Nihaona tamin’ny mpanao gazety, tetsy amin’ny Kianja Barea, omaly, ireo mpikarakara ny hetsika “Iray eny an-kianja”. Lalao ara-panatanjahantena  hifanandrinan’ny haino vaky jery. Namba­ran’ireo tomponandraikitra fa tsy miova ny daty hanatontosana ny fihaonana fa ny sabotsy 6 jona ho avy izao, ao amin’ny Kianja Barea Maha­masina. Mampiavaka ity andiany ity, natao maimaimpoana ny fandraisana anjaran’ireo avy any amin’ny faritra. Mba hisian’ny fahavitrihana sy ho fitsinjovana azy ireo, noho ny halavirana mamonjy eto Anta­nanarivo. Ankoatra izay, nahena ho 100 000 Ar ny saran’ny fandraisana anjara ho an’ireo taranja baolina lalaovina olona 7 sy ny basikety iarahan’ny lahy sy vavy. 20 000 Ar isan’olona kosa ny eo amin’ny lalao tsipy kanetibe, olon-droa sy olon-telo miaraka. Amin’ny maha lalao natokana ho an’ireo mpiasa ao anatin’ny haino aman-jery, ho hentitra ny mpikarakara amin’ny fanaraha-maso ireo mampiasa “mercenaires”.
Anisan’ny hampiavaka ny amin’ity andiany fahadimy ity ny fampiarahana ny fanatanjahantena amin’ny kolontsaina. Hisy ny antsoina hoe: “Open Mic” sy ny “karaoke”. Samy hahazoana loka sy amboara avokoa ireo rehetra ireo. Mpanohana ofisialy ity hetsika ity ny Yas Madagascar. Efa manomboka ny fisoratana anarana ho an’ity “Iray eny an-kianja” ity.

Tompondaka

Hotanterahina anio, ny fampivondronana ireo vehivavy mpilalao baolina kitra miisa 37 mirahavavy, hiatrika ny fifantenana ny ho Barea Ladies. Hifandona amin’i Soudan du Sud, ny 6 sy 9 jona ho avy izao, any Soudan, ihany. Marihina fa tsy mbola nampahafantarina ny anaran’ireo mpilalao sy izay ho mpanazatra. Midona amin’i Afrika Atsimo ny Barea, raha tafavoaka amin’io lalao io.

Nahazo tohana tamin’ny filohan’ny delegasiona manokana an’ny Tanànan’Antananarivo sy ny lehiben’ ny faritra ny Makis ladies. Tsiahivina fa hiatrika ny fiadiana ny ho tompondakan’i Afrika, hatao any Kenya izy ireo, ny 21 ka hatramin’ny 31 mey ho avy izao. Firenena efatra no hiady izay ho lohany dia i Afrika Atsimo, Kenya, Madagasikara ary i Ouganda.

Tanterahina any Sina, ny 16 sy 17 mey, ny “Fiba 3X3 Women’s Series Shanghai”, andiany faharoa, taranja basikety. Tafakatra hifaninana amin’izany ny Ankoay izay efa nanainga an-tanindrazana omaly. I Sambatrarimiora, Koloina, Sarobidy ary i Sydie no mandrafitra ny ekipam-pirenena malagasy.

Malagasy mpilalao 11 mianadahy no misolo tena an’i Madagasikara, amin’ny fiadiana ny tompondakan’i Afrika, taranja échecs, sokajy tanora, tanterahina any Ounganda, nanomboka ny 14 mey teo hatramin’ny 23 mey izao. Anisan’izany i Tsinjoviavo mirahavavy.

Niraradraraka ny medaly ho an’i Madagasikara, nandritra ny fiadiana ny tompondakan’i Afrika, taranja fibatana fonjamby, natao tany Egypte. Medaly 14 be izao no azon’ny Malagasy, raha toa ka atleta 6 monja no nisolo tena an’i Madagasikara. Volamena ny 6 tamin’ireo medaly azon’ny Malagasy ireo ka Andriatsitohaina Tojo, teo amin’ny sokajy 79 kg sy i Elariont Ricardo, teo amin’ny sokajy 60 kg no nandrombaka izany (arraché, épaulé jeté ary total Olympique). Nahazo medaly volafotsy 3 kosa i Havotraniaina, teo amin’ny sokajy 60 kg ihany. Teo amin’ny sokajy vehivavy, niambozona medaly volafotsy 1 sy alimo 2 i Tendry Tsiky, medaly alimo 2 azon’i Shainah ary laharana fahefatra i Fabia. Ankoatra izay, notoloran’ny federasionina iraisam-pirenena medaly volamena, ny filohan’ny Federasionina malagasin’ny fibatana fonjamby, Randriamanarivo Harinelina Jean Alex, noho ny fampivoarana sy fampandrosoana ny taranja eto Madagasikara.

Mi.Raz

Hotontosaina amin’ity faran’ny herinandro ity ny lalao ampahefa-dalana mandroso, hiadiana ny ho tompondakan’i Madagasikara, taranja baolina kitra, “Pureplay Football League (PFL). Tsontsorimamba isarahana ny an’ireo ekipa 8 manohy ny fifaninanana, amin’ity.

Hotanterahina anio sy rahampitso alahady ny lalao ampahefa-dalana mandroso, hiadiana ny ho tompondakan’i Madagasikara, taranja baolina kitra na ny “Pureplay Football League (PFL)”. Anisan’ny handray izany fihaonana izany, rahampitso alahady ny Kianja Rabemananjara Boeny. Ham­piantrano ny Disciples FC Vakinankaratra ny Fosa Ju­niors FC Boeny. Laharana fahefatra ao amin’ny kaonferansy Avaratra ny Fosa Juniors, izay hiezaka ny hanohitra ny Disciples FC, laharana voalohany ao amin’ny kaonferansy Atsimo. Tsara ny mampahatsiahy fa efa nidona tany Antsirabe ny roa tonta, nandritra ny lalao ara-pirahalahiana nanomanana ity taom-pilalaovana ity. Nisaraka ady sahala, 1 no ho 1, izy ireo, tamin’izany. Tsy manana mpilalao kalaza ny ekipa avy ao Boeny, fa saika ireo taninketsa novolavolainy avokoa no tazana miaro ny voninahitr’ity klioba ao Mahajanga ity. Mpilalao efa voky traikefa sy efa nandrafitra ny ekipa nasionaly Barea Chan kosa ny ankabeazan’ireo ao amin’ny Disciples. Ani­san’izany i Dahery, kapitenin’izy ireo sady efa nilalao tao amin’ny Fosa Juniors teo aloha, eo koa i Fely, efa nandalo tao amin’ny klioba Boeny ihany koa, ankoatra izay, misy an’i Rado Be, sy Andy, i Bono, Claude, Tendry sy Rado kely, ao amin’ity klioba avy any Vakinankaratra ity. Raha tsy misy ny fiovana, amin’ny 23 mey ny fihaonana miverina amin’ity fifanandrinan’ny roa tonta ity, hatao any Antsirabe.

Fitia Randria

Any Ambovombe Androy no ivon’ny fankalazana nasionaly ny Andro iraisam-pirenena ho an’ny mpitsabo mpanampy ( Infirmier- Infirmiere) eto amin’ny Nosy, raha manatrika an’izany any ivelany kosa ny filoha nasionaly . Tsy diso anjara amin’izany fankalazana makotrokotroka izany ny eto Toamasina ary niavaka tamin’ny fomba fankalazana rehetra teo aloha. Vao maraina, nisy ny fotoam-pivavahana tetsy amin’ny Lachapelle Aumo­nierie des Hopitals nialoha ny fotoana. Asa masina sy sarotra ny asan’ny mpitsabo mpanampy ka nangataham-pitahiana tamin’ilay Nahary. Mazava rahateo ny lohahevitry ny fankalazana hoe : “Ny asan’ny mpitsabo mpanampy dia miasa mamonjy ain’ olona”. Taorian’izay, nisy ny diabe namakivaky ny boulevard Ratsimilaho hatrany amin’­ny toerana malalaka “Parvis” Lapan’ny Tanàna, izay nanaovana ny lahateny isan-karazany no nametrahana tranoheva nanatontosana ny tolotra ara-pahasalamana maro isan-karazany maimaimpoana. Amin’ny ankapobeny, nahaliana ny sarambabem-ba­hoaka izany ka tsy vitsy ireo nirohotra nanao fizaham-pahasalamana. Teo ny fijerena ny tahan’ny siramamy ao anaty vatana. Nisy koa ny fanaovana vaksiny fanefitry ny Impox, ity farany izay nambaran’ny dokotera, Mangazay Michelle, fa efa miakatra ho 20 ny olona arahi-maso amin’izany valanaretina izany eto Toamasina ka hampirisihina ny rehetra hiaro tena sy hiaro ny ankohonany.

Sajo

Manana ny maha izy azy, hono, ny Malagasy. Ilay na ireo maha izy azy, anefa, efa voazarazara ka zary manasongadina ny tsy azy. Miteraka fifandirana, fisarantsarahana, ady tsy mety tapitra…

Iray amin’ireo mampiavaka ny Malagasy ny maha olon’ny fahalalana azy. An-tapitrisa taona no niainany ny tranga iray. Nisintonany fahalalana izany, avy eo. Tsy mba nanana toerana na fitaovana, sns, hoenti-manao fanandramana ny Malagasy fa ny an­davanandrom-piainana mihitsy no nametraka ny fahalalana tao aminy.
Rehefa niditra ireo karazam-pivavahana isan-karazany. Nitrebona avy any amin-java-tsy fantany sy tsy ananany fahalalana, ny atao hoe «finoana». Nanomboka teo, lasa olon’ny finoana ny Ma­lagasy? Eny, satria, izy indray no nahay lavitra noho ny tena tompony. Izy indray no saro-piaro fatratra amin’ny finoan’ny hafa, sns.
Naka ny toeran’ny kolosaina sy tarazo io tsemboka alohan’ny mievoka io. Mivolon-ko tompony amin-javatra tsy hay… Nanana fahasahiana nametaveta, nanaratsy, nanosi-potaka, nanivaiva, nanao tsinontsinona ny an’ny tena. Niha potika sy rava tsikelikely ireo fahalalana nananan’ny Malagasy.
… Ilay Zanahary an-tampon’ ny loha, lasa nisidina any amin’ ny toeran-tsy fantatra. Ny fanorona, ny raokandro, ny rano ankararana, ny vakana, sns, nohalavirina tahaka ny fasam-bao fa ireo nentin’ny vahiny, hono, no izy. Ireny indray no nambara fa «masina». Ireo va­hiny sy ny forongo nentiny aza, anefa, tsy mahalala akory ny hevitra sy dikan’ny «hasina».
… Mila fanitsiana goavana ny tontolon’ny fanabeazana eto Madagasikara. Miainga any amin’ny ankohonana, mipaka hatrany amin’ny firenena iray manontolo.

HaRy Razafindrakoto

Nidina nijery ireo harembakoka any Itasy ny tale jeneralin’ny kolontsaina, Théo Rakotovao, sy ireo mpiara-miasa aminy eo anivon’ny minisiteran’ny Serasera sy ny kolontsaina izay voakasik’izany. Momba ny fitantanana mahomby ireo harembakoka mahasarika mpizahatany toy ny geysers sy ny riandrano Lily no anton-dian’ny delegasionina, nifanatona tamin’ireo tomponandraikitra isan’ambaratonga, any an-toerana. Niara-nidinika tamin’ireo mpisehatra rehetra ihany koa, nijery paikady iombonana izy ireo.

Mitohy ny fampirantiana ireo tahiry mahakasika ny «13 mey 1972», ao amin’ny Trano Sary Ambohidahy. Tahirin-tsary ao amin’ny Tranombokim-pirenena ireo, izay mirakitra ny tantaram-pirenena tsy azo kosehina. Hanentanana ireo tanora tsy niaina ny vanim-potoan’ny krizy 72, indrindra ireo mpianatra liana amin’ny tantaran’i Mada­gasikara, ny fitsidihana ny fampirantiana.

Hisy ny velakevitra iompanana
amin’ny «Trano fonenana Tanôsy» , hoentin-dRandrianasolo François, antropôlôgy, anio amin’ny 2 ora sy sasany, any amin’ny Mozea Fort-Flacourt, Taolagnaro. Anatin’ny fanamarihana ny Andro iraisam-pirenena ho an’ny Mozea izany, ka hamakafakana ireo karazany, heviny ary kolontsaina fonosin’ny toeram-ponenana any amin’ny Tanôsy.

« Kanto Miampita 2 », hatao anio amin’ny 8 ora, eny amin’ny CCI Ivato, ity fiarahana hafakely, hamerenana an-tsehatra ireo hiran’ny Les Surfs ity. Mpanakanto manan-talenta toa an’i Nanie, Mahery, Inah ary i Mbola Talenta no hamelona izany. Miampy ireo hira malagasy sasantsasany nanamarika ny taona 60, 70 Ary 80 io ha­tao io.

Mamolavola antontan-kevitra entin’ny Centre des opérations d’urgence de santé Publique (Cousp) miasa ny minisiteran’ny Fahasalamam-bahoaka sy ny Sampandraharahan’ny Firenena mikambana momba ny fahasalamana (OMS) mandritra ny hadimiana. Tafiditra amin’ny tetikasa fiomanana amin’ny fiatrehana ny valanaretina sy ny fanatsarana ny tolotra eny amin’ ny tobim-pahasalamana fototra ny asa. Fitaovana iray ampiasain’i Madagasikara izay mifanaraka amin’ny fitakian’ny lalàna iraisam-pirenena momba ny fahasalamana hanatsarana ny fandrindrana ny asa mandritra ny hamehana ara-pahasalamana ny fametrahana ny Cousp.

Ny faran’ny heriandro teo no nanaovana ny fitsofan-drano ireo mpianatra vaovao ao amin’ny Ecole de tourisme eo anivon’ny Oniversiten’i Mahajanga, izay notanterahin’ireo mpitantana ny sekoly sy ny oniversite. Nitsidika ny filohan’ny Oniversite tao amin’ny birao fiasany ireo mpianatra ary nanolotra mari-pahatsiarovana ho azy. Nisy ny diabe nataon’ireo mpianatra tao amin’ ny Campus Ambondrona, ny tapany hariva.

Manao fanadihadiana momba ny fivezevezena sy ny filaminana ao amin’ny oniversite ny mpitantana ny oniversiten’Andrainjato, Fianarantsoa. Misy ny rohy ahazoan’ny mpianatra mamaly ny fanontaniana. Zava-dehibe ny fandraisana anjaran’ny rehetra hanatsarana ny fivezevezena sy ny filaminana ao amin’ny oniversite, hoy ny fanazavana. Afaka mandray anjara ihany koa ny mpiasa sy ny mpampianatra.

Nanatanteraka atrikasa fa­nombanana ny rafitra fanaraha-maso nasionaly fiarovana sy fiantohana ny fahasalaman’ny sakafo ny ivontoerana misahana ny fanaraha-maso ny fahasalamana sy ny kalitaon’ny sakafo tamin’ity herinandro ity, tany Ampefy.
Andry iankinan’ny fahasalamam-bahoaka sy singa iray miantoka ny fampandrosoana ara-tsosialy sy ara-toekarena ny fiantohana ny fahasalaman’ny sakafo.
Eto Madagasikara, loza mitatao ho an’ny fahasalamam-bahoaka ny aretina avy amin’ny sakafo, indrindra fa ny fahapoizinana ara-tsakafo sy vokatry ny fihinanana biby an-dranomasina
Na dia eo aza ny fisian’ny rafitra fanaraha-maso amin’ny sehatra maro samihafa, toy ny fahasalamana, fambolena, jono, tontolo iainana, varotra… Tsapa fa mbola tsy misy ny fenitra iraisana amin’ny tondro ny rafitra ankehitriny, ary olana ny fifampizarana vaovao.
Anisan’ny antony nanaovana ny atrikasa fanaraha-maso ny fiarovana sy fiantohana ny fahasalaman’ny sakafo izany. Natao ho fanatsarana ny fiaraha-miasa amin’ny alalan’ny fomba fiasa “Fahasa­lamana Iray” (One Health) ihany koa.
Dingana lehibe ity hetsika ity amin’ny fanatsarana ny fiarovana ny vahoaka amin’ireo loza ateraky ny sakafo voaloto sy amin’ny fanamafisana maharitra ny rafitra fanaraha-maso ara-pahasalamana nasionaly.

Tatiana A

Mitohy hatramin’ny rahampitso ny fanofanana ireo mandray an-tanana ny olona iharan’ny herisetra, ao anatin’ny tetikasa “Eager”. Ny minisiteran’ny Mponina sy ny firaisankina sy ny Fid no manatanteraka izany fiofanana izany.
Mbola anisany fanamby lehibe eto Madagasikara ny ady amin’ny herisetra mifototra amin’ny maha lahy na maha vavy. Manohintohina ny fiarovana sy ny fahaleovantenan’ny olona marefo izany.
Tsikaritra eny anivon’ny fiarahamonina ny herisetra ao an-tokantrano, na amin’ny vady na amin’ny zanaka na eo amin’ny samy fianakaviana. Ny herisetra mihatra amin’ireo mpanampy an-trano. Toraka izany koa ny herisetra any an-tsekoly, na ara-tsaina na ara-batana.
Tanjona ny hanamafisana ny fahaiza-manaon’ireo rafitra sy fikambanana eny ifotony, hampirindra ny fomba fiasa sy hanatsara ny fiaraha-mientan’ny mpisehatra rehetra, hiantohana ny fiarovana sy ny fandraisana an-tanana mahomby kokoa ho an’ireo niharan’ny herisetra.

Tatiana A

Marobe ireo olona tsy misitraka fitsaboana ara-dalàna amin’izao fotoana izao, noho ny fahasahiranana. Mano­loana izany, mandalo eto Antananarivo, manome fitsaboana maimaimpoana mandritra ny telo andro, ireo dokotera miisa enina avy amin’ny ONG Humanity First avy any Alemana, tarihin’ny dokotera Wjahat Waraich. Fiaraha-miasa amin’ny miziolomanina Ahmadiyya no ahafahan’izy ireo manatanteraka ny fitsaboana eny amin’ny foiben-toeran’ny Ahmadiyya Andava­mam­ba. Dokotera manam-pahaizana momba ny fo, ny taolana, ny aretina mahazo ny vehivavy ary ny aretina amin’ny ankapobeny izy ireo. « Olona maro no hotsaboina sy omena fanafody amin’ny fandalovanay eto amin’ny foiben-toeran’ny miziolomanina Ahmadiyya. Maimaimpoana ny fitsaboana satria hisitraka fitsaboana avokoa ny olona rehetra na sahirana aza izy ireo. Ireo olona sahirana ireo indrindra no tena entaninay ho avy amin’izao fandalovanay izao », hoy ny fanazavan’ny dokotera Wjahat Waraich. Efa nisy ny fitsaboana maimaimpoana tany amin’ny faritra, toa an’i Fianarantsoa, Melaky ary Toliara, fa anjaran’ny eto Anta­nanarivo indray amin’ity manaraka ity ka haharitra telo andro izany. Nohamafisin’ny mpitarika ny miziolomanina Ahmadiyya, ny misionera Ahmed Mujeeb, fa fanampiana ny olona rehetra tsy ankanavaka izao fitsaboana ataon’izy ireo izao. Tsy misy fanavahana na ara-pivavahana na ara-pinoana na ara-bolon-koditra na ara-pirazanana na ara-piaviana. « Fitiavana ho an’ny rehetra ary tsy misy fankahalana na iza na iza », hoy izy. Marihina fa izany rahateo koa ny tarigetra efa napetraky ny Ahmadiyya rehefa manao asa sosialy toy izao.

Jean Claude

Ao anatin’ny fankalazana ny iray volan’ny fiahiana ara-tsosialy ny fanjakana, amin’ny alalan’ny minisiteran’ny Mponina sy ny firaisankina. Fomba fiasa matihanina sy maharitra no tanjon’ny Fanavaozana.
Tsy mijanona amin’ny fanampiana vonjimaika intsony ny vina fa miatrika ny fototry ny fahantrana mba hanatsarana ny fari-piainan’ny mponina sy hampitomboana ny fahafahan’ny vahoaka miatrika ny sedra eo amin’ny fiainana.
Zava-dehibe amin’ny fiahiana ara-tsosialy ny fisian’ny rejisitra sosialy tokana (RSU). Tokantrano maherin’ny 2,6 tapitrisa, ankehitriny, no voarakitra anatin’ny RSU manerana ny Nosy.
Fitaovana sy paikady enti-mandrindra sy manatsara ireo fandaharanasam-panjakana, indrindra ireo tetikasa fiahiana ara-tsosialy ho amin’ny fampivoarana ny maha olona, ny RSU. Manampy sy manamora ihany koa ny famantarana ireo tokantrano tena marefo mba hiantohana ny fahazoan’izy ireo misitraka ara-drariny sy mitovy lenta ireo fandaharanasa sosialy.
Tanterahina manerana ny distrika 99 ny fisoratana anarana faobe hatramin’ny volana desambra 2026 mba hahatrarana ny tanjona 100% amin’ny fampidirana ny tokantrano rehetra.

Tatiana A

Telo volana taorian’ny fandravan’ny rivodoza Gezani vao tonga eo anivon’ny oniversiten’i Barikadimy, Toamasina, ny fanitso miisa 2 772 isa hanafoana ny tranon’ny mpianatra “Conaco” miisa 22.

Misy kojakoja feno hampiasaina miaraka amin’ny fanitso: faîtière galva miisa 440, cornier galva miisa 4 400 sy loko izay mitotaly 487 405 600 Ar. Niainga tamin’ny fihaonan’ny vondrona mpianatra tao Barikadimy tamin’ny filoha lefitry ny Ante­nimierampirenena misahana ny faritany Toamasina, Razara Pierre, no nahitana ny fanampiana tamin’ny alalan’ny tetikasa Farimbona. Ny BNGRC kosa no niantoka ny fahatongavany tao amin’ny campus Barikadimy. Avy amin’ny fangatahan’ny mpianatra izay nihaona mivantana tamin’ny VPan faritany Toamasina no nahazoana ny fitaovana fanarenana satria zava-dehibe ny fifampiresahana, araka ny nambarany. Ho an’ireo tranon’ny mpianatra miisa 22, ny mpianatra ihany no hametraka ny tafo satria tsy maintsy mandroso ny asa fanarenana.
Amin’ny ankapobeny, na­hatratra hatramin’ny 95% ny fahasimban’ny fotodrafitrasan’ny oniversiten’i Toamasina, ahitana birao, efitrano fianarana, tranon’ny mpianatra, raha ny nambaran’ny filohan’ny oniversite, Dr Razanakolona Diny. Nohamafisiny fa nisy fiaraha- miasa tamin’ireo mpiara-miombon’antoka maro na­narenana izany, toy ny seranan-tsambon’i Toamasina, nandray an-tanana ka trano fianarana 10 no efa vita tafo. Ny filohan’ny Fanavaozana ny Repoblikan’i Madagasikara ihany koa nisahana trano 10, tamin’ny alalan’ny ONG Soa. Ny orinasa Orange nikarakara ny trano famakiam-boky sady nametraka box famahanana finday sy Wifi maimaimpoana ho an’ny mpianatra ary nambarany fa ampiana rihana iray ity trano famakiam-boky ity.
Ny trano rihana telo kosa dia ny Fonds commun de l’éducation (FCE) no hisahana ny fanamboarana azy. Mito­taly 78 ny fotodrafitrasan’ny oniversiten’i Toamasina niharan’ny fahasimbana ka ny 30 amin’ireo no mbola tsy nisy fanarenana. Nilaza hanohana ny banky foibe fa saingy tsy hita taratra hatreto

Sajo

Tsy azo sakanana intsony. Saika mampiasa na ampiasana ny « intelligence artificielle » na ny « IA » avokoa ny sehatra rehetra (fahasalamana, soratra, zavakanto sy kolontsaina…). Ho an’ ny firenena matanjaka, efa notezaina hahay mandray sy mampiasa azy io ny olona ao aminy. Vao 12 taona monja ny zaza, efa mahafantatra sy mahay manavaka ny tena izy sy ireo namboarina na nampiasana ny « IA ». Amin-dry zareo, fitaovana hoenti-ma­nampy eo amin’ny fiainanana andavanandro ny « IA »
Ho an’ny firenena «adalam-pandrosoana», loza mi­tatao ho azy ireo izy io. Mafy sy matanjaka ny fiantefany eo amin’ny kolontsaina sy ny zavakanto. Manom­boka ny mpamoron-kira sy ny mpihira fa simbain’ny « IA » ny sanganasan-dry zareo, satria, very tanteraka ny fototra.
Ao anefa ireo faly, satria, « hafa mihitsy ny fandrenesana azy izany ». Fihetsika izay maneho avy hatrany fa sady tsy nomanina handray sy hampiasa azy ity (IA) ilay firenena sy ireo mponina ao aminy no tsy mahafantatra ny kolontsainy akory ka mi­antsampy amina kisarisarin-javatra.
Raha maniry fatratra ny fihenan’ny fampiasana « IA » ao aminy ireo firenena ma­tanjaka sy mandroso. Misisi­ka mafy sy te hampitombo fatratra ny fiankinandoha amin’io kosa ireo firenena mahantra sy fadiranovana.

HaRy
Razafindrakoto

Fahombiazana ny fifaninanana fanokafana ny taom-pikatrohana 2026, ho an’ny ligin’Analamanga, taranja Ka­rate, notontosaina ny faran’ny herinandro teo, teny amin’ny Kianja mitafon’Anko­rondrano. Nahavory mpijery sy mpifaninana an-jatony ny Ligy Tour­nament Karate eto anivon’ Ana­lamanga. Nahatonga so­lontena avokoa ireo seksionina 8 mandrafitra ny ligy ary feno hipoka ny teny Ankoron­drano. Tetsy ankilany, niakatra ihany koa ny haavo teknikan’ny mpikatroka, indrindra ireo katitakely. Tsiahivina fa ny sokajy latsaky ny 14 taona sy ny sokajy Vétérans no nifaninana tamin’ity fanombohana ity. Mbola ho avy ny fifaninanana rezionaly handraisan’ny sokajy rehetra anjara, araka ny fanazavan’ny filohan’ny ligin’Analamanga, Rakotoma­lala Pierrot. Aorian’ny fifaninanana rezionaly, miomana amin’ny fifaninanana nasionaly ny ligin’Analamanga. Hisy ihany koa ny fiofanana ary anisan’izany ny fandraisan’izy ireo anjara amin’ilay fiofanana eo anivon’ny federasionina, natokana ho an’ny “cadres”.

Mi.Raz

Notontosaina nanomboka ny sabotsy teo, teny amin’ny Kianjan’ny CFFA Iavoloha, ny fihodinana faharoa, fiadiana ny amboaran’i Madagasikara, Yas Coupe. Samy nangoron-damba amin’ity fifanintsanana ity ny Disciples FC Espoir sy ny Cosfa II. Marihina fa lavon’ny Valahara tamin’ny isa 3 no ho 2, ny Disciples FC Espoir, raha toa ka resin’ny CFT 3FY tany amin’ny fandakana “tir au but”, 5 no ho 3, kosa ny Cosfa miaramila, rehefa nanao ady sahala 3 no ho 3.

Voahosotra ho tompondakan’i Espagne, La Liga, ny FC Barcelone, afakomaly, tao amin’ny Kian­jan’ny Camp Nou. Resin’izy ireo tamin’ny isa 2 no ho 0 ny klioba faharoa, Real Madrid FC. Tsy nanohitra mihitsy ny Real Madrid tamin’ity fifanandrinan’ny roa tonta ity, ary mora tamin’ireo mpilalaon’ny Barça ny naka ny fandresena teo an-jaridainany. Tsara marihina fa misedra ny taona fotsy indray ny Real Madrid, mandritra ity taom-pilalaovana ity.

Hotanterahina ny 22 hatramin’ny 24 mey izao, eny amin’ny tanàna Soa Ambohimanga, ny fiadiana ny amboaran’i Madagasikara sy Beach Volley, sokajy U19 sy Seniors, lahy sy vavy, taranja volley ball. Fihodinana voalohany ny fifaninanana beach volley ary any Toamasina kosa no hanatanterahana ny fihodinana faharoa. Efa misokatra ny fisoratana anarana.

Hotanterahina any Nairobi Kenya, ny 21 hatramin’ny 31 mey ho avy izao, ny fiadiana ny ho tompondakan’i Afrika, taranja baolina lavalava, ho an’ny sokajy vehivavy, vondrona A. Araka ny fanadihadiana natao tamin’ny loharanom-baovao iray eo anivon’ny Federasionina malagasin’ny Rugby, mety hivoaka amin’ity herinandro ity ny lisitry ny mpilalao handrafitra ny Makis Ladies.
Raha ny vaovao voaray farany, manodidina ny 28 eo ny mpilalao hoentina any Kenya, hiaro ny voninahi-pirenena. Raha ny fikarohana natao, omaly, hifandona voalohany amin’ny Malagasy ny ekipan’i Afrika Atsimo. Nambaran’ny mpanazatra Andriamaro Maminarivo Hajasoa fa nohamafisina ny resaka tosika eo amin’ireo “avant”.
Tsara ny mampahatsiahy fa ankoatra an’i Afrika Atsimo, hifandona amin’ny Makis Ladies koa i Kenya, mpampiantrano, sy i Ouganda. Tamin’ny taon-dasa, teo amin’ny laharana farany no nisy ny ekipa nasionaly malagasy, ary amin’ity raha mbola ratsy ny vokatra azon’izy ireo any an-toerana, mivarina any amin’ny sokajy “B”. Izay laharana voalohany kosa no hiatrika ny “WXV II” ary manao ny “WXV III” ny faharoa.

Fitia Randria

Feno ny fandaharam-potoanan’ny Federation sport automobile malagasy (FSAM) ho an’ny taom-pifaninanana 2026. Dimy ny isan’ny rallye hiadiana ny ho tompondakan’i Madagasikara, raha miisa 7 ny eo amin’ny Karting. Ankoatra izay, eo koa ny “course de côte” sy ny Slalom.

Nivoaka ny fandaharam-potoana ho an’ny Fe­de­ration sport automobile malagasy (FSAM), ho an’ny taom-pilalaovana 2026. Miisa dimy ny rallye hifaninanana amin’ity. Hanomboka izany ny Rallye karakarain’ny klioba FMMSAM, hatao ny 29 sy 30 mai ho avy izao. Ha­naraka azy ny an’ny Asacm, hotanterahina ny 19 ka hatramin’ny 21 jona. Any amin’ny volana aogositra indray ny rallye karakarain’ny GO Jang ka any Mahajanga ny hanaovana azy, ny 13 sy 14 ary ny 15 aogositra. Ny 3 sy 4 oktobra ny an’ny Asa Tana ary hamarana izany ny hataon’ny Federasionina (FSAM). Ho­tontosaina ny 23 ka hatramin’ny 25 oktobra izany. Ankoatra izay, misy 7 ny isan’ny fihaonana eo amin’ny Karting. Efa nisantatra izany ny an’ny SRK, natao ny alahady lasa teo. Ny 5 jolay ny dingana manaraka sahanin’ny SRK hatrany. Ny 30 aogositra ny an’ny TFM ary ny 12 sy 13 septambra kosa ny manaraka ka iray amin’ny Run Mada na MSA na SRK no hikarakara an’io. Ny 11 oktobra ary ny 22 novambra hisy ny Karting Trophées. Samy hataon’ny klioba SRK avokoa ireo hetsika roa ireo. Hamarana azy ny an’ny FMMSAM, hatao ny 13 desambra.
Miisa 4 ny Slalom dia ny an’ny MSA, ny 6 sy 7 jona, arahin’ny Tac’s, ny 25 sy 26 jolay. Avy eo ny FMMSAM, ny 19 sy 20 septambra. Hama­rana azy ny an’ny ACCT, ny 7 sy 8 novambra. Eo koa ny Run izay misy dimy sy ny “course de côte” ka iray natao tamin’ny tany, izay efa tontosa ny 11 sy 12 avrily lasa teo. Efatra kosa ho tontosaina amin’ny “asphalte”. Mitotaly efatra ny Slalom, hatao amin’ny tany. Misy ihany koa ny Run sy ny Esport. Raha voahaja avokoa ny fandaharam-potoana, hatao ny 20 febroary 2027 ny fizarana ny amboara ho an’ireo tompondakan’i Madagasikara 2026.

Tompondaka

Tafiditra ao anatin’ny politikam-pampandrosoana entin’ny Vovonana « Ra­ssem­blement des agriculteurs libres et indépendants » na Rali, ny fanomezan-danja ny mpiantsehatra rehetra anatin’ ny tontolon’ny fambolena sy fiompiana. Tanjona ny hisian’ny fifandanjan’ny tombontsoa azon’ny tsirairay. Manomboka amin’ny fanovana ny toe-tsaina izany.
Andaniny, ny tantsaha tsy iankindoha amin’ireo voalaza ho mpiara-miasa aminy. An­kilany, tsy tokony hanao ampihimamba ny mpahazo tombontsoa  mihoapampana. Zava-­dehibe ny fifampitsinjovana sy ny fitsinjarana ara-drariny.
Ankoatra ireo, mipetraka ho elanelam-panahy ny Vovo­nana amin’ny fitadiavam-bahaolana mahakasika ny sedra isan-karazany mampihitsoka ilay seha-pihariana. « Marary tanteraka ny tontolon’ny fambolena sy fiompiana kanefa voalaza ombieny ombi­eny fa 80 % ny Malagasy dia tantsaha.  Manana adidy isika (izahay) amin’ny maha tantsaha hitondra ny anjara birikinay. Efa mipetrapetraka ny sampana amin’ny faritra rehetra manerana ny Nosy, efa misy ny ekipa eny amin’ny distrika », hoy Ralaimahary Linot, filoha nasionalin’ny Rali.
Manentana ny tantsaha mba hivondrona sy hanamafy firaisankina izy.
Miahy tena ny Vovonana izay ivondronan’ny fikambanana sy ny kaoperativa isan-karazany avy amin’ny lafivalon’ny Nosy. « Mbola mijanona ho vovonana 100 % Malagasy izahay. Mipetraka ho mahaleo tena ihany koa, saingy vonona ny hiara-miasa amin’ny fanjakana, izay raiamandrenin’ny tantsaha », hoy hatrany ny filohan’ny Rali Madagasikara.
Misokatra ho an’ny fikambanana, na olon-tsotra, na tomponandraikitra eny ifotony ny Vovonana.

r.r