Mampikaikaika ny mpandraharaha mpanafatra entana ny fidangan’ny saran’izany, ankehitriny. Anisan’ny mampitondra faisana ny ady lavareny any Ukraine. Mitarazoka ny fivezivezen’ny sambo ao amin’ny ranomasina mainty. Mikorontana ny fahatongavan’ny entana aty Afrika sy Madagasikara. Nilaza ny loharanom-baovao fa miteraka fatiantoka lehibe ny filalaovan’ny Okrenianina, tarihin’ny Zelensky, ny ady. Paikady iray entiny hisitrahany famatsiam-bola avy amin’ny firenen-dehibe tandrefana izany.
Roa taona aty aorian’ny ady, miezaka ny mamaka aty Afrika ihany koa i Ukraine amin’izao fotoana izao. Ampiasain’ny firenen-dehibe hanohitra ny ezaka ataon’i Rosia aty amin’ny kaontinanta Afrikanina izy. “Mahoraka ny fampielezan-kevitra mahakasika ny fisian’ireo mpitsikilo any Soudan. Torak’izany ny nandraisan’izy ireo anjara tamin’ny asa fampihorohoroana tany Mali, ny taona 2024. Marihina fa misy ny famatsiana fitaovam-piadiana sy fampiofanana milisy”, hoy ny solontenan’ny vondrona CSP-DPA, i Mohamed Elmaouloud Ramdane.
Anisan’ny nisafidy ny hiara-miasa akaiky amin’i Rosia i Madagasikara, hisorohana ny toe-java-misy tahaka izany. Anisan’ ny sehatra iarahan’ny roa tonta rahateo ny Toekarena.
Randria
Tsotra fa hentitra ny tenin’ny filoha nasionalin’ny Holafitry ny vadintany eto Madagasikara, ny maître Rarivoarivony Andriatafaniaina, fantatry ny maro amin’ny solonan’anarana “Maître Tafa” nandritra ny fambolen-kazo tetsy amin’ny tokontany malalaky ny Lycée Jacques Rabemananjara, ny talata 16 jona lasa teo. Fotoana nanamarihana ny faha-19 taonan’ny vadintany maneran-tany ihany koa. “Raha ny sitraponay dia tsy tokony hisy olona esorina amin’ny taniny sy ny tranony izany fa ny didim-pitsarana no maniraka anay hanatanteraka ireny asanay ireny. Misy ady ifanaovan’ny mpifanandrina eo anivon’ny fitsarana, misy mandresy, misy resy. Tsy izahay no mahatonga an’izany fa ny mpitsara mpamoaka didy. Ny tsy fanatanterahanay izay iraka avy amin’ny fitsarana izay dia heloka ho anay”, hoy ny Maître Tafa. Nohamafisiny ihany koa fa fandikan-dalàna ny fanoherana ny fanatanterahan’ny vadintany ny asany. “Taratasy avy amin’ny fitsarana no entinay manao ny asa. Taratasy avy any ihany koa no afaka mampiato na manatsahatra an’izany. Tsy ekena ny fikasihan-tanana, fametavetana manao teny ratsy, mitora-bato, manompa vadintany manao ny asany”, hoy izy. Efa mihoatra ny loha ny fihetsika nataon’ilay ramatoa nikasi-tanana vadintany ka tsy azo andeferana intsony izany. Hatolotra ny fitsarana izy. Ankilany, zana-kazo miisa 100 novolen’izy ireo mba ho fanamarihana ny Andro maneran-tany ho an’ny vadintany. Nanehoana ihany koa ny maha olona sy ny sosialim-bahoaka ary ny fandraisana anjara amin’ny fiarovana ny totolo iainana.
Sajo
Ilay frantsay, i Hervé Renard, no hitondra ny Les aigles du Carthage, Tunisie, eo amin’ny fanohizana ny «Mondial 2026». Izy no nosafidin’ny federasionina tonizianina. Asa goavana no miandry azy dia ny hanarina ny fahavoazan’i Tunisie, tamin’ny faharesena nahazo azy.
Notendren’ny federasionina tonizianina hanohy ny “Mondial” miaraka amin’ny Les aigles du Carthage, ilay frantsay, i Hervé Renard. Ny talata lasa teo no nampahafantarina ny rehetra izany. Izy izany no handimby an’i Sabri Lamouchi, izay natsahatra tamin’ny asany noho ny faharesena mihoapampana, 5 no ho 1, nahazo an’i Tunisie nanoloana an’i Suède, nandritra ny andro voalohany amin’ny fifanintsanana. Fanamby goavana no miandry an’i Hervé Renard, izay noroahin’i Arabie Saoudite, roa volana lasa izay.
Tsy vao izao no nisy mpanazatra voaroaka ao anatin’ny fifaninanana goavana toy izao. Hatramin’izay, nankinina tamin’ny mpanazatra mpanampy ny fanohizana ny fihaonana, saingy tamin’ity tranga mahazo an’i Tunisie ity, nisafidy mpanazatra ivelany mihitsy ny federasionina any aminy. Efa namonjy ny toby fiantsonan’ny mpilalaon’ny Les aigles du Carthage, ao Monterrey, any Mexique, i Hervé Renard. Sarotra ny andraikitra miandry azy satria mpilalao tsy nosafidiany ary tsy nomaniny akory no eo am-pelantanany, amin’ny fihaonana amin’i Japon, ny alahady ho avy izao. Na izany aza, malaza amin’ny fananganana ekipa efa lavo i Hervé Renard, izay efa 57 taona ankehitriny. Teknisianina voky traikefa ary olona mazoto mikaroka. Na izany aza, ny vahoaka tonizianina mitaky ny fanoloana ireo tomponandraikitra rehetra eo anivon’ny federasionina.
Tompondaka
Ny fandaharan-dalao anio
Sokajy “L” : 02:00 (maraina) – Ghana vs Panama
Sokajy “K” : 05:00 (maraina) – Colombie vs Ouzbekistan
Sokajy “A” : 07 :00 (hariva) – Tchecoslovaquie vs Afrique du Sud
Sokajy «B » : 10 :00 (alina) – Suisse vs Bosnie-Herzegovine
Ao anatin’ny fiahiana sy fampivoarana sahanin’ny minisiteran’ny Mponina sy ny firaisankina, nanantanteraka fidinana ifotony, niaraka tamin’ny kaominina Antananarivo Renivohotra, ny ekipan’ny minisitera, ny alin’ ny talata lasa teo. Nisy ny fanentanana natao tamin’ireo olona tsy manan-kialofana sy matory eny amin’ny sisin-dalana teny amin’ny faritr’i Behoririka, Tsaralalàna, Ambohidahy ary Analakely. Nentanina izy ireo hiala eny an-dalambe sy hifindra eny amin’ireo ivontoerana efa nomanin’ny fanjakana ao amin’ny Madcap sy Seba. Ankoatra ny fandraisana azy ireo an-tanana, hisitraka fiofanana arakasa ihany koa izy ireo ahazoany mizaka tena sy miverina miaina anaty fiarahamonina amim-pahamendrehana.
Tombanana hahery ny ranomasina any amin’ny morontsiraka atsimo andrefana, atsimo ary ny morontsiraka atsinanan’ny Nosy noho ny alondrano antonony na vaventy avy atsimo na atsimo andrefana. Vinavinaina hahatratra 5m ny haavon’ny onja indraindray. Manomboka ny sabotsy, ny eo anelanelan’i Morombe hatrany Taolagnaro ary eo Taolagnaro hatrany Nosy Varika. Hiitatra tsikelikely amin’ny morontsiraka afovoany andrefana sy ny morontsiraka atsinanana iray manontolo izany, manomboka ny alahady. Misy fampitandremana miloko maitso ho an’i Morombe hatrany Taolagnaro ary eo Taolagnaro hatrany Nosy Varika.
Hotontasaina ny 02 jolay 2026, eny amin’ny CCI, Ivato, ny fanolorana mari-pahaizana ho an’ireo mpianatra nanaraka fiofanana teo anivon’ny Iscam Business School. Andiany faha-35, ampitondraina ny anarana hoe: “Sahy” izy ireo, raha nitafa tamin’ny mpanao gazety tetsy Ankadifotsy, omaly. Maneho tanjaka sy fahasahiana, herim-po ary fahavononana ny teny hoe Sahy ka antony nisafidianana azy. Mahatratra 576 isa ireo mpianatra nanaraka fiofanana hisitraka izany. Nahavita sy hahazo ny mari-pahaizana licence ny 300 isa amin’izy ireo. Raha mari-pahaizana Master sy ny Formation continue diplômante ny ambiny. Ahafantaran’ny maro ity sekoly ity ny fanofanana ireo tanora hiditra eo amin’ny sehatry ny fandraharahana sy famoronana asa. «Volavolaina sy ampidirina ao an-tsain’ireo ankizy vao miditra any amin’ny taona voalohany izany mba hananan’izy ireo orinasa ho azy manokana», hoy ny tale mpanatanteraka ao amin’ny sekoly, Rakotovao Finaritra. Mampiavaka ity andiany ity ny fiaraha-miasa amin’ireo mpandraharaha sy ny mpiara-miombon’antoka isan-tsokajiny. «Tonga dia vonona ny hiasa avy hatrany ireo ankizy avoaka ireo ary afaka miditra amin’ny sehatra matihanina ihany koa», hoy Andrianarisoa Aaron, Responsable projet carrière eo anivon’ny sekoly. «Miditra eo amin’ ny sehatry ny asa izy manodidina ny dimy na telo taona dia avy eo lasa mpandrahadrahara», hoy ihany izy. Nambarany fa mahazo asa avokoa ny 90% ny mpianatra mivoaka eo anivon’ity sekoly ity. Tanjona tena ifotoran’izy ireo ny fampiroboroboana ny sehatry ny fandraharahana sy famoronana asa.
Mino
Mitory an-kira, milalao gadona maroloko. Mirona kokoa amin’ny fivoizana ny gadona mihetsika toy ny pop rock, reggae, sns ny tarika Lova Sakaiza. Mahafehy ny bankira hafa toy ny bagasy, slow, sns ihany koa anefa. Ny volana febroary teo. Namoaka ny rindrantsary “Saintsaino” amin’ny endrika “USB” ny tarika. Nahatratra 17 ny isan’ny sanganasa voarakitra tao (mp3 sy mp4).
Manohy ny lalany ity tarika ity, raha ny fanazavan’i Lova. Vinan’asan’izy ireo ho amin’ny volana aogositra izao ny fanatanterahana fitetezam-paritra any Ambatondrazaka sy Fenoarivo Atsinanana. «Ireo tanàna roa ireo izay tsy afa-misaraka amin’ny tantaran’ny tarika Lova Sakaiza noho izy tany nahabe», hoy hatrany i Lova.
Tsy mijanona eo akory fa mbola maro ny hetsika hotanterahin’ity tarika ity, satria, «azo lazaina fa manana fomba fiasa matihanina ny tarika amin’ny fikirakirana ny hira sy ny mozika ary ny sehatry ny famoronana ireo soradihy. Tombony ho an’ny tarika ny fananana fanamafisam-peo, zavamaneno, milina mpihary herinaratra, sns. Manamora kokoa ny fomba fanatanterahana ireo asa fitoriana ny fisian’izy ireny», hoy hatrany izy.
Fitantarana ny fijalian’i Jesosy Kristy sy ny fiantsoana ny zanakolombelona hiverina aminy. Ny fampintana ireo no imasoan’ny tarika Lova Sakaiza.
Nanangona :
HaRy Razafindrakoto
“Hip-Hop Session”, eny amin’ny Oniversiten’Antananarivo. Anio, manomboka amin’ny 1 ora ny fotoana, iarahana
amin’ireo efa fanta-daza toa an-dry Buddha El Taga, Samantha & Kayah, Doubl’Enn, Laz, Netyk, Typik, Septic, Ti-Ah, sns. Seho ifandimbiasana, eo amin’ny Esplanade, izay toerana manan-tantara eny amin’ny Oniversite izy ity. Tafiditra anatin’ny fankalazana ny faha-65 taonan’ny Oniversiten’Antananarivo rahateo ny hetsika.
“Malagasy aho”, hetsika hanamarihina ihany koa ny “Iray volan’ny teny malagasy” sy amin’izao ankatoky ny fanamarihana ny Fetin’ny Fahaleovantena izao izy ity. Hotontosaina anio tontolo andro, etsy amin’ ny Tranomboky monisipaly Analakely. Hisy ny fifaninanana “sora-tononina” ny maraina, arahin’ny fampiofanana dihy malagasy hataon’ny Cie Rary. Ny hariva kosa ny antsan-tononkalo arahina tendry valiha, hataon’ ny fikambanana Havatsa-Upem sy ny Hira And’Art Mpamaliha.
Manana toerana ambony ny hainahandro malagasy. Efa asain’ireo solontenan’i Afika hiatrika ny “International Catering Cup”, izay hatao any Lyon, France, ny taona 2027 aloha ny ekipa Malagasy. Mety ho tombony tamin’ny ekipantsika rahateo ny nanaovana ny fifanintsanana ho an’ny solontena afrikanina, ny faran’ ny herinandro lasa teo, teto an-toerana. Na izany aza, efa ela no nivonona ny ekipan’ny Chef Herizo Rakotoniaina, ary manome torohevitra sy manaraka akaiky azy ireo ihany koa ny Chef Lalaina Ravelomanana.
Hita maso ny fahasimbana ao amin’ ny Tranoben’ny Serasera sy ny kolontsaina, ao Ambatomena Fianarantsoa, Faritra matsiatra Ambony. Nijery sy nahatsapa ny tsy fahafahana mampiasa ny fotodrafitrasa ny minisitra. Ny 30 jolay 2021 no notokanana izy ity, izay tsy maintsy hatsahatra ny fampiasana azy, 5 taona aty aoriana. Milaza ny hiroso amin’ny fitoriana ireo izay tompon’antoka ka nahatonga ny tsy fahatomombanana ny fanjakana, amin’ny alalan’ny minisitera.
Nametraka tantara vaovao eo amin’ny «Mondial”, ny Les Requins Bleus, Cap-Vert. Notazomin’izy ireo ady sahala ny La Furia Roja avy any Espagne, ho an’ny vondrona “H”. Fahafaham-baraka ho an’i Espagne ny vokatra, hoy ny gazety any an-toerana.
Resa-be maneran-tany ny ady sahala, 0 no ho 0, teo amin’ny La Furia Roja, Espagne sy ny Les Requins Bleus, Cap-Vert, ny alatsinainy lasa teo. Fihaonana ho an’ny sokajy “H” notanterahina tao amin’ny Kianja Atlanta. Nodisoin-dry zareo Cap-Verdien ny filazana azy ireo ho toy ny soavaly be tongotra “gros outsider”, nanoloana ny ekipa tompondakan’i Eoropa, izay heverina ho “favori”. Na sambany aza vao niatrika “Mondial” i Cap-Vert, tsy nihemotra nanoloana ireo kalaza, toa an-dry Pedri sy Torres, niampy an’i Ruiz. Nanohitra hatramin’ny farany ny trozona manga na nanjakan’ny espaniola aza ny 90 mn nilalaovana. Tsy nahavaky ny rindrimben’i Cap-Vert ny La Furia Roja. Tsy nahitana irika ihany koa i Vozinha, mpiandry tsatoby, na teo aza ny daka maro nataon’ireo lohalaharana espaniola. Noho ny zava-bitany, voasafidy ho mpilalao mendrika ny tovolahy.
Tsy zakan’ny vahoaka espaniola iny ady sahala iny. Nanoloana izany, samy namely mafy ny La Furia Roja avokoa ireo gazety an-tsoratra mivoaka isan’andro any an-toerana ary tsy nitsitsitsitsy fitenenana mihitsy, nanakora sy nanaraby azy ireo. Taorian’iny andro voalohany ho an’ny sokajy “H” iny, mitovy ny isa azon’ireo ekipa efatra, satria nisaraka ady sahala, 1 noho 1 ihany koa i Arabie Saoudite sy i Uruguay.
Tompondaka
Mitohy anio ny fampirantiana mahakasika ny tetikasa “Haratonaina”, etsy amin’ny Gymnase Ankorondrano. Efa nanomboka ny taona 2014 no natao teto Madagasikara ity tetikasa ity, izay famatsiam-bolan’ny Banky iraisam-pirenena ary tanterahin’ny Fid.
Mitondra sy mampahafantatra ny vokatry ny Haratonaina ireo mpisitraka manerana ny Nosy. Misy ireo efa nifarana tanteraka ny fandaharanasa tany amin’ny toerana nisy azy ary nahita fitomboana be tamin’ny sehatra nanohanana azy ka tonga mitondra ny fahombiazany. Efa mahavita tena ara-pivelomana ary efa tonga orinasa mpamelona ny manodidina azy indray izy ireo amin’izao fotoana.
Fanehoana ny vokatra sy ny lalam-pahombiazana, ny fiforonan’asa ary ny fahavitan-tena noho ny tetikasa Haratonaina sy ireo fandaharanasa fiahiana mpiara-belona, araka izany, no hita etsy Ankorondrano. Maherin’ny 1,980 tapitrisa ireo niaina tao anatin’ny fahantrana sy ny faharefoana no narenina hahaleo tena ara-pivelomana, nanomboka tamin’ny taona 2016.
Hatramin’ny faran’ny taona 2027 no hifarana ny tetikasa izay hitsinjaran’ny fandaharanasa maro, toy ny Vatsin’ ankohonana, ny Asa avotra mirindra ary ny Fiavota. Eo indrindra koa ny Asa vonjy voina izay ho an’ny hamehana rehefa misy voina mihatra.
Misy ny fanadihadiana mandahatra ny taham-paharefoana, araka ny fanazavan’ ny tomponandraikitra ao amin’ny Fid, Rado Rakotomanalina.
Tatiana A
Sambany hanafana ny «Star Tour» ny tarika Rossy… Anisan’ireo nanomboka ny «THB Tour» taloha kosa anefa, ary mbola mitoetra ankehitriny ny lazan’ilay hira «THB» nataon’i Rossy hatramin’izao. Anisan’ny vaovao lehibe ho an’ny mpankafy ny nahafantarana fa iray amin’ireo mpanakanto hanafana ny «Star Tour 2026» eto Antananarivo, etsy amin’ny Coliseum ny tarika Rossy. Ny sabotsy 20 jona no anjaran’izy ireo, aorian’ny fandraisan’anjaran’i Mad Max. Ny zoma 19 jona anefa no hanomboka ny hetsika, ka i LJo sy Lion Hill no hisantatra ny andiam-pampisehoana. Hamarana izany kosa i Naël sy Stephanie ny alahady 21 jona, izay sady hanamarihana ny «Fetin’ny mozika» rahateo.
«Teboka telo lehibe no tena maha saro-piaro anay: ny fandriampahalemana mandritra ny hetsika, ny kalitaon’ny tolotra rehetra ary ny filaminan’ny mpanjifa. Fetim-pianakaviana mihitsy ny Star tour, ary porofon’izany ny fisian’ny toeram-pilalaovana ho an’ny ankizy», hoy ny fanazavana nomen’i Miasy Andriamoria, tomponandraikitra ao amin’ny Star.
Tsy misy miova kosa ny nahafantarana ny «Star tour» hatramin’izay. Ankoatra ny andiam-pampisehoana goavana, eo ireo lalao sy fanentanana isan-karazany, ifandimbiasan-dry Fou Hehy, Bahrone ary Teg. Eo koa ireo mpikosoka kapila toa an’i 3T, DJ Looping ary i Cyemci. Hisy hatrany ny «Espace pression» izay amina toerana roa amin’ity.
Zo ny Aina
Hanatanteraka ny «Festival de musique chrétienne» andiany faharoa ny Orchestre Philharmonique.Fampisehoana hotanterahina ao amin’ny Paroisse internationale Andohalo, ny alahady 21 jona izao, manomboka amin’ny 3 ora tolakandro. Fizarana voalohany, hitendren-dry zareo ny «chants liturgiques» voarakitra ao anatin’ny Tiona sy ny Antema FFPM. Ny tapany faharoa, hamelomana ireo «classiques sy oratorios», sanganasan’i J.S Bach, Camille Saint-Saëns, Razafindrakoto Norbert, Haendel, Mozart, sns.
Iray volan’ny teny malagasy. Iray volan’ny ankizy… Samy mangingina indray. Ny faharesen’ny tsirairay lahatra no tena zava-dehibe. Isan’andro, miresaka sy mampiasa ary miaina miaraka amin’ny teny malagasy. Tahaka izany ihany koa ny fanabeazana sy fitaizana ny ankizy. Teo amin’ny Malagasy: «ny zanaka tiana tsy hitsitsiana rotsakazo». Tsy iandrasana ny volana jona izany vao atao.
Hira malagasy fahiny. Mitohy ny fanoratana azy ireny ho tonga solfezy. Fantatra, omaly, fa anisan’ny imasoan’ireo mpikaroka sy mpandalina ary mpampianatra ao amin’ny foibe Valiha Académie ny fanatanterahana io asa goavana io. Mba tsy hisian’ny fiovana, miainga any amin’ireo heverina ho fandraisam-peo ela indrindra ny asa fanoratana. Eo ihany koa ny fihainoana sy fandraisana ny feon’ireo raiamandreny sy zokiolona mbola mahatadidy ireny hira fahiny ireny.
Efa ho 30 taona izao no nanamarihana koa ny « Fetin’ny mozika » taty Madagasikara. Niova lamina, toerana lehibe kokoa ny eto Antananarivo amin’ity.
Lasa toerana fanaovana fampisehoana ankalamanjana ny etsy anoloan’ny Lapan’ny tanànan’Antananarivo. Mbola handray koa ny «Fetin’ny Mozika 2026», izay fikarakaran’ny AFT Andavamamba, ny toerana, ny sabotsy 20 jona izao. «Ny 21 jona no tena andro fankalazana maneran-tany, saingy haroso ny sabotsy 20 jona ny seho amin’ ity, noho ny fandaminana. Tsy mivaona amin’ny lalantsaina efa napetraka hatramin’izay kosa anefa, dia ny fanomezana sehatra ny talenta vao amin’ny mozika no hampiakarana ireo efa kalaza andrasan’ny mpankafy koa», hoy ny fanazavana nomen’Andriantsoa Andriamihanta, tomponandraikitra avy ao amin’ny AFT Andavamamba, nandritra ny fampahafantarana ny hetsika teny an-toerana, omaly.
Gadona maroloko
Gadona maroloko, avy amin’ny faritra maro eto Madagasikara, no hasongadina. Amin’ny 12 ora dia efa hanomboka ny seho, ka fampisehoana « cirque » hataon’ny Astam Circus aloha no hisantarana azy. Hanaraka avy eo ny Fanfare Bemiray, hitondra karazana feon-javamaneno. Harahin’ny fampisehoana dihy vakodrazana, iarahana amin’ny tropy Gasy Dihy, izany aorian’izay. Hotohizan’ny Flash Crew amin’ny dihy an-tanàn-dehibe. Hanomboka amin’ny 2 ora kosa ny tena fampisehoana mozika, ka ireo izay nivoaka ho mpandresy tamin’ny fifaninanan-kira amin’ny teny frantsay, nokarakarain’ny AFT, no hisantatra azy. Mpanakanto vao misondrotra, kanefa efa hanoritra ny lalany izy ireo. Aorian’izay ny fampisehoana hataon’ny tarika Mbaoe, mivoy ny gadona mifangaro afro-beko. Vao avy nisitraka ny vatsim-pikarohana ara-javakanto nomen’ny AFT rahateo ny tarika. Hamarana ny seho ary hanana anjara fotoana elaela kosa ry Skaiz sy Denise, araka ny efa andrasan’ny mpankafy. I DJ Sandix kosa no hanaingo sy hanafana ny elanelam-potoana hifandimbiasan’ny tarika eny an-tsehatra.
Tsiahivina fa seho maimaimpoana hatrany ny «Fetin’ ny Mozika», izay azo tanterahina noho ny tantsoroka ataon’ireo mpiara-miombon’antoka, toy ny Yas Madagasikara. Fotoana fiombonana anaty mozika, hahafahan’ny rehetra mahita sy mandre sanganasa ankoatra ny mahazatra azy isan’andro izany.
Zo ny Aina
Tontosa tany Antsirabe, ny faran’ny herinandro teo, ny fitiliana ireo mpilalao handrafitra ny ekipam-pirenena malagasy, hiatrika ny “tournoi estival”, any France. Omaly no namoaka ny lisitra ny Federation sport boule malagasy (FSBM). Manana ekipa roa i Madagasikara, amin’izany fifaninanana izany. Mbola voatazona ao anaty ekipam-pirenena i Baloty sy i Lova ary i Tonnerre. Hanampy azy ireo, i Bondy sy i Tafita ary i Mika. Masontsivana nojerena tamin’ireo mpilalao ny fahamarinan-toerana, izany hoe, tsy niova mihitsy ny zava-bitany tamin’ireo sedra samihafa. Anisan’izany ny tifitra sy ny fakana isa, ny tanjaka sy ny toe-tsaina ary ny fitondrantena. Andrasan’ny rehetra kosa izay ho firafitry ny ekipam-pirenena hiatrika ny “Mondial La Marseillaise”, hatao ny 5 – 8 jolay ho avy izao. Tsiahivina fa tompondaka tamin’io ny Malagasy, izay norombahin’i Tonnerre sy i Yves ary i Lova. Ankoatra izay, fantatra ihany koa ireo efatra mianadahy “junior” ho any Espagne, hiatrika ny fiadiana ny ho tompondaka maneran-tany. Andriambelonony Harison Clarito sy Raberanto Avotiana Elio eo amin’ny lehilahy, ary Ramamonjisoa Anjaratiana Nameno sy Ramamonjisoa Hanjatiana Nomena, eo amin’ny vehivavy. Ny 23 – 26 oktobra ny hanaovana ny fifaninanana.
Tompondaka
Atleta 14 sy staff teknika 4 no mandrafitra ny delegasionina malagasy hiatrika ny fiadiana ny ho tompondakan’i Afrika, taranja kick boxing, hatao any Kameronina. Ao anatin’ny fanomanana farany ireo Malagasy mpikatroka amin’izao.
Hanainga ny sabotsy 20 jona izao ny delegasionina malagasy hiatrika ny fiadiana ny tompondakan’i Afrika, taranja kick boxing, hotanterahina any Kameronina, ny 21 hatramin’ny 27 jona izao. Miisa 18 ny mandrafitra izany delegasionina izany, ka atleta ny 14 amin’izy ireo ary mpanazatra sy staff teknika ny 4, araka ny fanazavan’ny filohan’ny Federasionina malagasin’ny kick boxing, Rafidison José. Nezahina nasiana solontena isan-tsokajy ny Malagasy mpikatroka tamin’ity, mba hahafahana mahazo vokatra tsara sy tsy hampitsanga-menatra an’i Madagasikara, raha ny fanazavany hatrany. Miady irery sy niezaka nitady ny hoenti-manana ny Federasionina amin’izao fandefasana atleta hiaro ny voninahi-pirenena izao. Tsy mbola misy mpanohana izy ireo, hatreto, fa miantoka tanteraka ny lany rehetra. Mbola manao antso ho an’ny malala-tanana anefa izy ireo hanohana ny atleta malagasy satria i Madagasikara no ho soloin’ireo mpikatroka ireo tena, any Kameronina.
Manomana mafy ny atleta malagasy
Etsy ankilany, mizotra tsara ny fanomanana ireo atleta izay miatrika fanazarantena eny amin’ny Dojo Mahazoarivo, tarihan’i Maître Kelly sy ireo mpanazatra nasionaly, ahitana an’i Maître Rasolonjatovo Fanoel Roger sy ireo mpanazatra mandrafitra ny kaomisiona teknika misahana izany. Nanomboka tamin’ny 28 mey lasa teo ny fampivondronanana sy fanazarantena, raha ny fanazavana hatrany ary vonona ny Malagasy.
Mi.Raz
Notanterahina tao amin’ny Novotel Convention & SPA Ankorondrano ny fifanintsanana iraisam-pirenena momba ny hainahandro « International Catering Cup » andiany faha-10. Firenena 5 aty Afrika no nanana solontena (Côte d’Ivoire, Gabon, Nosy Maorisy, Togo ary i Madagasikara). Fantatra, omaly, fa hisolo tena an’i Afrika any amin’ny dingan’ny famaranana ny ekipa avy eto Madagasikara sy ny avy atsy amin’ny Nosy Maorisy. Ny janoary 2027 no hanatanterahina izany, any Sirha Lyon, Frantsa.
Fantatra fa fifaninanana iraisam-pirenena anisan’ny lehibe ny « International Catering Cup », raha eo amin’ny tontolon’ny hainahandro sy sakafo. Ankoatra ny takina amin’ny mpifaninana, iray amin’ireo hitsarana ny sakafo vitan’izy ireo ny fahaiza-mamorona sy mamoaka izany amina endrika kanto sy tsiro mahatazona izay mihinana na manandrana azy.
Mahay mahandro ny Malagasy. Manaiky izany ny sehatra iraisam-pirenena. Iray amin’ireo singa mahasarika sy mahatamana ireo mpizahatany io. Noho izany, mila velarina amina sehatra malalaka kokoa ny fahafahan’ny Malagasy miatrika fiofanana momba ny hainahandro. Hampitomboina, ohatra, ny isan’ny sekoly mampianatra izany.
HaRy Razafindrakoto
Sady « Iray volan’ny teny malagasy » no « Volan’ny ankizy » ny volana jona ho an’i Madagasikara. Ho an’ity taona 2026 ity, somary mangingina ny ankizy. Vitsy dia vitsy ny hetsika momba azy io. Kanefa…
… Ahitana lesoka goavana be ny tontolon’ny ankizy eto Madagasikara. Iray amin’ireny ny fanabeazana izay mifamatotra amin’ny kilalao sahaza io sokajin-taona io. Volana jona, « Volan’ny ankizy » ho an’i Madagasikara. Taona 2026, tsy mbola hita mazava ny akon’ny fankalazana sy ny fanamarihana io vanim-potoana io.
Mba tsy hijanona eo amin’ny endrika ivelany fotsiny (famalifaliana ny ankizy amin-java- mamiratra, manjelatra…), mila haverina ny kilalao fahiny. Miteraka lesoka lehibe eo amin’ny fanabeazana ny tsy fahaizan’ny zaza sy ny ankizy malagasy milalao intsony. Ireo no mila omena laka sy ampaham-potoana sy toerana malalaka amin’izao « Volan’ny ankizy » izao.
Amin’ny ankapobeny, samy manana ny kilalao nitaizana sy nanabeazana ny taranany ny faritra tsirairay eto Madagasikara. Ny ankamaroan’izy ireny, sady manokatra sy saina no mitaiza ny vatana. Noho izany, azo atao tsara ny mandrindra izany ho tonga fifaninanana, amin’izao vanim-potoana izao. Tsy mijanona eo amin’ny ankohonana intsony, ohatra, ny filalaovana fanorona, ny fampiadiana ravina, ny fanaovana tanisa, sns, fa atao fifaninanam-paritra na fifaninanam-pirenena, mihitsy, isaky ny « Volan’ny ankizy ».
… Tombontsoa maro no azo avy amin’izany. Fiverenanan’ireo kilalao sahaza ny Malagasy sy ny momba azy. Fitaizana ny taranaka malagasy hahalala sy ho tia ny momba azy manontolo, indrindra fa ny fireneny. Fahaizana manaiky ny lamina voajanahary ka hanarina ny lesoka navelan’ny hafa firenena izay sokajiana ho lova mamoa-doza ho an’ny Malagasy sy ho an’i Madagasikara, sns.
Mbola mijanona ho olana goavana sy saro-bahana, anefa, hatreto ny tsy fahalalan’ny ray aman-dreny sy ny raiamandreny intsony ny momba ireny kilalao malagasy ireny. Noho izany, mila mianatra izy ireo.
HaRy Razafindrakoto
Vita tamin’ity herinandro ity ny fihaonambe ara-tsiantifika momba ny fikojakojana ireo fitaovana ara-pitsaboana. Antoky ny fahombiazan’ny fitsaboana sy ny kalitaon’ny tolotra fahasalamana omena ny vahoaka ny fahaizana mikojakoja ireo fitaovana eny anivon’ny hopitaly. Fanoitra goavana ho an’ny fampandrosoana sy fanatsarana ny rafi-pahasalamana izany.
Nosokafana tamin’ny fomba ofisialy ny faran’ny herinandro teo ny kerimesy ao amin’ny Kianjan’ny Barea Mahamasina ho fanamarihana ny faha-66 taonan’ny fahaleovantena sy ny nijoroan’ny Foloalindahy Malagasy. Hitohy hatramin’ny 20 jona izao ny hetsika. Mandray anjara amin’izany ny Kaominina Antananarivo Renivohitra, ahafahan’ny vahoaka mahafantatra ireo asa vita, tetikasa fampandrosoana ho tombontsoan’ny mponin’Antananarivo.
Ho fikoloana ny endrik’Antananarivo, nohetezana ny hazo teny amin’ny axe Androndra – Ankadimbahoaka (Eureka). Tanjona ny fisorohana ny loza ateraky ny sampana mety hianjera, fanadiovana ireo manakona tariby mitondra herinaratra, fa indrindra ho fanatsarana ny endriky ny tanàna.
Nizara fitaovam-pianarana ho an’ireo mpianatra, kilasy fahadimy, eo anivon’ny EPP Anjanahary II N ny fikambanana Ho avy baliaka, ny zoma lasa teo. Nahitana trousse, stylo, crayon, compas, rapporteur, règle, équerre, gomme ary chocolat izany. Nisitraka ny fanomezana ireo mpiadina miisa 87 eo anivon’ny sekoly. « Tsikaritray fa mila fanohanana bebe kokoa ireo mpiadina ny fanadinana CEPE eto anivon’ny sekoly, antony nanaovana ny hetsika », hoy Rabezanahary Lanto, mpitondra tenin’ny fikambanana. Vao voalohany ny hetsika ary ezahina ny hanaparitaka izany any amin’ny faritra sy toeran-kafa. «Ahafahan’ny ankizy miatrika am-pitokiana sy am-pitoniana ny fanadinana CEPE ny fahazoana izao tolotra izao », hoy kosa ny talen-tsekoly, Raminoarisoa Lilanirina. Zava-dehibe ho an’ny ankizy ny nahazoana ireo fitaovam-pianarana ireo mba tsy ho mena-mitaha amin’ny ankizy hafa satria maro amin’ireo ankizy no avy amin’ny fianakaviana sahirana, raha ny fanazavana voaray. Ankoatra izay, nisy ny fotoam-bavaka nitsofan-drano ireo mpiadina teny amin’ny sekoly, ny sabotsy teo.
Marihina fa niorina tamin’ny taona 2021 ity fikambanana manao asa soa ity. Mivondrona amin’ny fanaovana asa tanana izy ireo izay ahitana mpikambana efa manodidina ny 100 isa. Mipetraka any Frantsa ny mpanorina azy, i Heritiana Rafenosoa, amin’izao fotoana izao. “Mivondrona izahay mba hahafahantsika manaraka ny fenitra ary mitazona ny vidiny mora”, hoy ny fanazavan’i Patricia, sekreteran’ny fikambanana, raha nanazava ny momba ny fikambanana.
Mino
Miatrika ny fanadinana CEPE ireo mpianatra ana hetsiny manerana ny Nosy, anio. Manomboka amin’ny 7 ora sy sasany ny fiantsoana anarana ka tsy tokony ho tara mihitsy, raha ny toromariky ny mpampianatra.
Nahavita ny fandaharam-pianarana ny ankamaroan’ny sekoly, tsy nisy ny fanelingelenana nandritra ny taom-pianarana. Ampy ny fotoana niatrehana ny lesona sy ny famerenana.
Tsy hivaona amin’ny fandaharam-pianarana sy ny zava-misy nomena tany an-tsekoly ny laza adina, raha ny toky nomen’ny mpampianatra.
Tokony ho andraikitry ny ray aman-dreny ny maka sy manatitra ireo mpianatra anio tontolo, miantoka ny fanaterana sakafo…
Fitoniana no takina amin’ny ankizy. Fanohanana sy fampaherezana no andrasana amin’ny ray aman-dreny tsy hisian’ny tebiteby ka mety hampikorontana ny sain’ny ankizy.
Isan-taona, herinandro dia mivoaka ny voka-panadinana ho an’ireo Cisco sasany. Miandry 2 na 3 herinandro kosa izany ho an’ireo ankabeazan’ny Cisco.
Tatiana A