Manana ny maha izy azy, hono, ny Malagasy. Ilay na ireo maha izy azy, anefa, efa voazarazara ka zary manasongadina ny tsy azy. Miteraka fifandirana, fisarantsarahana, ady tsy mety tapitra…

Iray amin’ireo mampiavaka ny Malagasy ny maha olon’ny fahalalana azy. An-tapitrisa taona no niainany ny tranga iray. Nisintonany fahalalana izany, avy eo. Tsy mba nanana toerana na fitaovana, sns, hoenti-manao fanandramana ny Malagasy fa ny an­davanandrom-piainana mihitsy no nametraka ny fahalalana tao aminy.
Rehefa niditra ireo karazam-pivavahana isan-karazany. Nitrebona avy any amin-java-tsy fantany sy tsy ananany fahalalana, ny atao hoe «finoana». Nanomboka teo, lasa olon’ny finoana ny Ma­lagasy? Eny, satria, izy indray no nahay lavitra noho ny tena tompony. Izy indray no saro-piaro fatratra amin’ny finoan’ny hafa, sns.
Naka ny toeran’ny kolosaina sy tarazo io tsemboka alohan’ny mievoka io. Mivolon-ko tompony amin-javatra tsy hay… Nanana fahasahiana nametaveta, nanaratsy, nanosi-potaka, nanivaiva, nanao tsinontsinona ny an’ny tena. Niha potika sy rava tsikelikely ireo fahalalana nananan’ny Malagasy.
… Ilay Zanahary an-tampon’ ny loha, lasa nisidina any amin’ ny toeran-tsy fantatra. Ny fanorona, ny raokandro, ny rano ankararana, ny vakana, sns, nohalavirina tahaka ny fasam-bao fa ireo nentin’ny vahiny, hono, no izy. Ireny indray no nambara fa «masina». Ireo va­hiny sy ny forongo nentiny aza, anefa, tsy mahalala akory ny hevitra sy dikan’ny «hasina».
… Mila fanitsiana goavana ny tontolon’ny fanabeazana eto Madagasikara. Miainga any amin’ny ankohonana, mipaka hatrany amin’ny firenena iray manontolo.

HaRy Razafindrakoto

Nidina nijery ireo harembakoka any Itasy ny tale jeneralin’ny kolontsaina, Théo Rakotovao, sy ireo mpiara-miasa aminy eo anivon’ny minisiteran’ny Serasera sy ny kolontsaina izay voakasik’izany. Momba ny fitantanana mahomby ireo harembakoka mahasarika mpizahatany toy ny geysers sy ny riandrano Lily no anton-dian’ny delegasionina, nifanatona tamin’ireo tomponandraikitra isan’ambaratonga, any an-toerana. Niara-nidinika tamin’ireo mpisehatra rehetra ihany koa, nijery paikady iombonana izy ireo.

Mitohy ny fampirantiana ireo tahiry mahakasika ny «13 mey 1972», ao amin’ny Trano Sary Ambohidahy. Tahirin-tsary ao amin’ny Tranombokim-pirenena ireo, izay mirakitra ny tantaram-pirenena tsy azo kosehina. Hanentanana ireo tanora tsy niaina ny vanim-potoan’ny krizy 72, indrindra ireo mpianatra liana amin’ny tantaran’i Mada­gasikara, ny fitsidihana ny fampirantiana.

Hisy ny velakevitra iompanana
amin’ny «Trano fonenana Tanôsy» , hoentin-dRandrianasolo François, antropôlôgy, anio amin’ny 2 ora sy sasany, any amin’ny Mozea Fort-Flacourt, Taolagnaro. Anatin’ny fanamarihana ny Andro iraisam-pirenena ho an’ny Mozea izany, ka hamakafakana ireo karazany, heviny ary kolontsaina fonosin’ny toeram-ponenana any amin’ny Tanôsy.

« Kanto Miampita 2 », hatao anio amin’ny 8 ora, eny amin’ny CCI Ivato, ity fiarahana hafakely, hamerenana an-tsehatra ireo hiran’ny Les Surfs ity. Mpanakanto manan-talenta toa an’i Nanie, Mahery, Inah ary i Mbola Talenta no hamelona izany. Miampy ireo hira malagasy sasantsasany nanamarika ny taona 60, 70 Ary 80 io ha­tao io.

Mamolavola antontan-kevitra entin’ny Centre des opérations d’urgence de santé Publique (Cousp) miasa ny minisiteran’ny Fahasalamam-bahoaka sy ny Sampandraharahan’ny Firenena mikambana momba ny fahasalamana (OMS) mandritra ny hadimiana. Tafiditra amin’ny tetikasa fiomanana amin’ny fiatrehana ny valanaretina sy ny fanatsarana ny tolotra eny amin’ ny tobim-pahasalamana fototra ny asa. Fitaovana iray ampiasain’i Madagasikara izay mifanaraka amin’ny fitakian’ny lalàna iraisam-pirenena momba ny fahasalamana hanatsarana ny fandrindrana ny asa mandritra ny hamehana ara-pahasalamana ny fametrahana ny Cousp.

Ny faran’ny heriandro teo no nanaovana ny fitsofan-drano ireo mpianatra vaovao ao amin’ny Ecole de tourisme eo anivon’ny Oniversiten’i Mahajanga, izay notanterahin’ireo mpitantana ny sekoly sy ny oniversite. Nitsidika ny filohan’ny Oniversite tao amin’ny birao fiasany ireo mpianatra ary nanolotra mari-pahatsiarovana ho azy. Nisy ny diabe nataon’ireo mpianatra tao amin’ ny Campus Ambondrona, ny tapany hariva.

Manao fanadihadiana momba ny fivezevezena sy ny filaminana ao amin’ny oniversite ny mpitantana ny oniversiten’Andrainjato, Fianarantsoa. Misy ny rohy ahazoan’ny mpianatra mamaly ny fanontaniana. Zava-dehibe ny fandraisana anjaran’ny rehetra hanatsarana ny fivezevezena sy ny filaminana ao amin’ny oniversite, hoy ny fanazavana. Afaka mandray anjara ihany koa ny mpiasa sy ny mpampianatra.

Nanatanteraka atrikasa fa­nombanana ny rafitra fanaraha-maso nasionaly fiarovana sy fiantohana ny fahasalaman’ny sakafo ny ivontoerana misahana ny fanaraha-maso ny fahasalamana sy ny kalitaon’ny sakafo tamin’ity herinandro ity, tany Ampefy.
Andry iankinan’ny fahasalamam-bahoaka sy singa iray miantoka ny fampandrosoana ara-tsosialy sy ara-toekarena ny fiantohana ny fahasalaman’ny sakafo.
Eto Madagasikara, loza mitatao ho an’ny fahasalamam-bahoaka ny aretina avy amin’ny sakafo, indrindra fa ny fahapoizinana ara-tsakafo sy vokatry ny fihinanana biby an-dranomasina
Na dia eo aza ny fisian’ny rafitra fanaraha-maso amin’ny sehatra maro samihafa, toy ny fahasalamana, fambolena, jono, tontolo iainana, varotra… Tsapa fa mbola tsy misy ny fenitra iraisana amin’ny tondro ny rafitra ankehitriny, ary olana ny fifampizarana vaovao.
Anisan’ny antony nanaovana ny atrikasa fanaraha-maso ny fiarovana sy fiantohana ny fahasalaman’ny sakafo izany. Natao ho fanatsarana ny fiaraha-miasa amin’ny alalan’ny fomba fiasa “Fahasa­lamana Iray” (One Health) ihany koa.
Dingana lehibe ity hetsika ity amin’ny fanatsarana ny fiarovana ny vahoaka amin’ireo loza ateraky ny sakafo voaloto sy amin’ny fanamafisana maharitra ny rafitra fanaraha-maso ara-pahasalamana nasionaly.

Tatiana A

Mitohy hatramin’ny rahampitso ny fanofanana ireo mandray an-tanana ny olona iharan’ny herisetra, ao anatin’ny tetikasa “Eager”. Ny minisiteran’ny Mponina sy ny firaisankina sy ny Fid no manatanteraka izany fiofanana izany.
Mbola anisany fanamby lehibe eto Madagasikara ny ady amin’ny herisetra mifototra amin’ny maha lahy na maha vavy. Manohintohina ny fiarovana sy ny fahaleovantenan’ny olona marefo izany.
Tsikaritra eny anivon’ny fiarahamonina ny herisetra ao an-tokantrano, na amin’ny vady na amin’ny zanaka na eo amin’ny samy fianakaviana. Ny herisetra mihatra amin’ireo mpanampy an-trano. Toraka izany koa ny herisetra any an-tsekoly, na ara-tsaina na ara-batana.
Tanjona ny hanamafisana ny fahaiza-manaon’ireo rafitra sy fikambanana eny ifotony, hampirindra ny fomba fiasa sy hanatsara ny fiaraha-mientan’ny mpisehatra rehetra, hiantohana ny fiarovana sy ny fandraisana an-tanana mahomby kokoa ho an’ireo niharan’ny herisetra.

Tatiana A

Marobe ireo olona tsy misitraka fitsaboana ara-dalàna amin’izao fotoana izao, noho ny fahasahiranana. Mano­loana izany, mandalo eto Antananarivo, manome fitsaboana maimaimpoana mandritra ny telo andro, ireo dokotera miisa enina avy amin’ny ONG Humanity First avy any Alemana, tarihin’ny dokotera Wjahat Waraich. Fiaraha-miasa amin’ny miziolomanina Ahmadiyya no ahafahan’izy ireo manatanteraka ny fitsaboana eny amin’ny foiben-toeran’ny Ahmadiyya Andava­mam­ba. Dokotera manam-pahaizana momba ny fo, ny taolana, ny aretina mahazo ny vehivavy ary ny aretina amin’ny ankapobeny izy ireo. « Olona maro no hotsaboina sy omena fanafody amin’ny fandalovanay eto amin’ny foiben-toeran’ny miziolomanina Ahmadiyya. Maimaimpoana ny fitsaboana satria hisitraka fitsaboana avokoa ny olona rehetra na sahirana aza izy ireo. Ireo olona sahirana ireo indrindra no tena entaninay ho avy amin’izao fandalovanay izao », hoy ny fanazavan’ny dokotera Wjahat Waraich. Efa nisy ny fitsaboana maimaimpoana tany amin’ny faritra, toa an’i Fianarantsoa, Melaky ary Toliara, fa anjaran’ny eto Anta­nanarivo indray amin’ity manaraka ity ka haharitra telo andro izany. Nohamafisin’ny mpitarika ny miziolomanina Ahmadiyya, ny misionera Ahmed Mujeeb, fa fanampiana ny olona rehetra tsy ankanavaka izao fitsaboana ataon’izy ireo izao. Tsy misy fanavahana na ara-pivavahana na ara-pinoana na ara-bolon-koditra na ara-pirazanana na ara-piaviana. « Fitiavana ho an’ny rehetra ary tsy misy fankahalana na iza na iza », hoy izy. Marihina fa izany rahateo koa ny tarigetra efa napetraky ny Ahmadiyya rehefa manao asa sosialy toy izao.

Jean Claude

Ao anatin’ny fankalazana ny iray volan’ny fiahiana ara-tsosialy ny fanjakana, amin’ny alalan’ny minisiteran’ny Mponina sy ny firaisankina. Fomba fiasa matihanina sy maharitra no tanjon’ny Fanavaozana.
Tsy mijanona amin’ny fanampiana vonjimaika intsony ny vina fa miatrika ny fototry ny fahantrana mba hanatsarana ny fari-piainan’ny mponina sy hampitomboana ny fahafahan’ny vahoaka miatrika ny sedra eo amin’ny fiainana.
Zava-dehibe amin’ny fiahiana ara-tsosialy ny fisian’ny rejisitra sosialy tokana (RSU). Tokantrano maherin’ny 2,6 tapitrisa, ankehitriny, no voarakitra anatin’ny RSU manerana ny Nosy.
Fitaovana sy paikady enti-mandrindra sy manatsara ireo fandaharanasam-panjakana, indrindra ireo tetikasa fiahiana ara-tsosialy ho amin’ny fampivoarana ny maha olona, ny RSU. Manampy sy manamora ihany koa ny famantarana ireo tokantrano tena marefo mba hiantohana ny fahazoan’izy ireo misitraka ara-drariny sy mitovy lenta ireo fandaharanasa sosialy.
Tanterahina manerana ny distrika 99 ny fisoratana anarana faobe hatramin’ny volana desambra 2026 mba hahatrarana ny tanjona 100% amin’ny fampidirana ny tokantrano rehetra.

Tatiana A

Telo volana taorian’ny fandravan’ny rivodoza Gezani vao tonga eo anivon’ny oniversiten’i Barikadimy, Toamasina, ny fanitso miisa 2 772 isa hanafoana ny tranon’ny mpianatra “Conaco” miisa 22.

Misy kojakoja feno hampiasaina miaraka amin’ny fanitso: faîtière galva miisa 440, cornier galva miisa 4 400 sy loko izay mitotaly 487 405 600 Ar. Niainga tamin’ny fihaonan’ny vondrona mpianatra tao Barikadimy tamin’ny filoha lefitry ny Ante­nimierampirenena misahana ny faritany Toamasina, Razara Pierre, no nahitana ny fanampiana tamin’ny alalan’ny tetikasa Farimbona. Ny BNGRC kosa no niantoka ny fahatongavany tao amin’ny campus Barikadimy. Avy amin’ny fangatahan’ny mpianatra izay nihaona mivantana tamin’ny VPan faritany Toamasina no nahazoana ny fitaovana fanarenana satria zava-dehibe ny fifampiresahana, araka ny nambarany. Ho an’ireo tranon’ny mpianatra miisa 22, ny mpianatra ihany no hametraka ny tafo satria tsy maintsy mandroso ny asa fanarenana.
Amin’ny ankapobeny, na­hatratra hatramin’ny 95% ny fahasimban’ny fotodrafitrasan’ny oniversiten’i Toamasina, ahitana birao, efitrano fianarana, tranon’ny mpianatra, raha ny nambaran’ny filohan’ny oniversite, Dr Razanakolona Diny. Nohamafisiny fa nisy fiaraha- miasa tamin’ireo mpiara-miombon’antoka maro na­narenana izany, toy ny seranan-tsambon’i Toamasina, nandray an-tanana ka trano fianarana 10 no efa vita tafo. Ny filohan’ny Fanavaozana ny Repoblikan’i Madagasikara ihany koa nisahana trano 10, tamin’ny alalan’ny ONG Soa. Ny orinasa Orange nikarakara ny trano famakiam-boky sady nametraka box famahanana finday sy Wifi maimaimpoana ho an’ny mpianatra ary nambarany fa ampiana rihana iray ity trano famakiam-boky ity.
Ny trano rihana telo kosa dia ny Fonds commun de l’éducation (FCE) no hisahana ny fanamboarana azy. Mito­taly 78 ny fotodrafitrasan’ny oniversiten’i Toamasina niharan’ny fahasimbana ka ny 30 amin’ireo no mbola tsy nisy fanarenana. Nilaza hanohana ny banky foibe fa saingy tsy hita taratra hatreto

Sajo

Tsy azo sakanana intsony. Saika mampiasa na ampiasana ny « intelligence artificielle » na ny « IA » avokoa ny sehatra rehetra (fahasalamana, soratra, zavakanto sy kolontsaina…). Ho an’ ny firenena matanjaka, efa notezaina hahay mandray sy mampiasa azy io ny olona ao aminy. Vao 12 taona monja ny zaza, efa mahafantatra sy mahay manavaka ny tena izy sy ireo namboarina na nampiasana ny « IA ». Amin-dry zareo, fitaovana hoenti-ma­nampy eo amin’ny fiainanana andavanandro ny « IA »
Ho an’ny firenena «adalam-pandrosoana», loza mi­tatao ho azy ireo izy io. Mafy sy matanjaka ny fiantefany eo amin’ny kolontsaina sy ny zavakanto. Manom­boka ny mpamoron-kira sy ny mpihira fa simbain’ny « IA » ny sanganasan-dry zareo, satria, very tanteraka ny fototra.
Ao anefa ireo faly, satria, « hafa mihitsy ny fandrenesana azy izany ». Fihetsika izay maneho avy hatrany fa sady tsy nomanina handray sy hampiasa azy ity (IA) ilay firenena sy ireo mponina ao aminy no tsy mahafantatra ny kolontsainy akory ka mi­antsampy amina kisarisarin-javatra.
Raha maniry fatratra ny fihenan’ny fampiasana « IA » ao aminy ireo firenena ma­tanjaka sy mandroso. Misisi­ka mafy sy te hampitombo fatratra ny fiankinandoha amin’io kosa ireo firenena mahantra sy fadiranovana.

HaRy
Razafindrakoto

Fahombiazana ny fifaninanana fanokafana ny taom-pikatrohana 2026, ho an’ny ligin’Analamanga, taranja Ka­rate, notontosaina ny faran’ny herinandro teo, teny amin’ny Kianja mitafon’Anko­rondrano. Nahavory mpijery sy mpifaninana an-jatony ny Ligy Tour­nament Karate eto anivon’ Ana­lamanga. Nahatonga so­lontena avokoa ireo seksionina 8 mandrafitra ny ligy ary feno hipoka ny teny Ankoron­drano. Tetsy ankilany, niakatra ihany koa ny haavo teknikan’ny mpikatroka, indrindra ireo katitakely. Tsiahivina fa ny sokajy latsaky ny 14 taona sy ny sokajy Vétérans no nifaninana tamin’ity fanombohana ity. Mbola ho avy ny fifaninanana rezionaly handraisan’ny sokajy rehetra anjara, araka ny fanazavan’ny filohan’ny ligin’Analamanga, Rakotoma­lala Pierrot. Aorian’ny fifaninanana rezionaly, miomana amin’ny fifaninanana nasionaly ny ligin’Analamanga. Hisy ihany koa ny fiofanana ary anisan’izany ny fandraisan’izy ireo anjara amin’ilay fiofanana eo anivon’ny federasionina, natokana ho an’ny “cadres”.

Mi.Raz

Notontosaina nanomboka ny sabotsy teo, teny amin’ny Kianjan’ny CFFA Iavoloha, ny fihodinana faharoa, fiadiana ny amboaran’i Madagasikara, Yas Coupe. Samy nangoron-damba amin’ity fifanintsanana ity ny Disciples FC Espoir sy ny Cosfa II. Marihina fa lavon’ny Valahara tamin’ny isa 3 no ho 2, ny Disciples FC Espoir, raha toa ka resin’ny CFT 3FY tany amin’ny fandakana “tir au but”, 5 no ho 3, kosa ny Cosfa miaramila, rehefa nanao ady sahala 3 no ho 3.

Voahosotra ho tompondakan’i Espagne, La Liga, ny FC Barcelone, afakomaly, tao amin’ny Kian­jan’ny Camp Nou. Resin’izy ireo tamin’ny isa 2 no ho 0 ny klioba faharoa, Real Madrid FC. Tsy nanohitra mihitsy ny Real Madrid tamin’ity fifanandrinan’ny roa tonta ity, ary mora tamin’ireo mpilalaon’ny Barça ny naka ny fandresena teo an-jaridainany. Tsara marihina fa misedra ny taona fotsy indray ny Real Madrid, mandritra ity taom-pilalaovana ity.

Hotanterahina ny 22 hatramin’ny 24 mey izao, eny amin’ny tanàna Soa Ambohimanga, ny fiadiana ny amboaran’i Madagasikara sy Beach Volley, sokajy U19 sy Seniors, lahy sy vavy, taranja volley ball. Fihodinana voalohany ny fifaninanana beach volley ary any Toamasina kosa no hanatanterahana ny fihodinana faharoa. Efa misokatra ny fisoratana anarana.

Hotanterahina any Nairobi Kenya, ny 21 hatramin’ny 31 mey ho avy izao, ny fiadiana ny ho tompondakan’i Afrika, taranja baolina lavalava, ho an’ny sokajy vehivavy, vondrona A. Araka ny fanadihadiana natao tamin’ny loharanom-baovao iray eo anivon’ny Federasionina malagasin’ny Rugby, mety hivoaka amin’ity herinandro ity ny lisitry ny mpilalao handrafitra ny Makis Ladies.
Raha ny vaovao voaray farany, manodidina ny 28 eo ny mpilalao hoentina any Kenya, hiaro ny voninahi-pirenena. Raha ny fikarohana natao, omaly, hifandona voalohany amin’ny Malagasy ny ekipan’i Afrika Atsimo. Nambaran’ny mpanazatra Andriamaro Maminarivo Hajasoa fa nohamafisina ny resaka tosika eo amin’ireo “avant”.
Tsara ny mampahatsiahy fa ankoatra an’i Afrika Atsimo, hifandona amin’ny Makis Ladies koa i Kenya, mpampiantrano, sy i Ouganda. Tamin’ny taon-dasa, teo amin’ny laharana farany no nisy ny ekipa nasionaly malagasy, ary amin’ity raha mbola ratsy ny vokatra azon’izy ireo any an-toerana, mivarina any amin’ny sokajy “B”. Izay laharana voalohany kosa no hiatrika ny “WXV II” ary manao ny “WXV III” ny faharoa.

Fitia Randria

Feno ny fandaharam-potoanan’ny Federation sport automobile malagasy (FSAM) ho an’ny taom-pifaninanana 2026. Dimy ny isan’ny rallye hiadiana ny ho tompondakan’i Madagasikara, raha miisa 7 ny eo amin’ny Karting. Ankoatra izay, eo koa ny “course de côte” sy ny Slalom.

Nivoaka ny fandaharam-potoana ho an’ny Fe­de­ration sport automobile malagasy (FSAM), ho an’ny taom-pilalaovana 2026. Miisa dimy ny rallye hifaninanana amin’ity. Hanomboka izany ny Rallye karakarain’ny klioba FMMSAM, hatao ny 29 sy 30 mai ho avy izao. Ha­naraka azy ny an’ny Asacm, hotanterahina ny 19 ka hatramin’ny 21 jona. Any amin’ny volana aogositra indray ny rallye karakarain’ny GO Jang ka any Mahajanga ny hanaovana azy, ny 13 sy 14 ary ny 15 aogositra. Ny 3 sy 4 oktobra ny an’ny Asa Tana ary hamarana izany ny hataon’ny Federasionina (FSAM). Ho­tontosaina ny 23 ka hatramin’ny 25 oktobra izany. Ankoatra izay, misy 7 ny isan’ny fihaonana eo amin’ny Karting. Efa nisantatra izany ny an’ny SRK, natao ny alahady lasa teo. Ny 5 jolay ny dingana manaraka sahanin’ny SRK hatrany. Ny 30 aogositra ny an’ny TFM ary ny 12 sy 13 septambra kosa ny manaraka ka iray amin’ny Run Mada na MSA na SRK no hikarakara an’io. Ny 11 oktobra ary ny 22 novambra hisy ny Karting Trophées. Samy hataon’ny klioba SRK avokoa ireo hetsika roa ireo. Hamarana azy ny an’ny FMMSAM, hatao ny 13 desambra.
Miisa 4 ny Slalom dia ny an’ny MSA, ny 6 sy 7 jona, arahin’ny Tac’s, ny 25 sy 26 jolay. Avy eo ny FMMSAM, ny 19 sy 20 septambra. Hama­rana azy ny an’ny ACCT, ny 7 sy 8 novambra. Eo koa ny Run izay misy dimy sy ny “course de côte” ka iray natao tamin’ny tany, izay efa tontosa ny 11 sy 12 avrily lasa teo. Efatra kosa ho tontosaina amin’ny “asphalte”. Mitotaly efatra ny Slalom, hatao amin’ny tany. Misy ihany koa ny Run sy ny Esport. Raha voahaja avokoa ny fandaharam-potoana, hatao ny 20 febroary 2027 ny fizarana ny amboara ho an’ireo tompondakan’i Madagasikara 2026.

Tompondaka

Tafiditra ao anatin’ny politikam-pampandrosoana entin’ny Vovonana « Ra­ssem­blement des agriculteurs libres et indépendants » na Rali, ny fanomezan-danja ny mpiantsehatra rehetra anatin’ ny tontolon’ny fambolena sy fiompiana. Tanjona ny hisian’ny fifandanjan’ny tombontsoa azon’ny tsirairay. Manomboka amin’ny fanovana ny toe-tsaina izany.
Andaniny, ny tantsaha tsy iankindoha amin’ireo voalaza ho mpiara-miasa aminy. An­kilany, tsy tokony hanao ampihimamba ny mpahazo tombontsoa  mihoapampana. Zava-­dehibe ny fifampitsinjovana sy ny fitsinjarana ara-drariny.
Ankoatra ireo, mipetraka ho elanelam-panahy ny Vovo­nana amin’ny fitadiavam-bahaolana mahakasika ny sedra isan-karazany mampihitsoka ilay seha-pihariana. « Marary tanteraka ny tontolon’ny fambolena sy fiompiana kanefa voalaza ombieny ombi­eny fa 80 % ny Malagasy dia tantsaha.  Manana adidy isika (izahay) amin’ny maha tantsaha hitondra ny anjara birikinay. Efa mipetrapetraka ny sampana amin’ny faritra rehetra manerana ny Nosy, efa misy ny ekipa eny amin’ny distrika », hoy Ralaimahary Linot, filoha nasionalin’ny Rali.
Manentana ny tantsaha mba hivondrona sy hanamafy firaisankina izy.
Miahy tena ny Vovonana izay ivondronan’ny fikambanana sy ny kaoperativa isan-karazany avy amin’ny lafivalon’ny Nosy. « Mbola mijanona ho vovonana 100 % Malagasy izahay. Mipetraka ho mahaleo tena ihany koa, saingy vonona ny hiara-miasa amin’ny fanjakana, izay raiamandrenin’ny tantsaha », hoy hatrany ny filohan’ny Rali Madagasikara.
Misokatra ho an’ny fikambanana, na olon-tsotra, na tomponandraikitra eny ifotony ny Vovonana.

r.r

Feno 15 taona ny rantsana Fimpima FJKM Ambohitan­tely. Nomarihina omaly izany tamin’ny alalan’ny fotoam-pivavahana fisaorana sy fiderana an’Andriamanitra, nandritra ny alahadin’ny SLK ny maraina, tao an-toerana. No­tontosaina nandritra izany ihany koa ny fampisalorana lamba ireo mpikambana tsotra, mpikabary miisa 20 mianadahy. Nanatontosa ny fampisaloran-damba ny filoham-paritany Fimpima, Andrianady Bandro. Nisolo tena ny filoha Fimpima maneran-tany kosa Razanamasy Tsikitsiky, filoha mpanampy. Tazana nanotrona tao koa ireo filohan-tsampana mpiara-dia sy mpikambana vitsivitsy.
Marihina fa Rabelanalisoa Ravalitera Jean no tomponandraikitry ny rantsana Fimpima FJKM Ambohitantely. Ito farany izay mpikabary, poeta, mpanoratra, mpampianatra ary filohan’ny sokajy teny sy zavakanto eo anivon’ny Aka­demia Malalgasy. Raveloari­son Felaniaina kosa no tonian’ny fampianarana eo anivon’ny Rantsana Ambohitantely. Midika ireo fa anisan’ny rantsana tsara fehy, tsara kolo, izy ity. Raha ny nambaran’ny tomponandraikitra, mbola maro ireo hetsika hotontosaina mandritra ny fanamarihana izao faha-15 taona izao.

Zo ny Aina

Aman-jatony maro raha ny sanganasan’i Bessa. Am-polony maro koa no natokany ho fampiaraham-peon’izy mivady, Bessa sy Lôla. Notsongaina tamin’ireo ny hira nalahatr’i Rija Rama­nan­toanina sy i Farakely, nandritra ny fampisehoana notontosainy omaly, tetsy amin’ny CCEsca Antanimena. Hira tsy afaka ambavan’ny maro ary mbola voaporofo izany nandritra ny ora telo mahery niarahana. Samy nanao ny anjarany, fa nibahana kokoa ny fampiaraham-peo taorian’izay. Efa nivonona rahateo ny mpijery ka toa ireny rindra niaraha-nanomana ireny ny fampisehoana.
Efa nisy tamin’ny taona 2023 ity fampiaraham-peon’i Rija Ramanantoanina sy i Farakely, mamerina ireo sanganasan’i Bessa, ity. Ankoatra izay, azo lazaina fa samy taizan’i Bessa sy Lôla sy ny hirany ireto mpanakanto ireto. Tsy nanao sarotra rahateo satria mpitendry efa mpanaraka an’i Besa sy Lôla taloha no tazana teny an-tsehatra, omaly. Tsapa fa mbola am-pon’ny mpankafy ireo hira tsy lefin’ny taona, izay soa ihany fa misy ireto mpanakanto ireto mamelo-maso sy mampiaina izany hatrany. Nitovy daholo kosa ny hetahetan’ny iray efitrano: rahoviana no mba hahita an-tsehatra indray an’i Bessa sy i Lôla?

Zo ny Aina

Hikarakara ny fankalazana miavaka ny Andro maneran-tany ho an’ny tontolo iainana, ny 05 sy 06 jona 2026, eny amin’ny Parvis Analakely, ny CUA sy ireo minisitera tompon’andraikitra. Hetsika hampifanakaiky ny fikarohana siantifika sy ny vahoaka. Hanentanana ihany koa ny tanora, indrindra ny mpianatra eny amin’ny oniversite, izany.

Ho fanatsarana ny fotodrafitrasa eny Anosizato, sarona lakandrano vita amin’ny vy mirefy 6 metatra no nasiam-panamboarana. Nisy ny fanadiovana mialoha mba hiantohana ny fahatomombanan’ny asa. Naharitra 3 andro ny fanamboarana. Fananana iombonana ireny lakandrano ireny ka samia saro-piaro amin’ny fiarovana azy.

Mpisehatra anatin’ny fitantanana ny loza sy ny tandidonin-doza ny Croix Rouge Malagasy izay nankalaza ny Andro iraisam-pirenena, ny faran’ny herinandro teo. Hiray hina ho an’ny maha olona ny lohahevitra tamin’izany. Fampirantiana tamin’ny tranoheva momban’ireo asa iantsorohany, niarahany tamin’ireo mpisehatra mitovy andraikitra no nifantohan’ny fankalazana. Tafiditra anatin’izany ny BNGRC.

Ny fitaovana efa tonta sy tsy mahazaka ny filàna intsony no mahatonga ny fahatarana amin’ny famoahana kopia amin’izao fotoana. Io ny fanazavana nentin’ny tomponandraikitry ny kaominina An­tananarivo Renivohitra manoloana ny fitarazohan’ny asa famoahana kopia nahaterahana eny amin’ny boriborintany.
Efa tranainy ny ordinatera sy ny kojakoja miaraka aminy, toy ny serveur, imprimante ary rafitra biométrique. Nidina teny amin’ny Boriborintany faha-III sy faha-V mihitsy ny PDS Antananarivo Renivo­hitra ary nahita maso ny filaharambe sy ny olana amin’ny famoahana izany.
Nihaino ny hetahetam-bahoaka sy nifampiresaka tamin’ireo mpiasa sy olom-pirenena niandry ela teny an-toerana ny tenany.
Nohamafisiny fa tsy ekena ny asa mitarazoka ary tsy hisy fandeferana amin’ny kolikoly.
Ho fanatsarana izany dia hiasa manomboka amin’ny 5 ora maraina ka hatramin’ny 10 ora alina ny ekipan’ny Bori­borintany faha-V.
Niala tsiny amin’ny vahoaka ny PDS noho ny fahatarana ary manome toky fa hitohy ny ezaka hamahana haingana ny olana. Tanjona ny hahazoana antoka fa tsy hisy olom-pirenena na mpianatra ho voasakana noho ny olana ara-pitantanana.
Ilaina any an-tsekoly amin’ny fanisana mpianatra sy famoahana laharana tokana ny kopia lava ka izany no maha betsaka ny ray aman-dreny tonga milahatra manao kopian-janany eny amin’ny Boriborintany

Tatiana A

Nanaitra ny mponin’i Mananjary ny fiakaran’ny ranomasina tampoka tsy nisy fampitandremana voaray ny maraimbe, ny sabotsy teo. Nitondra fanazavana ny sampandraharaham-paritry ny toetry ny andro ao Vatovavy mahakasika io fiakaran’ny ranomasina tany an-toerana io.
“Nifanojo tamin’ny fisian’ny alondrano antonony avy any atsimo ny fotoan’ny fiakaran’ny ranomasina tamin’io sabotsy maraina io, manodidina ny morontsirak’i Mananjary. Lasa nanamafy ny fiakaran’ny ranomasina an-tanety izany”, hoy izy.
Efa tranga ara-boajanahary ny fiakaran’ny ranomasina. Raha ny toetry ny andro tamin’io fotoana io, tokony ho 1,5m hatramin’ny 2 m ny haavon’ny onja, tany an-toerana. Nisy koa ny alondrano avy any atsimo izay nahatratra 1m, maridrefy izay tsy mbola atahorana mihitsy, araka ny fanazavan’ny mpamantatra ny toetry ny andro hatrany.
Mbola ao anaty fotoana fisintonan’ny volana ny ranomasina ety ambonin’ny tany ihany koa isika izao, raha ny fanazavana ka mahatonga ny haavon’ny ranomasina.

Tatiana A