Les grands projets miniers sont en voie d’être relancés, en particulier le gisement de charbon de Sakoa et le bassin pétrolier de Tsimiroro, suite au traitement des permis miniers. C’est la énième fois qu’on parle de relancer ces projets, mais à la fin, on n’a enregistré aucune avancée.
Pourtant, eu égard des immenses réserves estimées, on a toujours espéré que les investisseurs miniers se bousculeront au portillon pour exploiter ces richesses existantes. Mais c’est bien le contraire qui se passe. Ils se font désirer et quand les négociations s’entament, leurs exigences sont démesurées.
Tel est le cas avec le projet Tsimiroro. D’aucuns ignorent que l’une des principales pierres d’achoppement du projet réside dans la difficulté d’évacuer le produit en cas d’exploitation à grande échelle. Le mauvais état des routes entre Tsimiroro et Antananarivo rend le transport plus que difficile.
Et l’une des principales exigences de Madagascar Oil S.A. (MOSA) concerne les travaux que l’Etat malgache doit engager sur cet axe routier pour permettre aux camions de MOSA d’y circuler en toute sécurité.Il est évident que ces travaux nécessiteront d’énormes investissements.
L’Etat malgache à lui seul ne pourra pas supporter les investissements requis. Dans ces conditions, il serait plus légitime que les deux parties qui bénéficieront de l’exploitation, de Tsimiroro‘à savoir l’Etat malgache et MOSO)partagentles dépenses en matière d’infrastructure routière
Avec toutes les richesses minières qui existent à Madagascar, le pays peut rêver d’une meilleure situation. Et c’est en toute logique que les Malgaches espèrent voir leur pays devenir un des leaders du continent dans le domaine de l’industrie minière, tout au moins en Afrique.
L’exploitation de cette ressource apportera beaucoup d’avantages au pays. Rien que sur le plan énergétique, on dépendra moins des importations d’énergie fossile qui, sans aucun doute, portent des coups fatals à nos réserves en devises.
L’utilisation de l’énergie fossile est incontournable tant qu’on n’arrivera pas à développer suffisamment les énergies renouvelables, notamment l’énergie hydroélectrique avec la construction de nouveaux barrages. Quant aux énergies solaires et éoliennes, cela demandera encore beaucoup de temps.
Avec la richesse du sous-sol malgache, on peut envisager plus d’une dizaine de grands projets miniers. Autrement dit, c’est le moment ou jamais de se lancer dans l’exploitation de toutes ces potentialités. Et on espère tous que cette fois-ci sera la bonne car finalement, on commence à se lasser de ces faux espoirs.
Ranaivo Lala Honoré
La corruption foncière et le manque de confiance vis-à-vis de la Commission électorale nationale indépendante (Ceni), fragilisent la démocratie à Madagascar. A Mahajanga devant la population, le président de la refondation, le colonel Michaël Randrianirina, a dénoncé la situation et annoncé un plan de réformes profondes, face l’ampleur des défis.
«La corruption est la cause principale des conflits fonciers dans notre pays, privant des familles de leurs terres et menaçant la stabilité sociale », a déclaré, le colonel Michaël Randrianirina au gymnase couvert de Mangarivotra (Mahajanga).
Pour remédier à cette situation, il a annoncé la mise en place de commissions régionales et de districts, chargées de corriger les injustices liées à la propriété foncière. Selon lui, ces mesures sont essentielles pour restaurer la confiance des citoyens, régulièrement ébranlés par des pratiques opaques qui génèrent disputes et fractures sociales.
Et outre la corruption foncière, la défiance des citoyens envers la Ceni fragilise également la démocratie à Madagascar. Dans ce cas, le Colonel Michaël Randrianirina a remis en cause la fiabilité du système électoral.
« La Ceni n’est plus digne de confiance aujourd’hui », a affirmé le président, dénonçant les failles de l’institution dans l’organisation des scrutins. Selon lui, une Assemblée nationale de concertation et une révision complète des listes électorales sont indispensables pour garantir des élections libres, transparentes et crédibles.
Le président de la refondation insiste sur le lien indissociable entre lutte contre la corruption et réforme du système électoral. « Tant que le système n’est pas purifié, aucune gouvernance véritable ne pourra émerger du choix libre du peuple », a-t-il averti.
Ces déclarations s’inscrivent dans une stratégie politique plus large, centrée sur l’écoute directe des citoyens et la prise de décision depuis le terrain, une approche qualifiée de « nouvelle méthode » pour mieux répondre aux préoccupations de la population.
Cet engagement traduit une volonté forte de transformer en profondeur le système et le processus électoraux à Madagascar. Il ne s’agit pas seulement de corriger des pratiques ponctuelles, mais de réformer les institutions, restaurer la confiance et garantir la justice sociale, des défis majeurs pour le pays. Dans ce contexte, les mesures annoncées à Mahajanga sont un signal fort. La lutte contre la corruption et la consolidation de la démocratie sont désormais au cœur du débat public malgache.
S.A
Vehivavy manodidina ny 40 taona hita faty tao anaty alan’akondro, tao amin’ny fokontany Tanambao, kaominina Fianarantsoa, omaly. Mangana ny rantsan-tanan’io ramatoa io.
Ankizilahy 15 taona maty nipoahan’ny gaz tao Ampoara, fokontany Mangatany, kaominina Arivonimamo, omaly atoandro. Nipitika tampoka teny aminy io gaz io nandritra ny soudure nataona mpiasa hafa.
Lavon’ny balan’ny zandary i Dama, dahalo raindahiny sady mpangalatra omby tao amin’ny faritra Talata Vohimena, Fenoarivo, hatrany Ambatofinandrahana. Nandositra ny zandary hisambotra azy izy ka voatifitra, omaly.
Ramatoa 70 taona nodarohan’ny jiolahy rehefa tsy nahazo na inona na inona ireto farany, tao amin’ny Cité Jardin, Toamasina, afakomaly. Nofatorana io ramatoa io ary notapenana ny vavany.
Nokendren’ireo mpanao ratsy ho vonoina tamin’ny sabatra, nandositra ny lehilahy iray nitondra moto, teny amin’ny kaominina Ambohimangakely tsy lavitry ny tobin-dasantsy Jovena, afakomaly alina, tamin’ny 12 ora sy sasany. “Miisa telo ireo jiolahy nitondra sabatra sy vy maranitra nikasa handroba io olona avy niasa io”, araka ny fanazavana voaray teo anivon’ny zandarimaria misahana ny famotorana. Nikendry an’io mpitondra moto io ireo mpanao ratsy, nitsoaka sady niantso vonjy tamin’ny manodidina tao anaty haizina ilay lasibatra. Tsy nahazo na inona na inona, nanao tongotra an-katoka ireo mpanao ratsy. Nandositra tany amin’ny toerana maizina izay nisy mpivarotra harina fandrehitra tao Ankadinambo. Niroso tamin’ ny fisafoana teny amin’ny manodidina ny zandary. Nifanehatra tampoka tamin’ny ekipan’ny zandarimaria ny iray tamin’ireo mpandroba izay efa nihosim-potaka sy maintin’ny harina, tamin’ny 1 ora sy 40 minitra maraina. Nosamborina io lehilahy io. Nanamarina ilay voaroba fa anisan’ireo nanambana azy sabatra io tra-tehaka io. Nentina natao famotorana ity farany ary karohina ireo namany. Ankoatra io, nosamborin’ny mpitandro filaminana eo anivon’ny polisim-pire-nena, teny Besarety sy Ankadifotsy, ny lehilahy miisa roa voarohirohy ho tompon’antoka tamin’ny halatra moto, ny alatsinainy 2 febroary teo. Nitrangana halatra moto teny amin’ ny orinasa iray teny amin’ny kaominina Soavina, distrika Atsimondrano, ny 26 janoary lasa teo. Nalain’ny olon-dratsy ny moto scooter marika PGO. Nametraka fitarainana momba ireo mety ho ahiahina tamin’io halatra io ny tomponandraikitra eo anivon’ny orinasa voakasika. Vokany, tratra tao amin’ ny trano fonenany, teny Mahavoky Besarety, ny 1 febroary teo, ny lehilahy iray izay mpiasa eo anivon’ilay orinasa teo aloha. Niaiky heloka sy nitonona ho tompon’atoka tamin’io halatra io izy. Nitoroka ny namany taorian’ny fisamborana azy. Voasambotra teny amin’ny fokontany Ankadifotsy ilay faharoa. Sarona teny amin’izy ireo ilay moto nangalariny.
Tsiferana R.
Lavon’ny balan’ny zandary miasa any amin’ny vondron-tobim-paritra Andilamena, omaly, tokony ho tamin’ny 6 ora maraina i La croix. Jiolahy raindahiny amin’ny resaka vaky trano sy halatra omby ary fandravana amin’ny endriny maro izy io. Naharay antso avy amin’ny olon-tsotra ny zandary fa misy lehilahy iray mihaodihaody ao antampon-tanànan’ny distrikan’Andilamena. Tsy niandry ela fa tonga nidina teny ifotony nijery ny zava-misy sy nametraka paikady ny mpitandro filaminana. Nandositra avy hatrany io olon-dratsy io vantany vao nahita azy ireo. Nasaina nijanona izy saingy nitari-dositra hatrany. Raikitra, araka izany, ny fifanjevoana teo amin’ny roa tonta. Nikasa hamely ireo zandary ilay jiolahy, ka voatery nitifitra azy ny mpitandro filaminana. Vokany, maty tsy tra-drano noho ny tifitra nahazo azy i La croix.
Manentana ny olom-pirenena hatrany ny manam-pahefana mba hampandre azy ireo raha sendra misy tranga mampiahiahy eny anivon’ny fokontany tsirairay avy eny, mba hahafahana misambotra ireo olon-dratsy.
Mino
Raha tsy misy ny fiovana, hotanterahina ny sabotsy 14 febroary ho avy izao, etsy amin’ny Lapan’ny fanatanjahantena Mahamasina, ny fifidianana izay ho filohan’ny Federasionina malagasin’ny tenisy (FMT). Io ny tetiandro navoakan’ny vaomiera mahaleo tena misahana ny fifidianana (Ceni). Araka izany, efa nanomboka omaly ny fametrahana ny taratasy filatsahan-kofidina ho an’ireo vonona ho kandidà, maniry hitantana izany, ho an’ny taom-piasana manaraka. Manana hatramin’ny alatsinainy 9 febroary, amin’ny 7 ora alina, ireo mpifaninana. Hatramin’ny fisokafany, tsy mbola nisy nitonona ho kandidà. Tsy mbola naharay antontan-taratasy ihany koa ny Ceni. Tsy maintsy mizaka ny zom-pirenena malagasy ny kandidà. Manao fangatahana an-tsoratra alefa amin’ny filohan’ny Ceni, ampiarahana amin’ny dika mitovy ny karapanondrom-pirenena na pasipaoro mbola manan-kery. Taratasy fanamarinam-ponenana sy filazana ny tsy mbola nahavoasazy na nigadrana, alaina eny amin’ny tribonaly, latsaky ny 3 volana. Avy hatrany dia ampiarahana amin’ny lisitr’ireo mpikambana ao aminy ny kandidà ka io no fidian’ireo mpandatsa-bato. Tsiahivina fa efa nahatontosa ny fifidianana ho azy ireo, nandritra ny volana janoary, ireo ligim-paritra mandrafitra ny Federasionina malagasin’ny tenisy. Raha ho an’Analamanga, voafidy hitondra ny ligy indray Randriamanantsoa Zolisoa Landy Lova.
Tompondaka
Hotontosaina, anio, ireo lalao efatra nahemotra, tafiditra anatin’ny andro fahefatry ny fiadiana ny ho tompondandakan’i Madagasikara, PFL. Anisan’ny fihaonana andrasan’ny maro, amin’izany, ny fifanandrinan’ny Uscafoot sy ny AS Ste Anne, etsy amin’ny Kianja Alarobia. Marihina fa mbola tsy resy mihitsy ny Ste Anne raha toa ka mikendry ny haka fandresena ho azy ny Uscafoot.
Lany ho filohan’ny Federasionina malagasin’ny judo i Bruno Eric Saïd, taorian’ny fifidianana notontosaina ny sabotsy lasa teo, teny amin’ny COM Ivandry. Ligy 7 tamin’ireo 8 nandatsa-bato no nifidy azy, nandritra izany. Laharam-pahamehana ho azy ny fananganana fotodrafitrasa.
Feno ny fandaharam-potoana ho an’ny ligin’Analamanga taranjany basikety amin’ity taona 2026. Fambolen-kazo no hanombohana izany amin’ny 21 febroary izao eny Manjakandriana. Fifaninanana U23 kosa ny hanombohana ny hetsika ara-panatanjahantena, ny volana marsa izao.
Nankalazaina ny sabotsy 31 janoary lasa teo ny faha-80 taonan’i Hanshi Raharimanantsoa Hugues. Fifampizarana sy fampiofanana teny amin’ny Kianja mitafon’Ankatso no nanamarihana izany. Tonga marobe namaly ny antso ireo mpikatroka amin’ireo haiady 4 nataony dia ny Karate-do, Yoseikan Budō, Tai-chi-chuan ary ny Iaidō. Vavolombelon’ny tantara tamin’ireo haiady karazany 4 ireo i Hanshi Hugues ary manana ny toerany eto Madagasikara. Raha hiverenana ny fankalazana, ny sabotsy lasa teo, feno tanteraka ny fifampizarana ary nisy ny fampisehoana nataon’i Hanshi Hugues, izay nahitana fa tena mbola anatin’ny heriny tanteraka izy. Tsiahivina fa 8e dan ny tenany amin’ny karaté-do, 5e dan amin’ny Yoseikan Budo, 5e dan amin’ny Tai-chi-chuan ary manana ny grady 2e dan amin’ny Iaidō. Mpianatry Ramanitrandrasana René moa i Hanshi Hugues. Hafatra nomeny ny hoe mila manaiky ny fanapahan-kevitry ny mpitsara na dia mahatsapa aza ianao fa tokony ho mpandresy ary indrindra rehefa mikotrana dia tena mikotrana. Mbola hitohy eny amin’ny Batou Beach, ny 22 febroary, ny hetsika fankalazana, araka ny nambaran’ny filohan’ny kaomity mpikarakara, Rakotonirina Marcel.
Mi.Raz
Ho avy eto Madagasikara, hizara fahaizana sy hampitombo traikefa ho an’ireo mpanazatra sy ny mpilalao, i Rui Fernandes sy i Guilherme Farinha, avy any Portugal.
Hanomboka ny 12-21 febroary, etsy Betongolo sy Ambatolampy Tsimahafotsy, ny hetsika.
Mikarakara hetsika fampiofanana mpanazatra sy mpilalao ny sekolin’ny baolina kitra Dream Team. Araka ny fanazavana nataon’izy ireo tetsy Antanimena, omaly, hanomboka ny 12 hatramin’ ny 21 febroary izao ny hetsika. Hisahana izany ny teratany Portugais, Rui Fernandes, manana ny diplaoma Uefa C, sy i Guilherme Farinha, efa mihazona ny mari-pahaizana Fifa A Pro.
Tanjona ny hampivoatra sy hampiakatra ny lentan’ny mpanazatra sy mpilalao eto Madagasikara. Marihina fa etsy amin’ny Kianjan’i Betongolo no hizara ny fahaiza-manaony izy ireo manomboka ny 12 febroary. Etsy amin’ny Complexe Sportif Ambatolampy Tsimahafotsy kosa ho an’ ny ankizy ivelan’ny sekolin’ny baolina kitra Dream Team, ny 16 hatramin’ny 18 febroary. Natao ho an’ireo ankizy volavolaina ao amin’ny Dream Team kosa ny 19-21 febroary, eny Ambatolampy Tsimahafotsy ihany. Tsy voafetra ny fisoratana anarana amin’ity hetsika fampivoarana ny baolina kitra ity.
Fifaninanana roa
Ankoatra izay, handray anjara amin’ny fifaninanana iraisam-pirenana roa ny Dream Team. Voalohany, ny fifanintsanana Iber Cup, izay hatao any Portugal, ny 29 mey hatramin’ny 5 jona. Faharoa, ny Gothia Cup, hotontosaina any Suède, ny 12 hatramin’ny18 jolay. Efa nandray anjara tamin’ity fifaninanana farany ity ny sekoly tamin’ny taon-dasa.
Tsiahivina fa niorina ny taona 2023 ny Dream Team. Mahatratra 90 ny mpilalao volavolain’ny mpanazatra miisa enina. Ankizy 7 hatramin’ny 18 taona no raisin’ny sekoly.
Fitia Randria
Tontosa ny faran’ny herinandro teo ny fifaninanana fanokafana ny taom-pikatrohana 2026, ho an’ny ligin’Analamanga, taranja échecs. Teny amin’ny Akademia nasionalin’ny fanatanjahantena Ampefiloha no nanatanterahana izany. Nahomby tanteraka satria tonga marobe, namaly ny antso, ireo mpilalao izay tafakatra 135. Na dia teo aza ny andro ratsy, tsy nahasakana ireo mpandray anjara ho tonga teny an-toerana. Nambaran’ny filohan’ny ligin’ Analamanga, taranja échecs, Raharimanana Faratiana, fa miezaka hatrany ny ligy mampandroso ny taranja, fa indrindra koa manara-dalàna. Notsiahiviny fa efa nahazo fankatoavana avy amin’ny minisiteran’ny Tanora sy ny fanatanjahantena izy ireo vantany vao vita ny fifidianana ary mijoro ara-dalàna. Na izany aza, mbola tratran’ny tsindrihazolena ihany … Raha hiverenana ny vokatra ny sabotsy lasa teo, manana mpilalao avo lenta ny ligin’Analamanga, izay nanaporofoana fa velona ity taranja ity.
Mi.Raz
Toy izao ny vokatra
-U10 : -Ranaivomanana Ny Thyana Erwann, Radaniela Andritia, Andriamanalinarivo Tianiaina Nicky.
Vehivavy mendrika: Ravelomanantsoa Andriantsilavo Fahasoavana Nomenjanahary
-U14 : -Ranaivomanana Ny Thyana Aicha, Rarivoson Mboahangy Jude Fortuné, Silo Andriantsoa Lenny Ky
Vehivavy mendrika: Ranaivomanana Ny Thyana Aicha
-Sokajy +1700: -Rafenohery Lova, Henikasina El Razan, Rakotoarivony Tovonirina Mihaja Johann
Vehivavy mendrika: Rarivoson Mboahangy Aude Azu
-Vétéran : Randrianarivelo Louis
-“Prix spécial vétéran”: Andriamaharo Nirina Patrick
Notontosaina teny amin’ny Akademia nasionalin’ny Fanatanjahantena Ampefiloha, ny 31 janoary hatramin’ny 1 volana febroary teo, ny fampiofanana ny mpitsara mahakasika ny fihetsika mirindra « Pomsae » sy ny adin’olon-droa « Kyorugi » amin’ny taranja Taekwondo WT. Nanatrika izany ny tale teknika nasionalin’ny Federasionina malagasin’ny Taekwondo WT (FMTKD).
Hotanterahina, anio, amin’ny 10 ora maraina, eny amin’ny Kianjan’ny CFFA Iavoloha, ny fihaonana eo amin’ny CFFA Andoharanofotsy sy ny CosPN Analamanga. Fifanandrinana tafiditra amin’ny andro fahefatra amin’ny fiadiana ny ho tompondakan’i Madagasikara, taranja baolina kitra, diviziona voalohany, « Pureplay Football League (PFL) ».
Hotontosaina eny amin’ny Kianja mitafon’Ankorondrano, ny lalao All star U15, vehivavy, taranja Volley-ball. Hisy ihany koa ny lalao fanomanana ny fiadiana ny amboaran’ny klioba tompondaka, ho an’ny klioba handray anjara amin’izany, amin’io fotoana io, araka ny fandaharam-potoana.
Notokanana ny sabotsy 31 janoary lasa teo, ny kianja mitafo maoderina ao Betafo. Tonga nitokana izany ny kolonely Randrianirina Michaël, filohan’ny Fanavaozana sy ny minisitry ny Tanora sy ny fanatanjahantena, Rasambany Alain Désiré.
Taorian’ny tsy fahatanterahan’ny andro fahadimy amin’ny fiadiana ny ho tompondakan’i Madagasikara, taranja rugby “XXL Top 12”, tokony ho natao ny alahady 1 febroary lasa teo, nilaza ny tomponandraikitra eo anivon’ny Malagasy Rugby fa tsy dinganina akory ny kalandrie. Betsaka ireo mpankafy nihevitra fa avy hatrany dia hotanterahina ny andro fahenina ka miandry any amin’ny faran’ny fifaninanana indray vao hatao ireo lalao tsy tanteraka. Efa maika ny hijery ny fifandonan’ny Cosfa sy ny CEA Andranomanalina ny mpijery baolina lavalava. Io lalao io izay voalahatra ao anatin’ny andro fahenina. Raha tsiahivina, lalao telo no voalahatra amin’izany. Anisany handrasan’ny rehetra ny fifandonan’ny TFA Anatihazo sy ny TFMA (Boaikely manohitra). Eo koa ny an’ny USA Ankadifotsy sy ny Mang’Arts Manjakaray ary ny fihaonan’ny Tam Anosibe sy ny Uscar (Kaominina Antananarivo Renivohitra). Eo koa ny lalaon’ny D1 vehivavy, hifanandrinan’ny FTM Manjakaray sy ny RCTS Soavimasoandro.
Tompondaka
Nifarana ny 31 janoary teo, ny fifanarahan’ny fanjakana malagasy sy ny Federasionina malagasin’ny baolina kitra (FMF) amin’ilay frantsay mpanazatra ny Barea, Corentin Martins. Fantatra, omaly, fa mbola hanohy i Corentin Martins ary andrasana ny fanambarana ofisialy mahakasika izany.
Araka ny filazan’ny loharanom-baovao iray, omaly, efa naverin’i Corentin Martins, aty Madagasikara, ilay fifanarahana vaovao mahakasika ny fanohizana ny asa hitondrany indray ny ekipa nasionaly, Barean’i Madagasikara. Io loharanom-baovao io hatrany no milaza fa efa milamina ny raharaha avy amin’ny mpanazatra, miandry ny valin-teny ofisialy avy amin’ny fanjakana sisa. Azo lazaina ho hita ny marimaritra iraisana eo amin’ireo ankolafy telo, ka antenaina fa tsy ho ela intsony dia hivoaka ny valin’izany.
Efa tapitra ny 31 janoary teo ny fifanarahana tamin’ity teknisianina frantsay ity, ary izao efa miroso mankany amin’ ny fifanarahana vaovao izao ny fanjakana sy ny federasionina ary ny mpanazatra. Tsara ny mampahatsiahy fa nanomboka ny taona 2025 lasa teo, i Corentin Martins, no nitondra ny Barea. Nandritra ny fitantanany ny ekipa nasionaly malagasy, nahita fandresena dimy sy faharesena telo ny Barea. Marihina fa nampiakarin’i Corentin Martins ho eo amin’ ny laharana faha-105 maneran-tany izao ny ekipam-pirenena malagasy, raha toa ka tany amin’ny faha-115 izany teo aloha.
Ho tafita amin’ny Can…
Raha mahomby ny dinika, ny fahatafitan’ny Malagasy any amin’ny fiadiana ny amboaran’i Afrika “Can 2027”, indray izany no asa lehibe miandry an’i Corentin Martins. Any amin’ny volana septambra ny fifanintsanana hiadiana ny tapakila hiatrehana izany. Aorian’ny volana marsa ho avy izo, ho fantatra izay mpiray vondrona amin’ny Barea, mandritra ny ady tapakila hiakarana amin’izany.
F.R
Toerana iray anisan’ny misedra olana amin’ny fiakaran’ny rano ny manamorona iny reniranon’i Sisaony iny. « Tafakatra any an-trano ambany rihana sy ny tokotany ary ny faritry ny toeram-pivoahana mihitsy ny rano », hoy ireo olona monina eny Anjanamaitso, fokontany Ampitatafika Vaovao. Efa tratran’ny rano niakatra intelo nifanesy ny ankamaroan’ny tranon’ olona eny. Nitombo sy niakatra be ny rano, indrindra tamin’ ny fotoana nandalovan’ny rivodoza Fytia teo. « Ho an’ Ampitatafika manokana, nahatratra telo ny trano nirodana nisy koa ny poto nianjera tamina tranon’olona. Tao amin’ny fokontany Avaratetezana ny iray ary teny amin’ny fokontany Faliarivo ny roa. Tsy nisy ny aina nafoy nandritra izany », hoy ny ben’ny Tanànan’Ampitatafika, Ramparoelina Rado. Hisy ny tolo-tanana ataon’ny kaominina manoloana izany. Hotolorana vary ireo traboina sy ireo izay tena sahirana ary ireo nirodana trano eny an-toerana, raha ny nambarany hatrany.
Marihina fa maro ny antony mahatonga ny rano miakatra. Eo ny fahatsetsenan’ny lakandrano sy ny famelan’ny olona ny gony feno fasika, eny amin’ny tohodrano Ampitatafika, ka mahatonga ny rano tsy handeha.
Mino
Fikambanana zokiny indrindra. Notanterahina afakomaly, tetsy amin’ny Tranombokim-pirenena Anosy, ny lanonana fanolorana ny mariboninahitry ny kanto, ny soratra ary ny kolontsaina, ho an’ireo mpikambana ao amin’ny Havatsa-Upem. Nisitraka izany ny mpanoratra miisa 28. Nakarina ho laharam-boninahitry ny kanto «Commandeur», izay fara-tampony ny 11. Mpanoratra efatra nosalorana ny «Officier», 13 nahazo ny «Chevalier».
Nahavita be, nametraka ny dian-tanany, teo amin’ny tontolon’ny literatiora sy nanabe voho ny teny malagasy izy ireto. Nanotrona ireo nahazo mariboninahitra ny mpanoratra zokiny, nampita ny fanilo tao amin’ny Havatsa Upem. Teny an-toerana ihany koa ny mpandimby aty aoriana, izay porofo fa miaina ny fikambanana.
Ho fanamafisana izany, nisy ny fametrahana « salotrasina » ho an’ireo mpikambana miisa 12 mianadahy. Midika ny maha mpikambana feno azy ireo ao amin’ny Havatsa Upem izany. Nifanindran-dalana, tamin’izany, ny fandraisan-tanana ny mpikambana vaovao miisa 12. Hiroso anatin’ny sedra, araka ny fitsipika mifehy ny fikambanana ireto farany.
Maro ny fandaharam-potoan’ny Havatsa-Upem amin’ny taom-pikatrohana 2026, araka ny nambaran-dramatoa Hajaina, filohan’ny fikambanana, nandritra ny lahateniny.
Zo ny Aina
“Rasazy Rindra no hahafantaran’ny olona ahy fa Ramarojaona Rindra no anarako, efa niasa nandritra ny 12 taona tamin’ny CSBII teto Antsirabe. Tena tiako ny mikarakara ny reny sy ny zaza, manampy sy manome torohevitra amin’ny lafiny maro.”
Maro ny sedra nolalovana tamin’ny asa ary tena mafy amiko ny mahita ny fahasarotana eo am-piterahana manjo ilay reny, mahatsapa ny fanaintainana ary manosika ny tena hanampy sy hitady vahaolana izany. Eo koa ny tsy fahampiana ara-pitaovana eo amin’ireo reny tonga miteraka, velon-taraina, tena tsy mahita vahaolana. Mikaroka hevitra hatrany anefa hahalavorary ny fandraisana ilay zaza.
Fahafaham-po sy tena hafaliako rehefa tafita soa aman-tsara ny reny sy ny zaza ary tena misy fifaliana tsy hay hazavaina hoe namonjy aina, namelona.
Manoloana ny lalàna mahakasika ny fahasalamana ara-pananahana sy ny fandrindrana ny fiterahana, tena imasoana ny fanentanana satria efa malalaka tanteraka, ankehitriny, ary mamela ny zatovo tsy ampy taona hanao izany. Fampiasana kapaoty no tena ampirisihana ny tanora rehefa tena tafiditra anaty firaisana ara-nofo izy ireo. Betsaka ny misafidy ny tsindrona kanefa manoro hevitra amin’ny fampiasana ny pilina ny rasazy. Ny pilina no mampiverina haingana ny fahafaha-miteraka rehefa hajanona raha oharina amin’ny tsindrona.
Misy ireo tanora mandeha irery ary misy ireo miaraka amin’ny ray aman-dreny tonga manao fandrindrana fiainam-pianakaviana.
Tanora efatra isam-bolana no tonga manao fandrindram-piterahana. Efa maromaro ireo ray aman-dreny manohana ny zanany amin’ny fampiasana fandrindrana ny fiainam-pianakaviana mba tsy ho tratry ny vohoka tsy iriana.
Tatiana A
Nambaran’ny filohan’ny Federasiona malagasin’ny Handball, Ratsimandao Andriamanga Herilovasoa, ny zoma teo, tetsy Ampefiloha, fa hampiantrano lalao iraisam-pirenena roa ny Malagasy, amin’ity taona ity. Anisan’izany ny fifaninanana ho an’ny ranomasimbe Indianina, CCOI, izay hotanterahina any Toamasina, ny 8 hatramin’ny 15 febroary ho avy izao. Hatreto, mbola firenena roa ihany no fantatra fa handray anjara amin’izany: i Madagasikara, mpampiantrano izay manana ekipa enina, telo sokajy lehilahy, telo vehivavy, sy ny Nosy rahavavy Mayotte. Marihina fa mbola andrasana ny valin-tenin’i La Réunion sy i Comores. Ankoatra izay, hotanterahina eto Antananarivo, ny 27 – 31 mey, ho avy izao, ny « IHF trophy », faritra fahafito, sokajy zandriny. Ho fiatrehana izany, hisy ny fifaninanana nasionaly natao hifantenana ireo mpilalao mendrika ny handrafitra ny ekipam-pirenena.
F.R
Fandresena hatrany! Nahita fahombiazana indray ny ekipan’ny Disciples FC Vakinankaratra, ny faran’ny herinandro teo. Resin’izy ireo, tamin’ny isa 1 no ho 0, ny Elgeco Plus Analamanga, tao amin’ny Kianjan’ny Vélodrome Antsirabe. Fandresena fahefatra tamin’ny lalao efatra vita izany izao no azon’ny ekipan’i Vakinankaratra, manana isa 12 izy ireo. Iny kosa no faharesena voalohany ho an’ny Elgeco Plus, izay mitana ny isa 7 ary mipetraka eo amin’ny laharana fahatelo vonjimaika. Raha hiverenana kely ny fifanandrinana, niady tanteraka ny lalao ary nafana ny fifandonana teny ambony kianja. Baolina tafiditr’i Fabrice, tany amin’ny minitra fahadimin’ ny fizaram-potoana voalohany no nitondra ny fandresena ho an’ny Disciples. Niezaka nanenjika ny isa ihany ny Elgeco Plus, saingy tsy nahita ny masonarato mihitsy.
Fitia Randria
-Rafanomezantsoa Oelison na i Coach Careca, mpanazatra ny Elgeco Plus:
”Arahabaina ny Disciples nahazo fandresena. Tratran’ilay baolina maty aloha be izahay, saingy nampihetsika ny hambopon’ny mpilalao anay izany. Hita taratra ilay tsy fetezana ka tsy maintsy hanova paikady, satria hita nandringa kely ihany ny fanafihana, maro ny fanafihana sy ny occasion azonay, saingy tsy nisy tafiditra izany.”
-Razafindrakoto Mamisoa, teknisianina voalohany ao amin’ ny Disciples FC Vakinankaratra:
“Isaorana aloha ny mpilalao, nahafinaritra ny lalao, niezaka nampiseho fihaonana tsara ny roa tonta, izahay no nandresy 1 no ho 0, izay ilay baolina tsy maintsy misy ny mandresy dia tsy maintsy misy ny resy. Somary tendu kely ilay lalao satria mahay ny mpifanandrina. Hanarina ny lesoka izahay, anisan’izany ny resaka fitazomam-baolina sy ny famonoam-baolina.”
Nanokatra ny taom-pikatrohana 2026, ny faran’ny herinandro teo, ny ligin’Analamanga, taranja lomano. Mpilomano 154 no nifaninana teny amin’ny ANS Ampefiloha.
Tanjon’ny ligin’Analamanga, taranja lomano, amin’ny fifaninanana karakarainy ny hamoaka mpilomano sangany afaka hisolo tena ny faritra, araka ny nambaran’ny filohany, Razafindramahatra Harijesy. Fifaninanana anisan’ny lehibe sy nahafahana namoaka ireo “Top 5” isaky ny sokajy no nanokafana ny taona. Hita taratra ny fiakaran’ny fahaiza-manao sy ny lentan’ny mpilomano.
Nahitana mpandray anjara avokoa ny sokajy avenir, poussin, benjamin, minime, cadet, junior ary senior. Anisan’ny hazakazaka nisongadina ny teo amin’ny 100 m nage libre izay nifaninan’Andriampenomanana Baritiana (Managing) anjara. Nahavita nanatsara zava-bita ho 54″03 izy, raha toa ka 54″13 no nanaovan-dRatefy Anthony Sitraka (CJST) izany.
“Nahafa-po ny mpikarakara ny tahan’ny fandraisana anjara”, hoy hatrany ny filohan’ny ligin’Analamanga. Tafakatra 154 ny nifaninana, izay manaporofo fa manana mpilomano antenaina maro ny eto Analamanga. Klioba 12 nandefa solontena tamin’ity fifaninanana natao afakomaly ity. Miandry ny fiadiana izay ho tompondakan’Analamanga, hatao ny volana marsa izao, ny ligy sy ny mpilomano. Aorian’izay, hisy ny fampivondronana hanomanana ny ekipan’ny faritra hiatrika ny fiadiana ny tompondakan’i Madagasikara.
Mi.Raz