Manaraka akaiky. Nam­ba­ran’ny minisitra misahana ny Fanavaozana, ny Me Razafimanantsoa Hanitra, fa anisan’ny hanamarika ity herinandro ity ny fahatongavan’ny iraky ny Sadc.  « Hijery ny fandrosoan’ny asa araka ny voafaritra ao amin’ny fandaharanasan’ny Fanavaozana izy ireo. Horesahina mandritra ny fihaonana koa ny momba ny tetibola hanatanterahana ny fikaonandoham-pirenena », hoy izy, tetsy Antaninarenina, omaly tamin’ny fananganan-tsaina. Nambarany koa fa hanomboka anio sy rahampi­tso ny fampiofanana ireo mpampiofana hitarika ny fikaonandoha ho an’ny avy amin’ny minisitera sy ny FFKM. Eo koa ireo fiarahamonimpirenena sy ny tanora ary ny fikambanam-behivavy. Nanteriny fa hotanterahina ny 20 mey izao, eny amin’ny CCI Ivato, ny lanonana fanombohana amin’ny fomba ofisialy ny fikaonandoha. «Fikaonan­doha eny ifotony ary hiresahina sy handinihina ny momba ny fitantanana ny fifidianana sy ny momba ny rafi-panjakana», hoy ihany izy.
Notsiahiviny tamin’izao fananganan-tsaina izao koa ny ezaka vitan’ny minisitera tantaniny. Teo ny nanaovana ny fikaonandoha andrana, momba ny fomba fiasa natao teny ifotony, notanterahina tao Antsirabe I sy II. Teo koa ny nahavitan’ny fikaonandoham-pirenen’ny tanora teto an-dRenivohitra sy any amin’ny faritra ka nandraisan’ireo talem-paritra misahana ny Fanavaozana anjara. Ary ny fihaonana tamin’ireo mpiara-miombon’antoka nandinihina ny hanamafisana ny fiaraha-miasa.

Synèse R.

Raha tsy misy ny fiovana, ny Disciples FC Vakinankaratra, laharana voalohany, ao amin’ny Kaonferansy Atsimo, hifanandrina amin’ny Fosa Juniors FC Boeny, fahefatra ao Ava­ra­tra, eo amin’ny ampahefa-dalan’ny fiadiana ny ho tompondakan’i Madagasikara, taranja baolina kitra (PFL). Ampahatsiahivina ihany fa hatao ny 17 mey ho avy izao ny fihaonana mandroso, ka ry zareo avy any Boeny no hampiantrano voalohany, raha tsy misy ny fiovana. Any amin’ny 24 mey kosa ny fifandonana miverina.
Tsiahivina fa efa nifampi­tsapa tamin’ny Disciples FC, tany Antsirabe, ny Fosa Juniors, nandritra ny lalao fanomanana an’ity taom-pilalaovana vaovao ity. Nisaraka ady sahala 1 no ho 1 ny roa tonta, tamin’izany.
Nambaran’ny tomponandraikitra iray eo anivon’ny Disciples FC fa tsy mitsahatra ny fanomanana ho an’ny mpilalaon’izy ireo. “Tsy mitsahatra ny manomana izahay, mitohy hatrany ny fanazarantena. Tanjona apetrakay amin’ity taona ity, mitovy amin’ny rehetra ihany, dia ny hiezaka hanao pao-droa: haka ny amboara nasionaly sy ny ho lasa tompondakan’i Madaga­sikara indray”, hoy hatrany ny loharanom-baovao iray eo anivon’ny klioba Vakinanka­ratra.
Ny 2024, efa voahosotra ho tompondakan’ny PFL ny Disciples FC, ary efa niatrika ny “Ligue des Champions Caf”.

F.R

Notontosaina ny alahady teo, teny amin’ny Kianja Makis Andohatapenaka, ny andro fahavalon’ny fiadiana ny ho tompondakan’i Madagasikara, taranja Rugby, «XXL Top 12». Mbola nohamafisin’ny CEA Andranomanalina, afakomaly, ny maha mpanjakan’ny kartie azy, rehefa nandavo ny Mang’art Manjakaray, tamin’ny isa 52 no ho 33.

Nandrombaka medaly alimo roa ny delegasiona malagasy niatrika ny fiadiana ny ho tompondakan’i Afrika, taranja tolona, natao tatsy Alexandrie, Egypte, ny 29 avrily hatramin’ny 4 mey lasa teo. Ny sokajy zandriny, U17 sy U20, no nahazoan’ny Malagasy io medaly io. Sarotra kosa ny dian’ny Malagasy mpilalao teo amin’ny sokajy zokiny, sénior.

Voahosotra ho tompondakan’ny seksionina Antananarivo Renivohitra, teo amin’ny sokajy U18, vehivavy ny Fandrefiala rehefa nandavo ny ASSM tamin’ny isa 49 no ho 38. Voahosotra ho mpilalao mendrika i Karen, avy amin’ny Fandrefiala.

Hiatrika fifaninanam-pirenena indray ny Makis Ladies, amin’ity volana mey ity. Hanafika atsy Kenya, ka hiady ny ho tompondakan’i Afrika, sokajy “performance division”, ho an’ny rugby lalaovin’olona 15. Firenena efatra no hiady ho lohany amin’izany.

Hampiantrano ny fiadiana ny ho tompondakan’ i Afrika, sokajy «Perfor­mance division», vehivavy, ho an’ny taranja rugby lalaovin’olona 15, i Kenya. Hotantera­hina ny 21 hatramin’ny 31 mey ho avy izao izany. Hiady ho lohany amin’ity ireo ekipa efatra, dia Kenya, mpampiantrano, i Afrika Atsimo, miampy an’i Ouganda sy i Madaga­sikara.
Raha tsiahivina, nandray io fifaninanana io, indroa mi­antaona ny Malagasy, ny taona 2024 ary nitana ny laharana faharoa. Ny taona 2025, nahazo ny laharana fahatelo. Amin’ity, hanafika indray izany ny Makis Ladies. Mbola sakana ho an’ny tovovavy malagasy ry zareo Afrikanina Tatsimo izay indroa nahazo ny amboara. Hanala vela amin’izy ireo izany ny Makis Ladies, amin’ity. Indray mandeha ihany koa ny Makis Ladies no nandresy an-dry zareo Kenyanina dia ny tamin’ny taona 2024. Vela iray tsy maintsy esorina ihany koa izany ny fifanandrinana amin’izy ireo, izay hilalao eo an-jaridainany. Ouganda indray tsy mbola nandresy ny Makis, saingy efa nivoatra be izy ireo, ankehitriny.
Raha ny fandaharam-potoana, hifandona voalohany amin’ny Makis Ladies, ry zareo Afrikanina Tatsimo, ny sabotsy 23 mey ary hifampitana amin’i Kenya, eo amin’ny lalao faharoa, ny alarobia 27 mey. Ny fi­haonana farany dia ny fifandonana amin’ny The Cranes Ou­gan­da, ny alahady 31 mey.
Efa ao anatin’ny fanomanana io lalao goavana io, amin’izao fotoana, ireo mpilalaon’ny Makis Ladies, izay tantanan’ny mpanazatra Mamy. Araka ny fantatra, hisy ireo mpilalao vaovao handrafitra ny ekipam-pirenena fa eo koa ireo mpilalao mbola ho voatazona.

Tompondaka

Ho maina, amin’ny ankapobeny, ny habaka saika manerana ny Nosy, raha ny vina mandritra ny herinandro. Hahazo vahana anefa ny tsioka avy atsinanana ho an’ny tapany avaratra atsinanana sy ny ilany atsinanan’ny afovoantany, amin’ny faran’ny herinandro. Tsy hisy tranga mahery vaika mety hanakorontana ny toetry ny andro. Hisy orana avy any an-dranomasina handalo indraindray any amin’ny faritra avaratra atsinanan’ny Nosy ary ny toerana sasany amin’ny morontsiraka atsimo atsinanana. Hibaliaka ny masoandro any an-kafa, izay mety hialohavana zavona vao maraina ny atitany. Hanorana ny faritra atsinana, any amin’ny faran’ny herinandro, izay mety harahin’erika indraindray ny ilany atsinanan’ny afovoantany. Manodidina ny 9 – 25 °C ny maripana ny maraina ary eo anelanelan’ny 24 – 38 °C ny tolakandro.

Niara-nientana nanatanteraka fanadiovana faobe teny amin’ny “Cité Universitaire” Ankatso II, ny minisiteran’ny Fampianarana ambaratonga ambony sy ny fikarohana ara-tsiansa sy ny minisitry ny Rano, ny fanadiovana ary ny fidiovana. Teo koa ny minisitry ny Fampianarana teknika sy ny fanofanana arakasa, niaraka tamin’ny Filohan’ny delegasionina manokana eto Antananarivo Renivohitra, ny herinandro lasa teo. Nentanina ireo mpianatra amin’ny maha zava-dehibe ny fahadiovana ka hanao fanadiovana isam-bolana.

Nomarihana omaly, 3 mey ny Andro fankalazana ny fahalalahan’ny asa fanaovan-gazety maneran-tany. Mpanao gazety 106 avy eto Madagasikara no na­hazo mariboninahitra avy amin’ny minisiteran’ny Kolontsaina sy ny serasera, omaly, tetsy amin’ny Ivotoro, Nanisana. Grand croix de l’ordre national, commandeur de l’ordre national, grand officiers ary chevaliers de l’ordre national no laharam-boninahitra nomena azy ireo tamin’izany.
Ho an’ny vondrona Ultima Media, nahatratra sivy ireo nisitraka izany : Andriatefiarinesy Njaka, Jean Claude Rakoto­vao, Zoniaina Randriatsiresy, Rakotovololonarivo Tatiana, Rabehaja Holy Danielle, Tiana Rako­to­mavo, Mamiherison Andria­nai­voharijaona, Sabotsy José (Sajo) ary Rasamoelina Mana, talen’ny fanoratana eo anivon’ny Ultima Media. Noto­lorana ny Commandeur i Sajo, Che­valier ny valo ambiny.
« Voahaja ny fahalalahana ho an’ny mpanao gazety tao anatin’ity fanavaozana ity », hoy ny minisitry ny Serasera sy ny kolontsaina, Ogascar Fe­nosoa. Nambarany hatrany fa ankasitrahana avokoa ny mpanao gazety rehetra tsy ankanavaka, nahavita be teo amin’ny tontolon’ny asa. «Na­tao ambony noho ny fahasamihafana rehetra ny maha iray tsy mizarazara ny mpanao gazety», hoy ihany izy.
Marihina fa natomboka tamin’ny fanaterana voninkazo tetsy amin’ny tsangam-baton’ny OJM ny ivon’ny fanamarihana, omaly maraina.

Mino

Hotanterahina eto Mada­gasikara, ny 27 ka hatramin’ny 31 mey, ho avy izao ny fiadiana ny ho tompondakan’ny faritra fahafito, taranja handball na ny IHF Trophy. Fifaninanana, natokana ho an’ny sokajy zandriny lehilahy «cadet» sy «ju­nior». Io no nambaran-dRatsi­mandao Andriamanga Heri­lovasoa, filohan’ny federasionina malagasy (FMHB), tao amin’ny tambajotran-tseraserany, ny sabotsy lasa teo. Hampian­trano izany ny lapan’ny fanatanjahantena Mahamasina. Araka ny vaovao nampitainy hatrany, firenena dimy no hiady lohany amin’ity dia i Madagasikara mpampiantrano, La Reunion, Comores, Mayot­te ary i Seychelles. Fantatra fa firenena telo amin’ireo ihany no manana solontena amin’ireo sokajy roa hifaninanana dia ny Akion’i Mada­gasikara, Comores ary i Mayot­te. Hita ao amin’ny «ca­det», i Madagasikara, La Réunion, Comores ary i Mayot­te. Ho an’ny «junior» indray Madagasikara, Mayotte, Co­mo­res ary i Seychelles. Ma­rihina fa hisolontena ny faritra fahafito, amin’ny IHF Trophy kaontinantaly, izay tompondaka, amin’ireo sokajy roa ireo. Tsiahivina fa izao vao tafiditra ho anisan’ireo handray anjara amin’ity fifaninanana ity, ry zareo Renione. Heverina, araka izany, fa ho mpifanandrina maozatra ny ekipan’izy ireo na «cadet», aza no handraisany anjara.

Tompondaka

Hihazo ny faritra Analanjirofo ny mission medico-chirurgicale, hampisitraka tolotra fahasalamana maimaimpoana ho an’ny vahoaka eny an-toerana. Ao amin’ny Hopitalibe Fenoarivo Atsinanana no handraisana ny hetsika ny 5 ka hatramin’ny 7 mey ho avy izao. Tolotra ara-pahasalamana isan-karazany ahitana fandidiana Hernie, Kyste, appendicite. Fitsaboana nify, ativava sy fitsaboana maso ary fizaham-pahasalamana ankapobeny no atolotra ny vahoaka mandritra ny hateloana.

Nandritra ny iray volana, hita taratra amin’ny isa ny zava-bitan’ny minisiteran’ny Fampianarana teknika sy ny fanofanana arakasa. 5 285 mahery ny voaofana sy narahina, antontan-taratasy ara-panjakana 3 816 mahery no voavaha, olom-pirenena 1 450 mahery nahazo tombontsoa tamin’ny fandaharanasa fampiatiana, tanora 1 000 mahery tafiditra amin’ny sehatry ny niomerika, nahazo mari-pahaizana voamarina 90 mahery tao Farafangana, ary mpisitraka 84 mahery amin’ny sehatry ny fambolena sy fiompiana tao Mahafasa.

2,9% ny tahan’ny manam-pahaizana eto amintsika. Ambany ny taha raha mitaha amin’ny 12% aty Afrika, amin’ny mponina olon-dehibe. Mahatratra 40% kosa izany any Etazonia sy Japon, araka ny tatitry ny Unesco sy ny Banky iraisam-pirenena ny taona 2024. Mpianatra nahavita fianarana ambony ka nahazo diplaoma “licence” no ho miakatra no sokajiana hoe manam-pahaizana.

Notolorana mariboninahitra ny mpampianatra sy mpandraharaha mendrika teny Ankatso, tamin’ity herinandro ity, izay tafiditra amin’ny fankalazana ny faha-65 taona niorenan’ny oniversite teto Antananarivo. Anisan’ny karazany nomena ireo nahazo izany ny Grand croix 2ème ordre, Grand officier, officier ary Commandeur.
Mpampianatra 43 sy mpan­draharaha 124 no nisitraka izany, araka ny fanazavan’ny filohan’ny komity mpan­drindra ny fankalazana 65 taona sady filoha lefitra misahana fikarohana eo anivon’ny oniversiten’Anta­nana­rivo, Rabetokontany Nante­naina.
Arakaraka ny taona niasana no namaritan’ny fanjakana malagasy ny mariboninahitra homena ny tsirairay. Momba ny fanamarihina ny faha-65 taonan’ny oniversite kosa, ivon’ny fankalazana ny herinandron’ny 15 jona hanatontosana hetsika siantifika samihafa. Manana ny toerany koa ny kolontsaina ka ireo mpianatra no haneho fampisehoana. Zava-dehibe hiantsona ireo maintimolaly rehetra ny hetsika ara-panatanjahantena sy ny korana fiaraha-misakafo ny 19 jona ho avy izao. “Ny firaisankina ao anatin’ny fahasamihafana” no lohahevitra amin’ny fankalazana.

Vonjy

Nosokafan’ny minisitry ny Fanabeazam-pirenena, Rajaonarison Sendra Nirina, sy ny mpandrindran’ny fikambanana Fanjiry, izay fikambanana naorin’ny vadin’ny filohan’ny Fanavaozana ny “Cours maimaimpoana” ho an’ireo mpianatra hiatrika ny fanadinam-panjakana CEPE, BEPC ary bakalorea ao amin’ny Cisco Toamasina I sy Cisco Toamasina II, ny faran’ny herinandro teo. Tanjona amin’izao hetsika izao ny hanohanana sy hanampiana ny ray aman-drenin’ny mpianatra sy ny mpianatra avy amin’ny sekolim-panjakana rehetra sy ny sekoly miahy tena sasantsasany ahafahan’izy ireo hiatrika am-pitoniana sy ho tsara fiomanana amin’ny fanadinana ofisialy. Nanentana ny ray aman-dreny handefa ny zanany hiatrika ny “cours maimaimpoana” ny minisitra ary nanolotra boky ho an’ny sekoly ao amin’ny Dren Atsinanana tao anatin’ny lahateniny.
Nandritra ny fidinana ifotony tao amin’ny Cisco Toamasina I sy Toamasina II ary ny Dren Atsinanana, nanara-maso ny fizarana ny fampitaovana sy ny tohana ara-bola ary ny fanarenana ny fotodrafitrasa an-tsekoly rava taorian’ny fandalovan’ny rivodoza Gezani koa ny delegasionina. Fampitaovana ahitana tafo fanitso 35 600, fitaovam-pianarana (kitapo, kahie, penina, pensilihazo, pensilihazo miloko, fitsipika…) 89 172 ary tohana ara-bola ho an’ireo mpampianatra ENF mitentina 300 000 Ariary isanisany miampy “tentes scolaires” 434 izany.
Vokatry ny fiaraha-miasa eo amin’ny minisiteran’ny Fanabeazam-pirenena sy ny Banky iraisam-pirenena izany.

Vonjy

Raraka… ! Tsy tafita tany amin’ny dingana manaraka amin’ny fiadiana ny ho tompondaka maneran-tany, taranja tenisy ambony latabatra, ho an’ny lalao isan-tarika, izay tontosaina atsy Londres Ang­leterre, ny 28 avrily-10 mey, ny ekipa nasionaly malagasy. Nahazo faharesena fanindroany indray izy ireo rehefa lavon’i Meksika, tamin’ny isa 3 no ho 1, afakomaly. Andro fahatelo sady farany ho an’ny fifanintsanana isam-bondrona izy ity.
Raha hiverenana ny fifanandrinan’ny Malagasy tamin’ireo meksikanina, resin’i Castro Rogelio, tamin’ny seta 3 no ho 0, (11-3/11-9/11-9), Rako­toarimanana Fabio. Teo amin’ny fihaonana faharoa, nosahalain-dRazafinarivo Antoi­ne, Malagasy, 1 no ho 1 ny isa, rehefa nahita fandresena seta 3 no ho 2, (11-5/13-11/8-11/9-11/11-9) , nanoloana an’i Madrid Marcos, meksika, ity Malagasy mpilalao ity. Taorian’io, niakatra ho 2 no ho 1 indray ny isa rehefa noresen’i Arce Dario, tamin’ny seta 3 no ho 1, ( 11-3/11-6/ 8-11/ 11-8) Rakotoarisoa Setra.
Nandritra ny lalao farany, tsy tafavoaka teo anatrehan’i Madrid Marcos i Fabio, izay niondrika tamin’ny seta 3 no ho 0, (11-6/11-5/11-3).
Fandresena iray, teo anatrehan’i Mongolia, nandritra ny andro voalohany ihany izany no vokatra tsara azon’ny Malagasy tamin’ireo lalao telo vitany tamin’ity fifanintsanana isam-bondrona ity. Tsiahivina fa efa resin’i Danemark, 3 no ho 0, i Madagasikara, nandritra ny andro faharoa.

Fitia Randria

Hotanterahina ao amin’ny Emirates Stadium Londres Angleterre ny fihaonana eo amin’ny Arsenal sy ny Fulham. Fifanandrinana izay tafiditra amin’ny fiadiana ny ho tompondakan’i Angleterre, “Premier League”. Mila mahita vokatra tsara amin’io ny Arsenal raha tian’izy ireo ny hitazona ny laharana voalohany. Manana isa 73 izy ireo, ary manaraka azy ny Manchester City, faharoa, mitana isa 70.

Hotanterahina any Alzeria, ny 5 hatramin’ny 10 mey izao, ny fiadiana ny tompondakan’i Afrika, taranja lomano, sokajy Junior sy Senior. Malagasy mpilomano 11 mianadahy no hisolo tena an’i Madagasikara amin’izany.

Niditra tamin’ny andro fahadimy, omaly, ny fifaninanana nasionaly N1A basikety, dingana voalohany, ho an’ny faritra andrefana. Lalao anisan’ny nitranga omaly ny fifandonana teo amin’ny Dunamis sy ny BC Somava, ka azon’ity farany ny fandresena, tamin’ny isa 74 no ho 65.

Hotontosaina ny 8, 9, 10 mey izao ny “Tournoi de selection Olympiades 2026”, taranja Échecs. Fifaninanana hisafidianana izay mpilalao mendrika hiatrika ny “Olympiades” any Ouzbekistan, ny 15 hatramin’ny 27 septambra izao, ity lalao hatao ity.

Tanterahina nanomboka ny 30 avrily teo, hitohy hatramin’ny 3 mey izao, any Pretoria Afrika Atsimo, ny fiadiana ny tompondakan’i Afrika, taranja Gymnastique rythmique. Tsy diso anjara amin’izany i Madagasikara fa hanana solontena dia Rakotonirina Tiara. Hiara-dia aminy, amin’izany, ny mpanazatra azy Mr Tatiana. Tsiahivina fa i Tiara no hany Malagasy mbola misehatra amin’ny iraisam-pirenena ho an’i Madagasikara, eo aminity taranja Gymnastique rythmique ity. Raha ny fandaharam-potoana, efa niaka-tsehatra i Tiara, ny 30 avrily teo, ka mbola mitohy ny fifaninanana hatramin’ny 3 mey izao. Miisa 13 izy ireo no mifaninana ao anatin’ny vondrona A, misy an’i Tiara. Vonona ny hanome ny tsara avy aminy ity Malagasy ity mandritra izao fifaninanana afrikanina voalohany hatrehiny izao.

Mi.Raz

Nandihizan’ny Malagasy indray ny tatsy Maurice, nandritra ny fiadiana ny ho tompondakan’i Afrika, taranja tsipy kanetibe, faritra fahefatra. Nofaohan’ny Malagasy avokoa ny medaly volamena miisa efatra niadiana tamin’izany. Firenena telo no niady ny lohany dia i Maurice, Madagasikara ary i Djibouti.

Nanakoako tatsy Maurice indray ny lazan’i Ma­dagasikara, omaly zo­ma, nandritra ny fiadiana ny ho tompondakan’i Afrika, faritra fahafito, teo amin’ny taranja tsipy kanetibe. Noraofin’ny Malagasy avokoa mantsy ny medaly volamena efatra nandritra izany fifaninanana izany. Efa nampoizin’ny rehetra fa tsy hisy hahatohitra ny Malagasy ireo mpifanandrina taminy. Hatrany am-boalohany dia efa nisongadina ny fahaiza-manaon’ireo Malaga­sy mpilalao.

Raha hiverenana ny vokatra, Maorisianina avokoa no nidona tamin’ny Malagasy, teo amin’ny famaranana.

Ho an’ny olon-tokana, lasan’i Rindra ny amboara. Tsy niady mihitsy ny famaranana satria tsy nisy niainana mihitsy ny tifitra nataon’i Rindra izay tsy voatohitry ny mpifanandrina taminy. Vetivety monja dia azony ny isa 13. Tsy nifanalavitra tamin’izany koa ny teo amin’ny olon-droa, niarahan’i Liva sy i Onja. Nanatombo teo amin’ny fahaiza-miaraka izy mirahalahy. Nifameno ny tifitra sy ny fakana isa. Tetsy an-kilany, efa resy tany anaty môraly ihany koa ireo mpifanandrina taminy, ka tsy nahavaly mihitsy tamin’ny tifitra niraradraraka avy amin’ireo Malagasy mpilalao.
Ho an’ny olon-telo miaraka, norombahin’i Mahandry sy i Tafita ary i Daddy, miampy an’i Kelly, ny medaly volamena. Toy ny nanaovan-dry zalahy fanazaran-tena fotsiny ireo mpifanandrina taminy. Tsy nampitaintaina mihitsy ny famaranana fa nanao lalan-tokana. Ankoatra ireo, lasan’i Hariliva (Ram’s), ny medaly volamena, teo amin’ny fifaninanana mitifitra (tir de précision). Nahazo ny tapakila hiatrehana ny fiadiana ny ho tompondakan’ny Aaontinanta afrikanina izany i Madagasikara.

Tompondaka

Tato ho ato, saika mirongatra izay tsy izy ny trangana haintrano teto Toamasina, na dia efa potiky ny rivodoza Gezani aza ny ankabetsahan’ny tranon’ny mponina. Antony roa no mahatonga ny firehetana matetika. Eo ny tandrevaky ny asan’ny Jirama amin’ny famerenana herinaratra isan- tokatrano ka mahatonga firehetana tsy tomombana amin’ny tokony ho izy. Ity trangana haintrano tao Tanambao fahadimy, parisela 13/53-54, ny alahady maraina 26 avrily ity kosa dia vokatry ny fatana saribao hanafanana akoho. Nisy arina niraraka nahazo ireo potika hazo (taim-bakoana). Niitatra tsikelikely tao amin’ny efitrano izay misy ny akoho izany, izay anatin’ny trano iray misy ny tompony ihany. Tsy tao an-tokantrano fa lasa nivavaka nefa ireto farany. Vokany, efa niakatra sy nihoatra ny tafo, miseho ety ivelany, izany vao tsikaritry ny fokonolona. Tsy niandry ela kosa dia samy nandray andraikitra ny mponina, nialoha ny fahatongavan’ny mpamonjy voina. Tsy niitatra loatra ny afo. Tokantrano efatra no fantatra fa tena kila. Tsy niandry ela, nitondra fanampiana, vary sy fanintso, ny avy amin’ny kaominina sy ny minisiteran’ny Mponina

Sajo

Tafiditra ao anatin’ny fanomezan-kasina sy lanja ireo mpanoratra sy raiamandreny ao aminy. Hisy ny « Tombokavatsan’ny Havàtsa » ho an’i I.P. Andriamangatiana.

Iharilanto Patrick Andria­man­gatiana, andrarezin’ny soratra sy ny tontolon’ny fanabeazana. Ny fahatsapana ireo soa omeny. Hanandratra sy hanome hasina azy sy ny sanganasany ny Fikamba­nan’ny poety sy ny mpanoratra malagasy Havàtsa-Upem. Hisy ny hetsika « Tombo­ka­vatsan’ny Havàtsa » ho an’Iharilanto Patrick Andria­mangatiana, ny sabotsy 16 mey izao, manomboka amin’ny 2 ora tolakandro, ao amin’ny IKM Antsahavola. Hose­harin’ny Havàtsa-Upem, amin’io fotoana io, ireo sombintantara mahatsikaiky nosoratan’i I.P. Andriamangatiana, ka ny tononkalony ihany no handravaka izany. Hiaka-tsehatra ihany koa ny tarika Tafasiry Kolokanto sy i Rija Ramanantoanina. Fantatra fa filoha am-boninahitry ny Ha­vàtsa-Upem i I.P. Andriaman­gatiana. Mpanoratra ao anatin’ny fandaharam-pianarana ihany koa.
« Tany amin’ny faha-15 taonako aho no efa nanoratra. Mety mbola nianatra nanoratra ihany tamin’izany… Ny tan­joko sady hanaovako ezaka dia ny hivelaran’ny kanto vita amin’ny soratra. Hampitia ny soratra ny rehetra… », hoy i I. P. Andriamangatiana. Mbola lesoka eo amin’ny tontolon’ny soratra ny fanapariahana ny boky, raha ny fanazavany. « Ilay ako avy any amin’ireo izay namaky na naheno ny asasoratro no anisan’ny ma­hafaly ahy tao anatin’izay taona maro nanoratako izay », hoy izy.
Nomarihiny fa ankoatra ny boky, manatanteraka velakevitra izy. Mihaona mivantana amin’ny mpianatra, mpampianatra, mpikaroka, sns. Misy amin’ireo tantara nosoratany ihany koa no lalaovina eny an-tsehatra.

HaRy Razafindrakoto

Nanamarika ny Andro iraisam-pirenena ho an’ny dihy ihany koa isika, omaly. Isaky ny 29 avrily izany, saingy efa herinandro mialoha izao no nisy ny hetsika isan-karazany. Vory tetsy amin’ny Havoria Anosy ireo mpisehatra rehetra momba ny dihy: mpamorona, mpandihy, mpankafy, sns. Nanjakan’ny fifanakalozana, nanehoana indray fa kanto tsy misy fefy, tsy voafetra ny dihy. Tsy manavaka sokajin-taona ary manome lanja ny fanilo miampita ka mitaiza ny taninketsa ireo voky traikefa.

Notolorana « Paotsatroka » ireo « ta­pa-porohana sisa tsy may », nampiaina ny onjampeo RNM. Nomarihina omaly, ny faha-95 taona nisian’ity onjampeom-pirenena ity, tetsy Antaninarenina. Mbola maromaro ireo mpiasa tao fahiny no nasaina manokana tamin’ny lanonana, ka nomena ny “Paotsatroka”. Heverina fa mbola mihoatra noho ny mariboninahi-pirenena sy ny mariboninahitry ny kanto izany, satria tena natao hiderana sy hankasitrahana azy ireo noho ny nametrahany tantara ho an’i Madagasiakara. Anisan’ireny ry Latimer Rangers, Gege Rasamoely, Nirina, sns.

Hisy ny atrikasa fitendrena gitara, handalinana ireo sanganasan’i Bessa. I Sahaza Guitariste no hitarika izany sy hizara ny traikefany ho an’ireo efa mpitendry gitara te handalina bebe kokoa. Hatao eny Ambohimahitsy izany, rahampitso zoma 1 mey, manomboka amin’ny 8 ora hatramin’ny 11 ora, ka afaka miditra ao amin’ny pejy facebook an’ity mpanakanto sady mpampianatra mozika ity ireo liana rehetra. Ny fototr’ireo hiran’i Bessa hiangaliana an-gitara no hifampizarana mandritra izany.

Hifamotoana etsy amin’ny La City Ivandry, ireo mpiondana ny rap gasy old school, rahampitso zoma 1 mey, manomboka amin’ny 8 ora alina. Io ilay seho voalohany hanokafan’ny tarika Da Hopp ny faha-35 taonany, izay taonan’ny rap gasy ihany koa. Mbola manohy, mamerina sady mampita ry Ben J sy ny namany. Na izany aza, mitahiry fahatsiarovana ho an’ireo mpiondana foana ireo hira taloha, izay tsy azo dinganina rehefa seho fahatsiarovana toy izao.

Manoloana ny tranga fanalan’ireo andian’olona ny filohan’ny Silamo eto Madagasikara (FSM), Absouary Said Arsè­ne, tetsy amin’ny Centre culturel Omar El-Farouk, 67 Ha Antananarivo, afakomaly. Na­nao fanambarana ny raiamandreny ara-panahy sy ny filohan’ny Association Islamique any Diego Suarez. Namba­ran’izy ireo fa efa olobe sy raiamandreny i Oustaz Absou­ary Said Arsène. Mpam­pianatra sady mpanabe ara-panahy ihany koa izy, raha eo amin’ny Finoana Islamo, indrindra amin’ny maha filoha nasionalin’ny Fikambanan’ny Silamo Malagasy azy. Izay voafidy tamin’ny Congrés ny 21 hatramin’ny 24 oktobra 2021. Nohamafisin’izy ireo fa tsy manaiky ny habibiana sy ny fanalam-baraka izay natao azy. « Endrika faniratsirana sy fanambaniana ny raiamandreny eo amin’ny finoana islamo ireny », hoy ihany izy ireo. Melohin’izy ireo tanteraka ireo rehetra manana fifandraisana tamin’iny tranga iny. Mitaky ny hanesorana ireo tomponandraikitra ao amin’ny Mosquée Antananarivo ka nisy fifandraisana tamin’iny tranga iny ihany koa izy ireo.
Tsy mbola nitranga teto amintsika ny trangan-javatra tahaka iny, raha ny fana­zavan’­izy ireo. Nambaran’izy ireo fa efa taona arivo no nidiran’ny Finoana Islamo teto Mada­gasi­kara Alhamdou­lil­lahy, raha ny fikarohana na­taon’ireo mpikaroka tantara. Miangavy ny fitondram-panjakana izay tarihin’ny filohan’ny Fanavaozana ny Repoblika ihany koa izy ireo mba hijery sy handray andraikitra mahakasika iny raharaha in

Mino

“Miara-mientana isika ho an’ny filaminana ara-tsaina sy ara-tsosialy eny amin’ny toeram-piasana”. Io ny lohahevitra ifantohan’ny fanamarihana ny Andro iraisam-pirenena ho an’ny soro-doza sy ny fahasalamana eo amin’ny sehatry ny asa.
Nisy ny fidinana ifotony notanterahan’ny minisiteran’ny Asa teny amin’ny orinasa tsy miankina, niarahana tamin’ny Cnaps sy ny minisiteran’ny Fahasalamam-bahoaka ary ireo mpiandraikitra manokana ny voina mahazo ny mpiasa, toy ny Ostie sy ny Amit.
Hanentana eny amin’ny minisitera maromaro ny minisiteran’ny Fahasalamam-bahoaka momba lohahevitra mahakasika ny asa sy ny mpiasa ary ny mpampiasa. Anisan’izany ny fandaminana ny toeram-piasana sy ny fomba fiasana mba hiarovana ny vatana sy ny saina. Tontolo tsy misy fanerena tafahoatra, misy fifanajana sy fahatoniana, fiaraha-miasa tsara. Eo koa ny fisorohana ny herisetra mifototra amin’ny maha lahy sy ny maha vavy. Ny karazana onitra noho ny loza ateraky ny asa. Ny zon’ny olona manana fahasembanana eny amin’ny sehatry ny asa. Ny fotoana hahafahana miasa rehefa marary, matetika mbola misy karama na ampahany aminy…

Tatiana A