Afro Queens Music Awards: Solontena malagasy i Denise

Les Nouvelles - il y a 2 heures 21 min

Vehivavy afrikanina mpanakanto manana ny maha izy azy maro no mifaninana
amin’ny “Afro Queens Music Awards”. Anisan’izany ny mpanankato Denise. Sokajy isan-karazany no hifaninanany amin’izany.

Tsy ho diso anjara fa manana ny solontenany i Madagasikara ao ana­tin’ilay “Afro Queens Music Awards”. Fifaninanana izay hatao amin’ny alalan’ny fandefasana ny sanganasa ampitain-davitra. Ahitana sokajy isan-karazany ao anatin’izany, ka mifaninana ao amin’ny sokajy “Best Female Artist East & Southern Africa”, ny Malagasy mpanakanto. Amin’ ny alalan’ny fifidianana no ha­maritana izay ho mpandresy amin’ity fifaninanana ity, ka ny 14 novambra, any Houston Etazonia, ny fanolorana ny loka. Hifaninanany amin’izany ireo vehivavy afrikanina mpanakanto avy aty Afrika tapany atsinanana sy Afrika Atsimo. Mpihira afrikanina 6 izy ireo no miaraka ao amin’io sokajy io, ahitana mpihira roa avy any Afrika Atsimo, i Zee NXumalo sy i Thatohatsi, i Spice Diana, avy any Ouganda, i Nikita Ke­ring avy any Kenya, i Nomina avy any Namibia ary i Denise avy eto Madagasikara. Manana hatramin’ny 30 novambra ny mpifidy hahafahana mamoaka ny anaran’ny mpandresy. Ao amin’ny tranokalan’ny “Afro Queens Music Award” no hanaovana ny fifidianana, ka manantena ny fanohanan’ny vahoaka malagasy ny mpanakanto Denise. Raha ny vokatra vonjimaika aloha, hatra­min’ny omaly, mbola eo amin’ ny laharana fahefatra no misy ity solontena malagasy ity.

Laharana faha-5, hatreto, i Agrad

Etsy ankilany, anisan’ny voatsonga hofidiana amin’ny fifaninanana “Afro Golden Hip Hop Awards” ihany koa ny Ma­lagasy mpanao Rap, i Agrad. Ao amin’ny sokajy “Best Rap­per East & Southern Africa” no misy azy. Eo amin’ny laharana fahadimy, hatreto, no misy ity mpanakanto malagasy ity. 8 izy ireo no mifaninana ao amin’ ity sokajy ity, ahitana an’i Cas­sper, i Nasty C ary i A-Reece avy ao Afrika Atsimo, i Khali­graph Jones sy i Toxic Lyrikali avy any Tanzania, i Chef 187 avy any Zambia ary i Agrad avy eto Madagasikara. Mbola mitohy hatramin’ny 14 novambra ny fahafahana mifidy ary ny 21 novambra kosa no ha­naovana ny lanonana fano­lorana ny amboara ho an’ny mpandresy, any Houston, Etazonia.

Mi.Raz

Catégories: National

Nifampidaroka sy nifamono : Lehilahy iray namoy ny ainy, efatra naratra

Les Nouvelles - il y a 2 heures 21 min

Namoy ny ainy ny lehilahy iray lasibatra nandritra ny fifampikasihan-tanana teo amin’ireo mpanatrika lanonam-pamadihana tao Ambohidramasy, Andra­injato, kaominina Fianaran­tsoa, ny marain’ny sabotsy 27 septambra, tamin’ny 1 ora maraina. Nandritra ny fanapoahana afomanga nataon’ny tompon-danonana. Nifampi­daroka sy nifamono ireo lehilahy. « Notazomina tato amin’ ny hopitaly ny lehilahy telo vokatry ny ratra », hoy ny fanazavan’ny mpitsabo ao amin’ny CHU Andrainjato izay nandray an-tanana azy ireo. Voa mafy teo amin’ny lohany ny rangahy iray 51 taona. Misy vaky ny faritry ny lohany taorian’ny fitiliana nataon’ny mpitsabo azy. « Mampanahy ny fahasalamany ary mbola misalasala ny mpitsabo handidy ny lohany », hoy ny fanampim-panazavana. Ankoatra io, tsy tana ny ain’ny tovolahy iray 21 taona izay efa tena voa mafy nandritra io savorovoro io. Nalefa nody ireo roa lahy izay nahitana ratra saingy tsy misy atahotra ny fahasalamany. Nifampitoraka tamin’ny vato, nifampidaroka ary nisy nifandratra tamin’ny antsy ireo olona lasibatra ireo. Nisy vahiny avy ao Antananarivo tamin’­ireo lasibatra, hoy ny loharanom-baovao. Tsy olon-kafa, mpanotrona ny lanonana avokoa ny ankamaroan’ireo nifampikasi-tanana. Tsy fantatra mazava ny antony nitarika ity savorovoro tao an-toerana ity.

Tsiferana R.

Catégories: National

INDRAY MIJERY

Les Nouvelles - il y a 2 heures 22 min

Ao anatin’ny fanamafisana ny ezaka amin’ny fisorohana sy ady amin’ny tazomoka, tonga ao amin’ny kaominina Ampasinambo ireo ballots 20 misy lay misy odimoka (MID).

Nozaraina sy naparitaka any amin’ireo fokontany rehetra ao amin’ny kaominina Ampasinambo izany mba hahafahan’ny tokantrano misitraka azy ho fiarovana amin’ny kaikitry ny moka.

Ho maina ny andro saika manerana ny Nosy, hatramin’ny rahampitso. Hiverina tsikelikely ny orana tandrifindrahona mety harahin-kotroka indraindray any amin’ny ilany atsimo atsinanana sy ny tapany atsimon’ny afovoantany, manomboka ny alarobia mankany amin’­ny faran’ny herinandro. Hiitatra miandalana ho an’ny afovoan-tany sy ny ilany andrefana izany.

Hotanterahina any Morondava, ny 5 hatramin’ ny 8 novambra izao, ny fivoriamben’ny infirmiera mpikambana ao anatin’ny Holafitra. Manentana ny mpikambana rehetra hoavy maro ny holafitra ho fanandratana avo ny asan’ny infirmiera eto Madagasikara sy ho fanehoana firaisankina.

Catégories: National

Masoivoho Amerikanina : Fahombiazana ny “Freedom Festival”

Les Nouvelles - il y a 2 heures 22 min

Nahafahana nanovo fahalalana sy nahafantarana bebe kokoa ny niforonan’i Etazonia ny hetsika “Freedom Festival” nokarakarain’ny masoivoho amerikanina, tetsy amin’ny Lapan’ny Tanàna Analakely, ny faran’ny herinandro teo. Fotoana nanamarihina ny faha-250 taonan’ny fahaleovantenan’i Etazonia.
Nahaliana ny tanora sy ny mpitsidika ny fampirantiana sy fampahafantarana marolafy naseho teo an-toerana. Naha­ahana nanandrana ireo karazan-tsakafo mampiavaka ny Amerikanina ihany koa izany. Ankoatra izany ny fiarahana tamin’ny dihy mirindra fanao any Etazonia sy ny horonantsary narahina ady hevitra nahafahana namantatra ny tantaran’i Amerika.
Nahasondriana ireo mp­i­tsi­dika ihany koa ny fivoarana sy ny fandrosoan’ny Ameri­kanina amin’ny lafiny teknolojia, ny fitsidihana ny habakabaka sy ny fikarohana hatao any ambony tsy taka-maso, mitsidika ireo planeta maro. Efa tena lasa alavitra ny Amerikanina.
Ny tena nahaliana ny tanora ihany koa dia ny fahafantarana ireo dingana arahina raha te hanohy fianarana any Etazonia sy ny fahafahana misitraka vatsim-pianarana avy amin’ny governemanta amerikanina.
“Mbola velona mandrak’ankehitriny ny toe-tsaina nanorenana an’i Etazonia, ary koa ny finiavan’ny Amerika­nina hitandro ny fahalalahana sy hitondra fanavaozana”, hoy ny  mpiandraiki-draharaha ame­­rikanina, Tom Bevan.

Tatiana A

Catégories: National

Fiahiana ara-tsakafo : Nanolotra vola 9,7 miliara Ar ny japoney

Les Nouvelles - il y a 2 heures 23 min

Nampahanfantarina ny herinandro lasa teo ny tetikasa fanamafisana ny fiahiana ara-tsakafo sy fiatrehana ny fiovan’ ny toetr’andro any amin’ny tapany atsimon’i Madagasikara. Mpanatanteraka ny tetikasa ny Fandaharanasan’ny Firenena mikambana momba ny sakafo (Pam). Mamatsy izany amin’ny sorabola 9,7 milara Ar ny fanjakana japoney. Ampiasaina hanorenana fotodrafitrasa hahazoana herinaratra avy amin’ny masoandro iray vaovao manampy ny telo efa napetraka any Atsimo io tohana io, araka ny fanazavan’ny tomponandraikitry ny Pam.
Nandritra ny taona 2024, niharan’ny vokatry ny El nino, haintany, ny tapany atsimo. Nampitondra faisana ny fambolena rehetra ka nampitombo ny faharefoana ara-tsakafo teo amin’ny mponina izany. Efa nitondra fanampiana koa ny fanjakana japoney niatrehana azy io. Naorina tao amin’ny distrikan’i Betioky ny toeram-pandraisana sy fanarenana ny fanjarian-tsakafo (Farne). Miara-mitantana ny foibe ny Ofisim-paritry ny fanjarian-tsakafo (ORN) ao an-toerana, amin’ny fikarakarana ny kilonga madinika tratran’ny tsy fanjarian-tsakafo. 1 292 ny zaza latsaky ny 5 taona voatily sy notsaboina. 318 tamin’ireo tratry ny tsy fanjarian-tsakafo antonony ka noraisina an-tanana tao amin’ny Farne ihany.

Vonjy

Catégories: National

JMSM : Hahazo vahana ny Hip Hop sy ny Rap

Les Nouvelles - lun, 09/28/2026 - 07:44

Toy ny efa fanaony, tsy hamela handalo fotsiny ny fankalazana ny andro maneran-tany ho an’ny fahasalamana ara-tsaina na ny “Journée mondiale de la santé mentale” (JMSM), ny Hip Hop Works Madagascar. Amin’ity taona ity, hisy ny fampisehoana hatao eny Antsahamanitra, amin’ny andron’ny fankalazana ny 10 oktobra izao. Hahazo vahana ny gadona Hip Hop sy Rap ary mpanakanto efa fanta-daza eo amin’ireo gadona ireo no hiaka-tsehatra. Mitantara ny ao an-tsaina ny gadona Hip Hop sy ny Rap, izay mifanaraka tsara amin’ity Andro maneran-tany ho an’ny fahasalamana ara-tsaina ity, raha ny fanazavana avy amin’ ny Hip Hop Works Mada­gascar. Samy hifandimby hiakatra an-tsehatra ny mpanakanto miisa 16 eo. Anisan’ny ho tazana amin’io 10 oktobra io ry Bogotá, Voaygang, Double G, Ko Dobla, A.L.P Mason’aloka, Illicit Soûl, Tommy Montana, Crew, Yrist, Yvslf, Scka, Vercors, Tangala (Buddha El Taga), Kintaniavia ary Mista & Boska. Lil Guizy Sy Tata An’ala no vahiny manokana ary i Tolo Flex sy Kwincy, ary Dj Hman no hanafana ny fampisehoana.

Mi. Raz

Catégories: National

Tarika AmbondronA : 25 taona niara-nanoratra tantara tamin’ny mpankafy

Les Nouvelles - lun, 09/28/2026 - 07:44

Tsy hira fotsiny… Fiainana manontolo no niarahan’ny tarika sy ny mpankafy azy. Fintina an-tsehatra ihany ny seho.

Fanamby goavana hafa indray no tontosa. No­porofoin’ny Ambon­dronA indray ny maha tarika anisan’ny be mpankafy azy ireo. Tanteraka ireo fanamby maro, nandritra ny «Ivony», omaly, tetsy amin’ny Coli­seum. Ivon’ny fankalazana ny 25 taona, ary azo antoka fa seho goavana indirindra iza­ny. «25 taona isika» ny lohahevitra, satria voamarina koa fa niara-nanoratra ny tantara tamin’ireo mpankafy azy ny tarika. Narindra ho tsiahy sy tamberina, ka lasa vavolombelon’ireo tantara niaraha-niaina, ireo hira rehetra nalahatra. Niverina kely tany amin’ ny fanombohana ny taona 2001, raha namoaka ny rakikira «Ilay tanàna». Efa tany dia niatrika «Ny ho avy» ry Am­bondronA, fony hiaka-tsehatra voalohany tao Antsahama­nitra. 25 taona aty aoriana, indreo manjohy hatrany ireo mpankafy, efa arahin-janaka. Porofo iray ny fitohizan’ny fankafizana, izay tsy maro ny tarika nanana azy, io.
Sarotra ho azy dimy mirahalahy ny nisafidy ireo hira nalahatra. Mbola ireo mpankafy hatrany no nanampy azy ireo tamin’izany. Ao ireo tsy azo ialana intsony rehefa misy seho. Maromaro kosa ireo hira «hadino» rehefa fampisehoana, no notsiahivin-dry Beranto indray, omaly. Mbetika mihe­tsika, indraindray milanto, fa tam-pitiavana avokoa izay niseho nandritra ny ora 4 mahery.
Ny fanamby goavana indrindra manaraka dia ny hitan’ny maso sy ny ren’ny sofina. Satria nikaroka hatrany ny lafatra ka tonga tamin’izay azo natolotra indrindra teo amin’ny kalitao. Nifarimbo­nan’ireo mpiantsehatra ny lafiny teknika maro, izay niara-nanoratra ny tantara tamin’ny tarika ihany koa izany. niara-niasa ny fanamafisam-peo matanjaka, ny kilalaon-jiro sy ravaka isan-karazany, ny efijery maro sy lehibe hatramin’ny afomanga… Tsy natao hikosehana ny tantara taloha, fa hitoetra ho fotoana mamy niarahana iny ho an’ny rehetra, mandra-piandry ny tolotra manaraka.

Zo ny Aina

Catégories: National

Faritra Betsiboka : Miantso ny fanjakana ny fikambanana Zabemi

Les Nouvelles - lun, 09/28/2026 - 07:43

Tonga mavitrika teto Antananarivo ireo mpitolona avy any Betsiboka anisan’ny nanatevin-daharana ny hetsika tamin’ny taon-dasa, notarihin’ny jeneraly, Randrianjara Flobert, filohan’ny fikambanana Zanak’i Betsiboka Miray (Zabemi).
Tamin’izany no anaovany antso avo miangavy ny fitondram-panjakana hidina mivantana any amin’ny faritra Betsiboka hahafahana mandray ny fepetra rehetra mifandraika amin’ny fampandrosoana any an-toerana.
Manan-karena ny faritra na harena an-kibon’ny tany na ambonin’ny tany indrindra ny olona. Ny harena an-kibon’ny tany anefa dia tena mampitaraina satria ny vahiny no manjakazaka. Lasa fahoriana ho an’ny tantsaha ny fisian’ireo vahiny mpitrandraka izay tsy ara-dalàna. Tsy misy fandrosoana mihitsy ao amin’ny faritra kanefa ny harena dia trandrahin’ireo vahiny ireo ary mivoaka mihoapampana fa tsy misy tombony ho an’ny faritra izany.
Manana olona manam-pahaizana sy ampy traikefa i Betsiboka afaka handray andraikitra hampandroso tanteraka ny faritra hitovizany amin’ny faritra rehetra manerana ny Nosy. Misaotra ny fanjakana ihany koa ny Zabemi fa tsikaritra ny filaminana noho ny fandraisan’andraikitr’ireo mpitandro filaminana.

Tatiana A

Catégories: National

Toamasina : Nisitraka fitaovam-pianarana ireo zanaka mpanao gazety

Les Nouvelles - lun, 09/28/2026 - 07:43

Nandalo fotoan-tsarotra toy ny mponina rehetra niharam-boina ny mpanao gazety ao Toamasina, taorian’ireny fandalovan’ny rivodoza Gezani ireny. Maro ireo mpanao gazety tonga marefo noho ny faharavana sy ny takaitra mavesatra nateraky ny loza. Eo an-dalam-panarenana ny fiainany toy ny olon-drehetra ihany koa izy ireo.
Izany indrindra no nahatonga ny fikambanan’ny mpanao gazety any an-toerana niezaka nifampiresaka tamina mpandraharaha sy mpiara-miombon’antoka, malala-tanana afaka hanampy azy ireo indrindra hiatrehana ny fidiran’ny mpianatra izay mavesatra ho an’ny ray aman-dreny tokoa.
Ny filohan’ny fikambanan’ny mpanao gazety AJT ao Toamasina no nitarika ny fifampidinihana tamin’ireo olona vonona mba hifanohana ho an’ireo mpanao gazety mampiana-janaka.
Vokany, namaly ny antso ny filoha lefitry ny Anteni­mierampirenena misahana an’i Toamasina, ny lehiben’ny faritra Atsinanana ary ny seranan-tsambon’i Toamasina (Spat). Notanterahin’ny filohan’ny AJT ny alarobia teo, tetsy amin’ny CRJS ny fitsinjarana izany fitaovam-pianarana izany. Nahitana kitapo, kahie 100 sy 50 pejy, penina miloko isan- karazany. Mpanao gazety miisa 50 nisitraka fanampiana raha mitotaly 85 kosa ny ankizy mpianatra, izay zanaka mpanao gazety.

Sajo

Catégories: National

« Jalsa Salana 2026 » : Niaraka niombom-bavaka ny Miozolomanina Ahmadiyya

Les Nouvelles - lun, 09/28/2026 - 07:43

Fanehoana fiombonana sy firahalahiana ny hetsika fanao isan-taona ao anatin’ny fihaonambe « Jasla Salana » fanaon’ny miozoloanina. Tanjona ny fandalinam-pinoana silamo Ahmadiyya.

Tontosa ny sabotsy teo, teny amin’ny foiben-toeran’ny Miozolomanina Ahmadiyya Andavamamba, ny fihaonambe isan-taona faha-20 na «Jalsa Salana» 2026.
Naharitra telo andro izany fihaonambe izany. Nisy ny fotoam-pivavahana niarahan’ ireo mpino silamo Ahmadiyya rehetra narahina fampianarana sy fanamafisana ny firahalahiana eo amin’ny samy mpikambana. Araka ny fanazavan’ny misionera eo anivon’ny Miozolomanina Ahmadiyya eto Madagasikara, Ahmad Mujeeb, ny rafitry ny Jalsa Salana dia niorina avy tamin’ny fampanantenain’ilay Mesia, araka ny fahefan’i Allah (Andriananahary). Ny Jalsa Salana voalohany, natomboka ny desambra 1889 tany Qa­dian Inde. Taorian’izay ny mpikambana miozolomanina Ahmadiyya dia samy manao fihaonambe amin’ny firenena misy azy ireo avy. «Ny tanjona fototry ny Jalsa dia ny hampianatra ireo mpikambana ao aminay ny fampianarana marina momba ny finoana silamo Ahmadiyya, na avy amin’ny firenena inona na avy amin’ny firenena inona izy ireo dia afaka miaraka aminay», hoy kosa ny misionera misahana ny ao Toliara, i Mohammed Musa. Eo koa ny hirosoana lalindalina amin’ny fahalalana masina ka hahafahan’izy ireo miroso tsikelikely handray anjara eo amin’ny lalan’An­driananahary. Ny fihaonambe toy izao koa, entina manamafy ny firahalahiana eo amin’ny samy mpikambana. Ny teny filamatry ny Jama’at Ahma­diyya dia «Fitiavana ho an’ny rehetra, tsy misy fankahalana na iza na iza». Marihina fa ny fampianarana miozolimanina dia mampianatra ny rehetra hanaja ny zon’ny tsirairay sy ny mpiray tanindrazana. Eo koa ny fijerena manokana ireo kamboty sy ny mahantra.

Jean Claude

Catégories: National

FOCUS NY EJA

Les Nouvelles - sam, 09/26/2026 - 17:54

Catégories: National

Teatra: 9 mianadahy hamelona ny Voamaintilany

Les Nouvelles - sam, 09/26/2026 - 07:54

Nanatanteraka ny famerenana farany, omaly, ireo mpilalao teatra 9 mianadahy. Hamelona ny tantara Voamaintilahy, ra­hampitso alahady 27 septambra, eny amin’ny Ivokolo Charles Ravaloson, Analakely, izy ireo. Samy hitondra ny anjara toerany avy izy 9 mianadahy ary ho velomina eo imason’ny mpijery ny tantara efa nomanina hatry ny ela. Tsiahivina fa mpilalao teatra avy amin’ny Tropy Ilo ireto hiakatra an-tsehatra ireto. Ravalo­son Haja no nanao ny rindran-tsehatra. Hiran-dRaharijohn Victor sy Ramananarivo Kiki no hanaingoana ny tantara ary Ravo Myel kosa no mpanatontosa ny seho.  Ireto avy ireo mpilalao: I Kanto hitana ny anjara toeran-dRahary, i Tranck no Rafaly. I Christiani kosa no Randresy, i Noely no handray ny toeran-dRandretsarivo. I Patrick no hilalao ny anjara toeran-dRatrimo. I Fanilo no Rahanta, i Hanitra no Fanja. I Kiki no hitana ny toeran-dRazaka ary i Franck no Ndremba.  Noha­mafisin’ny mpikarakara fa efa herintaona no nanomanana ny Voamaintilany. Ny hira teatraly izay mifamatotra amin’ny fizotry ny tantara no tena mampiavaka azy. Anisan’ny hafatra ho ampitaina ny fiantraikan’ny safidy sy lolom-po navelan’ny ray aman-dreny, amin’ny fiainan’ny zanaka.

Mi. Raz

Catégories: National

« Ivony », etsy amin’ny Coliseum: Miatrika fanamby goavana ry AmbondronA

Les Nouvelles - sam, 09/26/2026 - 07:54

Rahampitso ilay andro lehibe ho an’ny tarika AmbondronA sy ny mpankafy azy. Tsy ny famenoana ny Coliseum intsony ny fanambin’ny tarika, fa hametraka seho ho tantara.

Herinandro mialoha no nanomboka ny fanomanana ny sehatra. Tsy mbola fahita hatrizay nisian’ny seho tao amin’ny Coliseum Antsonjombe no homanin’ny tarika AmbondronA. «Ivony no nataonay anaran’ny seho, satria ivon’ny fankalazana ny 25 taona ity », hoy ny fanazavan’i Beranto, nandritra ny fihaonan’ny tarika tamin’ny mpanao gazety teny an-toerana.
Fanamby lehibe no hataon’ny tarika amin’ity seho ho­tontosaina rahampitso ity. Fa­namby voalohany ny kalitaon’ ny seho, niantsoana matihanina maro hifarimbona: Nyr Image, Bé Bose Konsert Audio ary mi’Ritsoka. Fanam­by faharoa ny hipetrahan’ny seho ho tantara tsy voakosoka ao anatin’ireo mpankafy. «Hatao eto afovoany ny sehatra, mba mifanakaiky kokoa isika. Hampiaina tantara kely isaky ny vanim-potoana nolalovana izahay 5 mirahalahy sy isika rehetra. Ezahina hofehezina ao anatin’ny adiny 3 sy sasany izany », hoy hatrany ny fanazavan-dry zalahy.
Notsindrin’ny Ambon­dronA mafy izay fiarahany amin’ny mpankafy izay. « 25 taona isika » tokoa no lohahevitra nanamafisana izany. Efa natomboka tao amin’ny La City ny fankalazana. Nitohy tany amin’ny faritra maro ary mbola hitohy aorian’ny ivon’ny fankalazana. Tsy hadino ireo mpankafy any ivelany, efa miomankomana handray ny tarika.
Nisafidy niara-dalana amin’ny tarika sy ny mpankafy azy amin’ity « Ivony » ity ihany koa ny Orange Madagascar. Maromaro ireo sehatra handraisan’izy ireo anjara, toy ny lalao sy fanentanana isan-karazany.

Zo ny Aina

Catégories: National

BNGRC: Mifanakalo traikefa any La Réunion

Les Nouvelles - sam, 09/26/2026 - 07:53

Nandray anjara tamin’ny fihaonan’ireo tomponandraikitra ambony misahana ny fitantanana ny tandindon-doza sy ny loza eto amin’ny faridranomasimbe Indiana ny delegasionina avy amin’ny BNGRC. Hetsika nokarakarain’ny COI, niaraka amin’ny etamazaoron’ny ranomasimbe Indiana frantsay misahana ny vonjy voina.
Niompana tamin’ny fifanakalozana momba ireo rafitra nasionaly misahana ny fitantanana ny loza sy ny tandindon-doza, ny fizarana traikefa sy fahaiza-manao tamin’ny fiatrehana ireo loza ny fihaonana. Teo koa ny famolavolana fiofanana sy fanazaran-tena iraisana. Notsindrina ihany koa ny maha zava-dehibe ny fifanomezan-tanana sy ny fiaraha-miasa rehefa misy loza mitranga.
Ankoatra ireo ny fanehoana tamin’ny alalan’ny fampiharana ny fahaiza-manaon’ireo mpamonjy voina, ireo mpisehatra amin’ny fanadiovana ny rano ary ireo mpanamory drône. Tafiditra ao anatin’ny fanamafisana ny fiomanana amin’ny taom-pahavaratra 2026-2027 izao hetsika izao, indrindra manoloana ny va­nim-potoanan’ny rivodoza sy ny mety ho fiantraikan’ny El Niño amin’ny toetr’andro eto amin’ny faritra atsimo andrefan’ny ranomasimbe Indiana.
Nitarika ny ekipa tany amin’ny Nosy La Réunion ny tale jeneralin’ny BNGRC, Ramanantsoa Gabriel.

Tatiana A

Catégories: National

Ho fiatrehana ny El nino: Miantso amin’ny fametrahana drafitrasa fiomanana ny Hina

Les Nouvelles - sam, 09/26/2026 - 07:53

Tranga ara-toetr’andro voajanahary mitsingerina isaky ny roa na fito na 10 taona eo ho eo ny El nino. Mi­hamafana ny ranomasina ka ny tambolon-drivotra dia miteraka haintany na tondradrano. Eto amintsika, ny haintany no isehoany kokoa, indrindra any atsimo izay efa tena iharan’ny haintany lavareny. Rehefa mihena ny orana, mihena koa ny vokatra ary miantraika amin’ny fidiram-bolan’ny tokantrano tsirairay izany. “Voajana­hary tsy azo sorohina ny El nino fa azo iomanana mialoha kosa ny fiantraikany amin’ny fiainan’ny mponina”, hoy ny filohan’ny filankevi-pitantanan’ny Vovo­na­na Hina, Faniry Hantarinivo, omaly.
Nambaran’ny antotanisa farany avy amin’ny fanadihadiana IPC ho an’ny avrily 2026 hatramin’ny mey 2027 fa iray amin’ny zaza 10 latsaky ny 5 taona no mety ho tratran’ny tsy fanjarian-tsakafo mahery vaika ao anatin’io fotoana io, raha tsy misy ny fandraisana andraikitra mialoha.
75% ny mponina any atsimo ahina ho tratran’ny tsy fahampian-tsakafo mahery vaika, 3 tapitrisa mahery iharan’ny tsy fahampian-tsakafo mahery vaika phase 3 ary mahery ny 400 000 anatin’ny phase 4, tena efa anatin’ny hamehana tanteraka.
Antso avo ataon’ny Hina ny tsy tokony hiandrasana ny fiantraikan’ny El nino eto Madagasikara. Ilaina ny fijerena ireo drafitrasa azo hetsehina avy hatrany, toy ny fanentanana olona momba ny fitehirizana sakafo, fampisitrahana rano madio, indrindra ny rano hambolena any atsimo.
Zava-dehibe koa ny famanafisana ny rantsamangaika fandraisana an-tanana ny tsy fanjarian-tsakafo mahery vaika: Creni, Crenas, Crenam any amin’ny tobim-pahasalamana.
Tsy mbola fantatra ny tetibola hatokan’ny fanjakana hiatrehana ny El nino. Ani­san’ ny tolotra sosialy fototra ny fa­hasalamana ka fotoana hanatanterahana ny teny ierana noraisin’ny fitondrana Fa­na­vaozana hametrahana ho la­haram-pahamehana ny sehatra sosialy izao, araka ny nambarany ihany.

Vonjy

Catégories: National

GCAM 2026: Fivezivezena mora mihetsika

Les Nouvelles - sam, 09/26/2026 - 07:53

Mizara roa! Nanomboka ny 25, hitohy ny 26 ary 27 septambra ny hetsika Salon de l’auto Madagasikara eny amin’ ny CCI Ivato. Mampiavaka ity andiany faha-15 ity ny fitohizan’ny hetsika fanindroany indray, ny 1, 2, 3 ary 4 oktobra, eny an-toerana ihany. Mikarakara azy ny Vondron’ny mpanafatra fiara avy any ivelany eto Madagasikara (GCam). Nasongadin’ny filohany, Rayhan Vasram, nandritra ny lahateny fanokafana, ny zoma teo, fa manana ny anjara toerany lehibe amin’ny fampandrosoana ny toekarena eto Madagasikara ny sehatry ny fiarakodia. Ankoatra ny lafiny varotra, mitondra ny anjara birikiny amin’ny fivezivezen’ny olona sy ny vokatra, miteraka asa, mamaly ny filan’ny firenena koa izy.
Izay no nahatonga ny lo­hahevitra tamin’ity andiany faha-15 ity hoe: fivezivezena mora mihetsika (mobilité intelligente). Satria, tsy mitsahatra mivoatra ny sehatry ny fivezivezena, ampiasana ny teknolojia niomerika. Ho mora ampiasain’ny rehetra, ahitana karazana tolotra samihafa, manaraka ny fivoaran’ny toetr’ andro izany. Hita ao avokoa ny hiaka farany, manomboka amin’ny fiara, ny moto, ny fitaovana vaventy, manaraka an’izay fivoarana izay avokoa.

Njaka A.

Catégories: National

Faritr’Itasy : Taribin-jiro 600 m nisy nangalatra

Les Nouvelles - jeu, 09/24/2026 - 07:44

Mirongatra ny halatra taribin-jiro any amin’ny lalam-pirenena voalohany, indrindra any amin’ny faritra Itasy. Tamin’ny alin’ny alatsinainy 14 septambra teo, nahatratra 600 m ny taribin-jiro nisy nangalatra tamin’ny zotra «triphasée» eny Soamahamanina. Niteraka fahatapahan’ny fa­matsiana herinaratra maro izany, nanomboka teo Soa­mahamanina, Mandiavato, Miarinarivo, Manazary, Am­batomanjaka, Analavory, Am­pefy, Mananasy hatrany Soa­vinandriana. Nametraka fitoriana ho an’ny olon-tsy fantatra ny Jirama, entina hanokafana fanadihadiana lalina. Taorian’izany, nisy ny fivoriana maika tsy maintsy nataon’ny tomponandraiki-panjakana isan-tsokajiny miaraka amin’ny mpitandro filaminana.
Taty aoriana, fantatra fa nisy olona enina nosamborina, voarohirohy amin’ity raharaha ity, ny alakamisy 17 septambra teo.
Tambajotra
Maherin’ny 28 km ny taribin-jiro nisy nangalatra ta­min’iny RN1 iny. Efa voasolo, tafaverina amin’ny laoniny avokoa izy ireo, ankehitriny. Tambajotra matanjaka no manao ity asa ratsy mangalatra taribin-jiro ity. Tena ilain’izy ireo ny akora aliminioma sy varahina ao anatiny. Azo inoana fa tsy maintsy ho rava ny tambajotran’olon-dratsy ma­nao­ izany, satria efa mandray ny andraikitra tandrify azy avy ireo manam-pahefana. Ma­nentana ny olom-pirenena sy ny mpanjifa tsy ankanavaka ihany koa ny Jirama hiantso avy hatrany ny laharana maitso 547 na manatona mivantana ny masoivoho.

Njaka A.

Catégories: National

Fikaonandoham-pirenena: Hiofana ireo « Trio » ho eny ifotony

Les Nouvelles - jeu, 09/24/2026 - 07:44

Miroso tsikelikely ny fiatrehana ny fikaonandoham-pirenena. Anisan’ny efa handeha ny eny anivon’ny fokontany.

Nambaran’ny loharanom-baovao eo ani­von’ny FFKM fa efa hanomboka tsy ho ela ny fanofanana ireo mpanamora sy mpitantsoratra ary koa ny mpiandraikitra hisahana ny fitaovana «Trio». Efa maro ireo zanaky ny fiangonana eo anivon’ny FFKM namaly ny antso handray anjara feno amin’izany. Nangatahana tamin’izany ny mombamomba ireo liana. Nifarana, omaly izany ary hitohy amin’ny fifantenana. Hanomboka tsy ho ela ny fanofanana azy ireo.
Anisan’ny andraikitra ho­sahanin’izy ireo ny fanentanana ny dinika eny amin’ny fokotany hiatrehana ny fakan-kevitra eny ifotony.

Dinika eny anivon’ny kaominina
Etsy andaniny, nambaran’ny loharanom-baovao fa nisy fihemorana kely avokoa ny asa tanterahina noho ny fandaminana avy amin’ny mpandrindra teknika. Na izany aza, tsy misy fiovana firy ireo tetiandro efa nofaritana hatrany am-piandohana. Anisan’ izany ny tokony hanombohana ny fikaonandoha eny anivon’ny fokontany, aorian’izao fiofanan’ny «Trio» izao. To­kony hiara-dalana amin’izany ny fikaonandohan’ireo any ivelany «Diaspora». Hitohy eny anivon’ny kaominina izany, ny 5 oktobra izao, raha tsy misy ny fiovana. Hiakatra eny amin’ny distrika izany, ny 26 oktobra ary dinika eny
amin’ny faritra, ny 16 novambra.

Synèse R.

Catégories: National

TARATRY ny KANTO

Les Nouvelles - jeu, 09/24/2026 - 07:43

Hahemotra amin’ny fotoana manaraka ny « Zoma ifampizarana », adihevitra tokony hotontosaina ny zoma izao, eny amin’ny Mozea ICMAA Isoraka. Noho ny fotoam-pahatsiarovana ny hetsika nisy teto amin’ny firenena no antony. Mbola vonona amin’ny fotoana manaraka koa ny pasitera Kotobesoa, hiresaka ny lohahevitra “Le “fatrange”, territoire des vivants et mémoire des morts ».

Handray ny fampirantiana « Miray an-tany », ny Is’art Galérie any Mahatazana. Sanganasan’i Finoana Ratovo no hampirantiana, maneho izay lohahevitra izay. Kanto marolafy, manomboka amin’ny hosodoko, ny sokitra, ny fampiarahana sokajy maro, sns. Manasongadina ny fifandraisan’ny olombelona sy ny toerana honenany ny sanganasa rehetra.

Handeha any Cologne, Allemagne, ny « Cher ancêtre », ny 25 septambra, mandritra ny “Afria Film Festival Koln”. Horonantsary fanadihadiana notontosain’i Lova Nantenaina izy ity ary efa nandray anjara tamina hetsika maro ho an’ny sarimihetsika, toy ny “Festival Visons du réel”, ny “Durban International Film Fstival”, sns. Niarahan’i Lova Nantenaina nanatontosa tamin’i Eva Lova-Bely izy ity. Maharitra 71 minitra ary miresaka ny hoavy tsy ho ela, taona 2067, any La Réunion.

Hiverina ao amin’ny Piment Café Behoririka ry Jeneraly. Rahampitso zoma 25 septambra indray ny fotoana, manomboka amin’ny 8 ora sy sasany alina. Fotoana hamerenan’ny tarika ireo hiran’i Gaby, izay tsy lefin’ny taona. Mbola eo hatrany ireo efa indray nihira taminy, ampian-dry Andy, ilay nandimby ny feon’i Gaby.Fikaonandoham-pirenena
Hiofana ireo « Trio » ho eny ifotony

Catégories: National

« Ant’SAry Doc Mada », andiany faha-4 : Hasongadina ireo horonantsary fanadihadiana

Les Nouvelles - jeu, 09/24/2026 - 07:43

Horonantsary maro notontosaina tany amina firenena 10, anisany ny eto Madagasikara. Ireo no halahatra, hampahafantarina sy hifaninanana mandritra ny “ant’Sary Doc Mada”.

Hatao eto Antananarivo ny andiany faha-4 amin’ny “Festival Ant’Sary Doc Mada”, ny 25 septambra hatramin’ny 3 oktobra izao. Hetsika iraisam-pirenena, mi­o­mpana manontolo amin’ny horonantsary fanadihadiana izy ity. Sanganasa 17 no voafantina handray anjara, avy amin’ny firenena 10. Ahitana an’i Niger, République Démo­cratique du Congo, Répub­lique du Congo, Maroc, Égypte, Bénin, Sénégal, Mayotte/ France ary Maurice. Horonan­tsary fohy ny 10 raha lava kosa ny 6. Misy « expérience digitale » iray manampy an’ ireo.
« Manasongadina lohahevitra maro ireo mpanatontosa horonantsary. Voaresaka ao ny kolontsaina, ny fifindra-monina, ny fiarahamonina, sns. Tsy mijanona amin’ny fandefasana horonantsary fotsiny ny hetsika fa sehatra hihaonana sy hifampizarana traikefa ihany koa », hoy ny nambaran’ny mpikarakara, oma­ly, tetsy amin’ny IFM Analakely. Ao amin’ity toerana ity no handefasana ny ankamaroan’ireo horonantsary.
Anisan’ny zava-baovao amin’ity andiany fahefatra ity ny atrikasa ho an’ny fanoratana horonantsary aty amin’ny faritry ny ranomasimbe In­dianina. Natao ho an’ireo mpanatontosa vao manomboka izany, hanomezana azy ireo ny fototra tokony hilaina mialoha ny fanadihadiana. Hisy Malagasy mpanatontosa am-polony handray anjara amin’ny atrikasa. Vahiny sy Malagasy ihany koa no hampiofana.
Voizina mandritra ny hetsika ny fanabeazana amin’ny alalan’ny horonantsary. Hale­fa any amin’ireo sekolim-panjakana ny horonantsary mifono fanabeazana, hampitaina amin’ireo mpianatra. Ny 3 oktobra, mandritra ny lanonam-pamaranana, no ho fantatra ireo horonantsary mendrika isan-tsokajy.

Zo ny Aina

Catégories: National

Pages