny tsy fananany fitaovana ampiasaina manoloana io tranga isam-bolana io, 11% ny tovovavy sy ny vehivavy ihany amin’izao fotoana no misitraka fitaovana manara-penitra tokony hananana mandritra ny fadimbolana », hoy ny tomponandraikitra avy amin’ny minisiteran’ny Tanora sy ny fanatanjahantena, i Assimini Ornella, ny herinandro lasa teo, teny Ankorondrano. 3 000 ny olona kendrena amin’izany, anisany ny tanora vavy sy lahy, ka ireo tanora ao amin’ny fikambanana AfriYan, tohanan’ny UN­FPA no misafidy ny toerana hanaovana azy, isam-paritra. Mizara roa ny hetsika. Voalo­hany, any am-pianarana ary ny faharoa, eny anivon’ny fiarahamonina, mandritra ny roa andro. Ankoatra ny fampahafantarana ny manodidina ny fadimbolana sy ny fahadiovana mandritra ny fotoana hahatongavany, hisy koa ny fizarana fitaovana manokana, indrindra ho an’ireo tena marefo.

Vonjy

Taorian’ny nandravaravan’ny rivodoza Fytia sy Gezani, ny volana febroary lasa teo, nahakasika distrika 29 sy faritra fito, miditra amin’ny dingana fanarenana sy fanavaozana maharitra i Madagasikara amin’izao fotoana izao.
Notanterahina ny faran’ny herinandro teo, tao amin’ny BNGRC, ny fanokafana ofisialy ny fiofanana momba ny fanombanana ny filana sy ny fahasimbana aorian’ny loza (PDNA). Nitarika izany ny tomponandraikitra isan-tsokajiny. Anisan’izany ny tale jeneralin’ny BNGRC, ny jeneraly Ramanantsoa Gabriel, ny solontenan’ny Firenena mikambana, ny CPGU ary ny Vondrona eoropeanina.
Ny fiofanana natao izay mikendry ny handrefy amin’ny fomba feno ny fahasimbana sy ny fatiantoka, hamaritana ny laharam-pahamehana ary hanampy amin’ny famolavolana paikady mazava ho an’ny fanarenana maharitra. Hanamora ihany koa ny fanapahan-kevitry ny fanjakana sy ny fitadiavana loharanon-karena.
Tarihin’ny BNGRC sy ny CPGU, miaraka amin’ny fanohanan’ny mpiara-miombon’antoka iraisam-pirenena, ny hetsika. Mikendry ny hampivondrona ny hery rehetra ho amin’ny fanarenana maharitra an’i Madagasikara.

Vonjy

Nankasitraka ny fangaraharahan’ny Fitsarana momba ny kaonty araka ny tatitra ny taona 2025 ny KMF/Cnoe, araka ny nambaran’izy ireo ny herinandro teo. Notsiahivin’izy ireo tamin’izany fa mitentina 3 811 miliara Ar ny very, tsy tafiditra tao amin’ ny kitapombolam-panjakana. Notsiahivin’ity fiarahamonim-pirenena ity ny fanambaran’ireo rafitra mpanara-maso ny fitantanan-draharaham-panjakana sy ny fiadidiana ny Fanavaozana ny Repoblika fa hiroso amin’ny fanaovana fanadihadiana lalina sy fanenjehana izany fandikan-dalàna izany.
Nahitsy anefa ny KMF/Cnoe nilaza fa efa faheno sy nodradradradraina teto ny fisokafan’ny fanadihadiana amin’ny raharaha maro tahaka izany. Anisan’izany ny « Bonbon sucette», ny «Ecran plat», ny fanondranana volamena antsokosoko tratra… « Samy tsy misy fanambarana ny fiafarany sy ny vokatry ny fanadihadiana avokoa ireo nanadihady izany. Miandry fatratra ny tohin’io fandrobana ny harem-pirenena, nambaran’ny fitsarana momba ny kaonty io ny vahoaka », hoy izy ireo.
Etsy andaniny, miandrandra fampandraisana andraikitra ny ankolafin-kery rehetra momba ny fakan-kevitra sy ny fikaonan-dohan’ny olom-pirenena ho fanavaozana, ny KMF/Cnoe. Manantena izy ireo fa tsy hisy fanilihina ho amin’ny dingana manaraka. « Antenaina fa mitohy ny ezaka ary miandrandra fampitam-baovao ny rehetra mom­ba dingana vita sy ny miandry », hoy ity fiarahamonim-pirenena ity. Naneho faha­vononana hifanolo-tanana hatrany izy ireo amin’ny sehatry ny fikaonandohan’ny olom-pirenena.

Synèse R.

Nahazo fitaovana avy amin’ny Federasionina malagasin’ny gymnastique, ireo klioba vao avy niatrika “Master class”, ny 16 avrily lasa teo.

Tsy mitsahatra ny mampiroborobo ny taranja ny eo anivon’ny Federasi­onina malagasin’ny Gymnas­tique. Ho fampirisihana sy fanohanana ireo klioba sy ny atleta ao aminy, nisy ny fanomezana fitaovana ho azy ireo avy amin’ny federasionina. Ny taranja Gymnastique rythmique no tena nisitraka izany fampitaovana izany, izay vao avy niatrika “master class”. Ny 16 avrily teo no nanatanterahana ity fanolorana fitaovana ity ary nahazo avokoa ireo klioba mivondrona eo anivon’ ny federasionina malagasy ny Gymnastique. Nandritra io fotoana io ihany koa no nanambaran’ny Federasionina fa handray anjara amin’ny “ salon International du Sport” izy ireo, izay hatao ny 24 hatramin’ny 26 avrily izao, eny amin’ny Lapan’ny fanatanjahantena Mahamasina. Hampi­seho sy hampahafantatra be­be­kokoa ny taranja ny Federasionina malagasin’ ny gymnastique amin’io fotoana io, raha ny nambaran’izy ireo. Tsy ny Gymnastique ihany no haseho mandritra izany fa eo ihany koa ny Parkour izay efa tafiditra ao anatin’ny taranja mandrafitra ity federasiona ity. Tsiahivina fa efa mivelatra manerana ny nosy sy any ivelany ny taranja Gymnastique malagasy ary mandalina ha­trany izay hampiroboroboana ny taranja.

Mi.Raz

Velonjara Jet-lee, anarana feno. “Onel Jet” ao anatin’ny fikirakirana ny hira sy ny mozika. Ny fivoizana ny “Afro beat” no ifotorany. Nandritra ny taom-pahazazany no efa liana tamin’ ny famoronana tononkalo miady rima i Onel Jet. Ireo trangam-piarahamonina no akora fototra entin’i Onel Jet manefy ireo tononkirany. “Misy hafatra mafonja ny sanganasako”, hoy izy. Ilay vazo “Tsy agnenig’ôta” no nahafantarana ity mpanakanto ity.
Efa manangasanga any koa ny famoahan’i Onel Jet ny “Fisarahana”. Ankoatra ny “Afro beat” miezaka ny mamolaka ny gadona mihetsika (trôpikaly) ihany koa i Onel Jet. “Ny hanome fahafaham-po ireo sokajin-taona rehetra no tanjona amin’ny firosoana amin’ny famolahana bankira hafa”, hoy izy.
Manan-talenta amin’ny famoronana tononkira i Onel Jet. Nomarihany fa vonona ny hiroso lalina amin’ny filalaovana ny mozika izy fa tsy anandrakandrana. Naneho ny fahavono­nany ny hivoy ireo gadon-kira nentim-paharazana mampiavaka an’i Toamasina ihany koa i Velonjara Jet-lee.

Nanangona : HaRy Razafindrakoto

Fotoan-dehibe, sambany nanandratana endri-kolontsaina mampiavaka ny faritra atsimo ny « Tsapiky Festival ».

Nandihy tsapiky ny iray kianja tao Andaboly, Toliara… Nanomboka tamin’ireo vahoaka nanotrona, ireo manam-pahefana isan’ ambaratongany ka hatrany amin’ny filohan’ny Fanavao­zana ny Repoblika, samy ni­tsangana nipikelika avokoa. Ny anton’ny « havoria », ny fanolorana ny gadona tsapiky ho harembakoka iraisam-pirenena ho an’ny zanak’olombelona eo anivon’ny Unesco. Tsy izy ireo loatra anefa no tena nasongadina fa ilay famirapiratan’ny mozika mampiavaka an’i Toliara manokana, izay lasa nahafantarana an’i Madagasikara maneran-tany ihany koa, araka ny nomari­hin’ny minisitry ny Serasera sy ny kolontsaina tanatin’ny fandraisany fitenenana.

« Toliara farany amin’ny faritany no nahafantaran’ny maro azy, fa androany kosa voalohany noho io tsapiky io. Manana finoana fa mbola handroso ary ho voalohany i Toliara », hoy ny nambaran’ny filohan’ny fanavaozana ny Repoblika, nialoha’ny nanokafana tamin’ny fomba ofisialy ny « Tsapiky Festivaly ».

Rariny, araka izany, raha nomem-boninahitra mano­kana ireo mpanakanto nisava lalana ny tsapiky, nahatonga azy amin’izao toerany izao. Mbola maro ireo Sairy Matoy, na ireo mpanakanto zokiny nitrandraka ity gadona ity, nanomboka tany amin’ny faramparan’ny taompolo 70 tany. Eo ry Jean Piso, Tirike, Jozex, ry zareo mpikambana ao aminy Asco Music, sns. Niara-niredona ny « Izay hombanao », sanganasan’i Régis Gizavo izy ireo, nialohan’ny nanolorana ny mari-bonina­hitry ny kanto an’ireto Sairy Matoy ireto.

Taorian’ny lanonana ara-panjakana vao tena nianoka ilay tsapiky amin’ny endriny rehetra ary tsy ankiato ireo mpijery nameno kianja.

Zo ny Aina

Fangatahan’ny mpianatra ao amin’ny oniversiten’i Maninday ao Toliara nandritra ny fandalovan’ny minisitry ny Fampianarana ambony tany an-toerana ny tokony hampiakarana ny vatsim-pianaran’izy ireo. Nampanantena ny minisitra fa havoaka tsy ho ela ny valin’ny fangatahana. Nihaona tamin’ny Seces any Toliara ihany koa ny minisitra nidinika ireo paikady entina mampandroso ny fampianarana.

Fandrahoan-tsakafo ara-pahasalamana sy fanolorana fitaovana ary fanohanana ny fifandraisana amin’ireo vondrona 10 no nanamarika ny ady amin’ny tsy fanjarian-tsakafo natao tao Bekatra, distrikan’i Manakara. Niarahana tamin’ny Saf FJKM sy ny tetikasa Dio Tafa izany. Fanatsarana ny fikarakara ny sakafon’ny zaza latsaky ny 5 taona no novoizina tamin’izany.

Notolorana boky ireo mpianatra ao ain’ny kilasy fanomanana sy ambaratonga faharoa ao amin’ny Cisco Belalanda Toliara II. Natao izany nandritra ny fidinan’ny minisitra tany an-toerana nanara-maso ny fampianarana.