HAQ KA PANI : Zo fototra ny fahazoana rano ara-dalàna

Les Nouvelles - il y a 4 heures 13 min

Olana goavana ny fitantanana ny rano amin’izao fotoana izao. Misedra izany ny any amin’ny Faritra atsimo. Zo fototra anefa ny fitsinjarana ara-drariny izany, mahatonga ny fampiasana ny voambolana HAQ KA PANI any Inde.

Tranga iray manamarika ny fitantanana tsy mahomby ny fitantanana ny rano maneran-tany ny ataon-dry zareo ao Pakistan, amin’ny reniranon’Indus, izay ifampizarany amin’i Inde. Raha ny fifanarahana nifanaovan’izy ireo ny taona 1960, nahazo 20% amin’izany ry zareo indianina, ny 80% kosa napetraka ho an’ny pakistanais. Tsy nametraka olana izany tany am-boalohany satria noheverina hiteraka toe-tsaina tomponandraikitra sy vonona hiara-miasa. Nana­mpy trotraka ny tsy fisian’ny mangarahara avy amin-dry zareo nahazo ny ampahan-drano betsaka. Niezaka namoaka ny azy ny indianina, raha tsy nitaky ny hamoahan’ny andaniny ny fandaniany nandritra ny am-polo taonany maro ny ankilany. Tsy nangataka ny antoka ho amin’ny fampiasana izany loharanon-karena izany. Raha ny zava-misy dia manasongadina ny tsy fahombiazan’ny fitantanana ankapobeny sy ny fatiantoka ao anatin’ny fanondrahana. Tombanana ho 47 MAF na manodidina ny 58 lavitrisa m³ izany. Tsy ampy ny fitehirizan-drano, misy tandrevaka ny fitantanana ka mahatonga ny fahaverezan’ny rano any an-dranomasin’ny firenena Ara­bo. Mahatratra 35 MAF na 43 lavitrisa m³ izany.
Manoloana ny olana, ny fanjakana indianina no mizaka ny fatiantoka ka mihevitra izy ireo ny hamerenana ny fitantanana feno aminy ho fanajana ny rariny fa tsy sanatria fibodoana akory. Sady ampiasaina amin’ny fanondrahana ny saha izany no hitrandrahana herinaratra. Ampy ny faharetana nandritra ny fotoana maharitra ka mila miroso amin’ny fanitsiana ny fifanarahana i Inde. ” Tsy misy fandavana na fivadiham-pitokisana izany fa rehefa tsy hajaina ny fototra iorenany, tsy azo ihodivirana ny fanavaozana izany. Mari­hina fa paikady hoenti-manatsara ny fiainan’ny tantsaha sy ho fiarovana ny rano sy ny renirano no antony mahatonga ny tomponandraikitra hiady ho amin’ny fanovana ny fifanarahana..

Rano sy fampihorohoroana
Anisan’ny fositra manome vahana ny asa fampihorohoroana ny fihetsiky ny avy eny am-pitan’ny reniranin’Indus, na avy ao Pakistan. “Tsy afaka miara-mikoriana ny rano sy ny ra”, hoy ny Praiminisitra. Mila fanovana izany satria manimba ny fototry ny fiaraha-miasa sy ny fifanarahana ny fankahalana maharitra. Porofo mivaingana ny asa fampihorohoroana tao Pulwama sy ny tao amin’ny lemak’i Pahalgam. Mila jerena manokana ny hodidina rehetra misy manomboka izao.
Tsiahivina fa manamarika izay fiovana lehibe izay ny rohifiasa nambaran’ny Prai­minisitra tamin’ny taon-dasa, nandritra ny fotoana nankalazana ny fetim-pirenena. ” Ha­nome tombondahiny ny tantsaha amin’ny fampiasana sy fandaniana ny rano izay hananany zo feno. Tsy midika ho fialana amin’ny fifanarahana natao ny fanitsiana ny fifanarahana fa entina mamerina ny tantara, hiala amin’ny fampandringana ny firenena tsy araka ny tokony ho izy, sady fanakanana ny fampiasana mihoa-pefy ny rano ataon’ny sasany izany. Hiaro sy hifehy ny fahaverezan-drano i Inde, hitsinjovana ny tantsaha izay mijaly rano”, hoy izy

Mazava ny hafatra ankapobeny
Hoy Andriamatoa Atul Jain, Filoha teo aloha an‘ny Vaomiera foiben’ny Rano: “Voalohany, hampiasa tanteraka ny anjara ara-dalàna amin’ny rano any amin’ireo faritra sahirana amin’ny rano i India. Faharoa, tsy hanaiky intsony ny rafitra izay tsy voafehy ny tsy fahombiazana sy ny fandaniam-poana tsy voafehy, etsy ankilany. Raha toa ka ny fikasana hametraka teritery artifisialy sy tsy mitombina ara-tsiansa, ny andaniny. Fahatelo, hanamafy ny fizakan-tenany ara-teknika izy ireo, hiantoka fa ny famoronana sy ny fikojakojana ny fotodrafitrasa dia mitohy tsy misy sakana, mifanaraka amin’ny fahalalana ara-tsiansa ankehitriny sy ny fomba fanao tsara indrindra iraisam-pirenena“.

Fanou

Catégories: National

« Yas Coupe » 2026 : Nahintsan’ny Ste Anne ny Elgeco Plus

Les Nouvelles - il y a 4 heures 14 min

« Taona fotsy! » Nahintsan’ny AS Ste Anne teo amin’ny ampahefa-dalan’ny fiadiana ny amboaran’i Madagasikara, « Yas Coupe » 2026, ny Elgeco Plus, omaly, tetsy By-pass. Resin’izy ireo teo amin’ny fandakana « tir aux buts », 5 no ho 4, ny Elgeco Plus, rehefa nisaraka ady sahala, 0 no ho 0, nandritra ny fe-potoana ara-dalàna.
Votso-droa izany ny klioban’ny Elgeco tamin’ity taom-pilalaovana ity. Sady tsy voatanan’izy ireo ny amboaran’i Madagasikara, votsotra teo am-pelatanany koa ny tompondakan’i Madagasikara.
Tsiahivina fa tamin’ny taona lasa, nanao pao-droa, laharana voalohany, tamin’ny fifaninanam-pirenena sy nandrombaka ny amboara nasionaly « Yas Coupe » 2025 ity ekipa avy eto Analamanga ity. Ny ekipan’ny Wagner FC, nandresy tsy niady ny Ajesaia, izany, mifandona amin’ny klioban’ny AS Ste Anne, eo amin’ny manasa-dalana. Ankoatra izay, afa-bela tamin’ny klioban’ny CFFA Andoharanofotsy ny Cosfa miaramila, rehefa nandavo azy ireo, 1 no ho 0, omaly, tetsy By-pass hatrany.
Raha tsy misy ny fiovana, ny FC Rouge sy ny Cosfa no hifandona amin’ny dingana manaraka.

Fitia Randria

Catégories: National

Karaté – Fivoriambe  : Ligim-paritra 13 manohana ny FKM

Les Nouvelles - il y a 4 heures 14 min

Natao ny sabotsy teo, tetsy amin’ny Lapan’ny fanatanjahantena Mahamasina, ny fivoriambe ara-potoana ho an’ny Federasionin’ny karate-do Malagasy. Ligim-paritra 13 amin’ireo 15 misy no tonga nanatrika teny an-toerana. Nisy ny fanambarana nataon’ireto ligy ireto ka ny filoha Boniface no nisolo tena azy ireo. Nambara ofisialy fa miaraka amin’ny federasionina, tarihan’ny filoha Ratefina­nahary Emile, izay ara-dalàna sy manaraka ny rafitra eken’ny iraisam-pirenena izy ireo. Nanamafy izany koa ny « Inspecteur principal de police », Randrianjatovo Marcel, avy amin’ny COSPN fa tsy mbola feno ny fe-potoana fiasan’ity federasionina ity ka mahatonga azy ireo miaraka aminy. Tetsy ankilany,  nanamafy ny filohan’ny FKM, Rate­finanahary Emile, noho ny lainga nafafin’ireo olona nitonona ho nanangana ny « Comité ad’hoc », izay nitondra fanakorontanana teo anivon’ny karate. Nanapa-kevitra ny fivoriambe fa hampihatra ny lalàna velona amin’ireo olona rehetra, na ao anatiny na any ivelany. Hitory azy ireny eny eo anivon’ny MJS sy ny fitsarana. Anisan’ny notapahana nandritra ity fivoriambe ity ihany koa ny hanatanterahana ny fiadiana ny ho tompondakan’i Madagasikara 20­26 any Fianarantsoa, ny 29 oktobra hatramin’ny 1 novambra. Mandritra izany no hanatanterahana ny fifidianana izay ho filohan’ny federasionina.  Mahakasika ity taranja ity hatrany, hitsangana atsy ho atsy ny seksionina eny anivon’ny sekoly fanabeazana fototra sy ny oniversite. Hisy ny fifaninanana natokana ho azy ireo amin’ny 9-10-11 oktobra, eny amin’ny Lapan’ny fanatanjahantena Mahamasina.  Tsiahivina fa nizotra ny faran’ny herinandro teo ny “Coupe internationale d’Antana­na­rivo”. Nahatratra 400 mahery ny mpandray anjara tamin’izany.

Mi.Raz

Catégories: National

Tsipy kanetibe: Vaky ny ady eo amin’ny UBMT sy ny FSBM

Les Nouvelles - il y a 4 heures 14 min

Mifanenjana amin’izao fotoana izao ny klioba Union des bouliste Manjaka Tokana (UBMT) sy ny Federation sport-boule malagasy (FSBM). Anton’ny olana ny fandehanana miatrika ireo lalao isan-tokony any France.

Tsy miafina amin’ny rehetra intsony, eny na hatrany ivelany aza, ny lamba maloton’ny tsipy kanetibe malagasy. Vaky tanteraka ny ady eo amin’ny klioba UBMT sy ny Federation sport- boule malagasy (FSBM). Raha tsiahivina, tsy vao izao no nisy ny disadisa teo amin’ny roa tonta fa efa hatrany amin’ny fifidianana ny ho filohan’ny FSBM. Anke­hi­triny, misy olana vaovao indray ka nampirefotra ny baomba. Ny tsy fahazoan’ny ekipam-pirenena malagasy “visa”, tokony hiatrehana ireo lalao iraisam-pirenena any France, no nampirehitra ny afo. Vokany, tsy afaka niaro ny anaram-boninahitra teo am-pelatanany tamin’ny “Mondial La Marseillaise” i Madagasi­kara.
Tetsy ankilany, afaka nandefa ny ekipany ny UBMT ka mbola any an-toerana, ankehitriny, miatrika ireo fifaninanana isan-tokony. Namaky bantsilana ity tranga ity i Michou Luc, filohan’ny UBMT, tamin’ny alalan’ny horonantsary nataony ny zoma sy ny sabotsy lasa teo.
Tsy nitsitsy fitenenana izy fa ny tsy fahaiza-manaon’ny tomponandraikitry ny FSBM no tsy nahazoana “visa” fa tsy misy hidiran’ny tenany velively, ka nampitandrina izy. Ny sabotsy lasa teo, teny Ankatso, namaly Randriani­rina Adrien, filohan’ny FSBM, fa mbola manantena ny hivoahan’ny “visa” ho an’ny ekipam-pirenena mba hahafahana mandray anjara amin’ireo lalao hafa izay mbola maro. Mahakasika ny sazy nahazo ny UBMT, tsy ny FSBM no nanao izany fa ny federasionina frantsay, hoy izy, saingy efa nivaha izany ankehitriny. Ny mpitantana ny UBMT kosa manitrikitrika ny hivoahan’ny marina ary mangataka fifanatrehana eo anatrehan’ny mpanao gazety, amin’ny filohan’ny FSBM, amin’ity herinandro ity.

Tompondaka

Catégories: National

Manasa-dalana : Hidona i France sy i Espagne

Les Nouvelles - il y a 4 heures 15 min

Fantatra avokoa ireo ekipa 4 hiatrika ny manasa-dalana hiadiana ny ho tompondaka maneran-tany «Mondial 2026 », taranja baolina kitra. Hifandona ny La Furia Roja Espagne sy ny Bleus France ary ny Three lions Angleterre sy ny Albiceleste Argentine.

Miato ny fiadiana ny ho tompondaka maneran-tany amin’ity alatsinainy ity, mialoha ny hiatrehana ny dingana manasa-dalana, rahampitso talata. Ekipa 4 sisa no manohy ny fifaninanana taorian’ny ampahefa-dalana natao ny sabotsy sy omaly alahady. Hanokatra ny lalao ny fifanandrinan’ny La Furia Roja Espagne sy ny Les Bleus France, ao Dallas. Fihaonana anisan’ny hisongadina indrindra ary andrasan’ny rehetra. Hiendrika famaranana kely mantsy izany. Raha tsiahivina ny lalana nodiavin’ny roa tonta mialoha izao ankatoky ny famaranana izao. Nandresy ny Diables Rouges Belgique, tamin’ny isa 2 no ho 1, ny La Furia Roja Espagne. I France kosa nanilika an’i Maroc, 2 no ho 0.
Hanala vela amin-dry zareo espaniola, amin’ity, ny frantsay. Ny fihaonana farany natrehin’ny roa tonta mantsy dia ny manasa-dalana ny «Ligue des Nations UEFA», natao tany Allemagne, ny 5 jona 2025.  Lavon’i Espagnol, tamin’ny isa 5 no ho 4, ry zareo frantsay ka ity no valin’ady ho azy ireo. Hifampitana amin-dry Olisé sy ry Mbappé ary i Dembele i Yamal sy i Pedri. Tsiahivina fa ny La Furia Roja irery no ekipa nidiram-baolina vitsy indrindra, satria iray monja izany.
Ny manasa-dalana iray kosa, hifanandrinan’ny Three Lions Angleterre sy ny Albi­celeste Argentine. Lalao hatao ao Atlanta, ny alarobia 13 jolay 2026. Nandritra ny am­pahefa-dalana, lavon’ny Ang­leterre, tamin’ny isa 2 no ho 1, i Norvège ary efa tany amin’ny fanalavam-potoana kosa vao nivoaka ho mpandresy, tamin’ny isa 3 no ho 1, i Argentine. Ekipa roa tsy mihaona matetika. Efa tamin’ny taona 2005 ny fifanandrinan’izy ireo farany ka nivoaka ho mpandresy, tamin’ny isa 3 no ho 2, i Angleterre, tamin’izay.

Tompondaka

Catégories: National

4L PASSION ET RESTAURATION

Les Nouvelles - sam, 07/11/2026 - 17:57

Catégories: National

ASIEF Nasionaly 2026 : Mpiasam-panjakana 13 000 andrasana

Les Nouvelles - sam, 07/11/2026 - 07:57

Hotanterahina afaka iray volana eo ny fifaninanana nasionaly eo anivon’ny Asief (Association sportive interministérielle pour l’entretien des fonctionnaires), ho an’ny taona 2026. Tsy miova ny toerana sy ny daty fa hatao any Manakara, ny 17 hatramin’ny 29 aogositra izao, ity fifaninanana ity. Manodidina ny 13 000 eo ny mpiasam-panjakana andrasana. Mandroso ny fanomanana sy ny fikarakarana amin’ny lafiny rehetra, taorian’ny fidinana ifotony nataon’ny birao  tany Manakara, notarihan’ny filohany,  Andria­narison Jean Aimé (Jhone Love). Nisy ny fifanatonana sy fihaonana teo amin’ny tomponandraikitra sy manam-pahefana any an-toerana ka naneho ny fahavononany izy ireo hanao izay hahatomombana antsakany sy andavany ity fifaninanana nasionaly ity. Tsiahivina fa fifaninanana efa fatao isan-taona ny Asief mba hanamafisana ny firaisankinan’ny mpiasam-panjakana sy hanentanana azy ireo hanao fanatanjahantena.

Mi.Raz

Catégories: National

Ajesaia sy Wagner FC : Ahina tsy ho raikitra ny lalao any Ambovombe

Les Nouvelles - sam, 07/11/2026 - 07:57

Mbola baraingo ny mety hampandeha ny lalaon’ny Ajesaia sy ny Wagner FC, hatao any Ambovombe. Raha ny fantatra, mety tsy afaka ho any an-toerana ny Ajesaia.

Araka ny loharanom-baovao iray eo anivon’ny klioba Ajesaia, fantatra omaly fa mety tsy afaka hanatrika ny lalao ampahefa-dalana izay hihaonan’izy ireo amin’ny Wagner FC, ry zareo. Tsy mbola fantatra mazava ny tena antony sy ny tsy andehanan’izy ireo. Tsy mbola misy vaovao ofisialy navoakan’ity klioba ity koa mahakasika izany.
Raha ny fanampim-panazavana azo tamin’ity mpampita-vaovao ity ihany, manaiky ny hilalao ny Ajesaia raha toa ka afindra any Ihosy ny fihaonana. Raha mbola hajanona any Ambovombe kosa izany, tsy hilalao ry zareo. “Efa nisy ny taratasy fangatahana hanemorana ny lalao na hamadihana azy any Ihosy. Raha mbola any Ambovombe ny lalao, azo lazaina ho mifarana ihany ny taom-pilalaovana ho anay amin’ity taona ity. Saingy mbola miandry ny vaovao farany izahay”, hoy hatrany ity loharanom-baovao iray ity.
Tsara ny mampahatsiahy fa io fandaharan-dalao io dia vokatry ny antsapaka, natao ny alatsinainy teo, teny Andraharo.
Hizotra tsara

Ankoatra izay, hizotra tsara ny fifanandrinan’ny Elgeco Plus sy ny AS Ste Anne, ary ny CFFA sy ny Cosfa. Samy handeha eny amin’ny Kian­jan’ny Elgeco Plus Stadium By-pass, moa ireo lalao ireo, saingy ny ora no tsy hitovy. Ny ekipan’ny FC Rouge kosa hanafika ny AFCA any Antalaha. Ampahafantarina ihany fa hatao ny 25 jolay ho avy izao, eto Antananarivo, ny lalao famaranana amin’ity fiadiana ny amboaran’i Mada­gasikara “Yas Coupe 2026” ity.

F.R

Catégories: National

Lions de l’Atlas Maroc : Resy saingy nahazo vola 19 tapitrisa dolara

Les Nouvelles - sam, 07/11/2026 - 07:56

Nifarana teo amin’ny dingana ampahefa-dalana ny dian’ny Lions de l’Atlas Maroc, teo amin’ny fiadiana ny ho tompondaka maneran-tany, «Mondial 2026». Nofaranan’i France ny lalan-dry zareo. Na resy aza ny Maraokanina, mitondra volabe mody an-tanindrazana.

Nandao ny “Mondial 2026” ny Lions de l’Atlas Maroc, rehefa lavon’i France teo amin’ny dingana ampahefa-dalana. Nion­drika teo anatrehan’ny frantsay, tamin’ny isa 2 no ho 0, izy ireo, ny alakamisy lasa teo, tao amin’ny Kianja Boston, Foxborough. Baolina roa, tafiditr’i Mbappé teo amin’ny faha-60 sy ny an’i Dembelé, minitra faha-66, no nampody ny ekipa maraokanina.
Tsy nahatratra ny tanjona hiatrehana ny manasa-dalana, araka izany, izy ireo ary tsy nahavita nandingana ny zava-bitany tamin’ny “Mondial 2022”, tany Qatar. Na eo aza izany, anisan’ireo ekipa valo mendrika indrindra ny Lions de l’Atlas. Araka ny lalàna napetraky ny Federasionina iraisam-pirenena (Fifa), ny amin’ny valin-kasasaran’ireo ekipa amin’ity “Mondial 2026” ity. Hahazo lelavola 19 tapitrisa dolara ireo ekipa rehetra tonga eo amin’ny ampahefa-dalana. Anisan’ireo efa misitraka io vola io izany ny maraokanina. Homena 50 tapitrisa dolara kosa ny firenena ho tompondaka maneran-tany, raha 33 tapitrisa ny an’ny faharoa. 29 tapitrisa dolara ny an’ny fahatelo, raha 27 tapitrisa dolara ny an’ny fahefatra. 15 tapitrisa dolara ny an’ny ekipa faha-9 ka hatramin’ny faha-16. Hitondra vola 11 tapitrisa dolara ny laharana faha-17 ka hatramin’ny faha-32 ary samy hahazo 9 tapitrisa avy kosa ireo firenena 16 ambiny. Tsy misy ekipa afrikanina intsony, araka izany, manohy ny fiadiana ny ho tompondaka maneran-tany.
Mandra-piandry izany, hitohy rahampitso alahady ireo lalao ampahefa-dalana roa sisa. Anisan’ny hifanandrina i Angleterre sy i Norvège ary i Argentine sy i Suisse. I Argentine irery ihany koa sisa ny hany solontenan’i Amerika latinina.

Tompondaka

Catégories: National

INDRAY MIJERY

Les Nouvelles - sam, 07/11/2026 - 07:56

Ho an’ireo olona tafavoaka tamin’ny aretina homamiadana dia tena ilaina ny fanohanana ara-tsaina, raha ny hevitry ny dokotera. Tokony hahay mankafy ny fahasalamana sy ny fiainana amin’izay ary manana fomba fijery miabo na dia nolazoin’ny aretina aza. Hajaina ny fanafody ohanina sy ny fanaraha-maso ara-potoana takin’ny dokotera.

Notolorana fitaovana informatika ireo mpiasan’ny fahasalamana misahana ny SR/PF ao amin’ny faritra Menabe sy ny distrikan’i Mahabo. Ireo fitaovana ireo izay natao hanatsarana ny fitantanana sy ny fanaraha-maso ny asa ary koa hanamafisana ny kalitaon’ny tolotra omena eny ifotony.

Ao anatin’ny fialantsasatra tanteraka ny ankizy. Ho an’ireo zatra mikarenjy, mila mailo amin’ny hala-jaza etsy sy eroa. Tokony ho ao an-tokotany mifefy ihany ny ankizy no milalao isorohana ny fahaverezana. Misy olon-dehibe hatrany miara-mivoaka ny trano. Tsy irahina irery intsony ny ankizy.

Catégories: National

Fanomezana rano madio : 10 268 ny kaonteran-drano voasolo

Les Nouvelles - sam, 07/11/2026 - 07:55

Anisan’ny asa sahanin’ny tetikasa “Fanatsarana ny fa­hazoana rano madio”, (Paaep), ho an’ny olona 1 tapitrisa eto Antananarivo sy ny faritra hafa manerana an’i Madagasikara, ny hisitrahany maharitra ny rano. Fomba iray hahatongavana amin’ny tanjona ny fanavaozana ny fotodrafitrasa sy fanoloana ireo fitaovana efa antitra. Eto Anta­nanarivo, mahatratra 110 000 ny kaonteran-drano miasa ka efa antitra avokoa ny 66% amin’ireo. Tafiditra ao anatin’ny tetikasa Paaep ny hanolo kaontera 30 000. Nomanina nanomboka ny volana janoary lasa teo ny asa fanoloana. Nosantarina tamin’ny fomba ofisialy ny volana avrily lasa teo ka notombanana haharitra valo volana ary hitohy hatramin’ny taona 2027. Tsy misy fandraisana anjara takina amin’ny mpanjifa ny fanoloana ny fitaovana antitra any an-tokantrano.
“Nanomboka ny volana septambra 2025 no ho mankaty, mahatratra 10 268 ny kaonteran-drano voasolo ary 19 732 no hovitaina hatramin’ny faran’ity taona ity”, hoy ny fanazavan’ny tomponandraikitra. Voakasiky ny fanoloana ny eto Antananarivo Reni­vohotra, Avaradrano sy Atsimondrano ary Ambohidra­trimo.
Ankoatra ny fanoloana ny kaontera antitra, asa faharoa ao anatin’ny tetikasa, ny fikarakarana ireo fangatahana vaovao fampidiran-drano tsy mbola voavalin’ny Jirama. Natokana ho an’ireo mpanjifa efa nahavita ny antontan-taratasy rehetra sy nahaloa ny vola mifandraika amin’ny fampidirana ny fikarakarana. Efa manana ireo fitaovana ny Jirama ka hiroso miandalana amin’ny famaliana ny fangatahana. Orinasa roa no misahana ny asa ka fampidiran-drano 4 293 no efa tanteraka ary 3 395 no eo andalam-panaovana azy.

Vonjy

Catégories: National

Be-Rija Ravelomanantsoa: “Fototry ny olana ny forongony nomen-tseza”

Les Nouvelles - ven, 07/10/2026 - 07:50

«Fanakorontanana ny fiarahamonina sy ny fitondram-panjakana ny trangana famonoana olona misy eto amin’ny firenena», hoy i Be-Rija Ravelomanantsoa, raha na­nao fanambarana tao anaty tambajotran-tserasera izy, omaly. «Aparitaka amin’ny tambajotran-tserasera izany mba ho­entina maneho fa tsy mahaaro ny vahoakany ny mpitondra», hoy izy. Efa misy ny ezaka ataon’ny fanjakana, ahafahana mamaha ny olan’ ny vahoaka. Toy ny olan’ny la­lana, ny mpiasa tsy miankina sy ny maro hafa. Noha­ma­­fisi­ny fa misy andiana mpanao politika, tsy faly sy tsy afa-po amin’ny eza­ky ny fitondrana misy amin’izao ka mampiasa endrika fampihorohoroana sy famonoana olona, hoentina maka fahefana indray. Miantso ny fitondrana ny tenany ho mailo amin’ny fiaraha-miasa amin’ny olon’ny forongony sy izay manohitra ny fampandrosoana rehetra. Ma­rihi­na fa tao anatin’ny enim-bolana, nahatratra 172 ireo zaza very manerana ny Nosy.

Mino

Catégories: National

Lalao ampahefa-dalana: Tsontsorimamba hisarahana ny an’i Espagne sy i Belgique

Les Nouvelles - ven, 07/10/2026 - 07:49

Anisan’ny lalao hanamarika ny ampahefa-dalana, anio, ny fifandonan’ny La Furia Roja Espagne sy ny Diables Rouges Belgique. Fanintelony amin’izao ny roa tonta no hidona eo amin’ny sehatry ny “Mondial”. Samy nahazo fandresena iray avy. Eto no fisarahan-dalana ho azy ireo.

Hotanterahina anio zo­ma, ao amin’ny Ingle­wood Los Angeles, ny lalao ampahefa-dalana faharoa, eo amin’ny fiadiana ny ho tompondaka maneran-tany “Mondial 2026”, taranja baolina kitra. Hifampitana amin’izany ny Diables Rouges Belgi­que sy ny La Furia Roja Espagne. Ekipa tsy dia mihaona matetika ny roa tonta. Raha teo amin’ny sehatry ny «Mondial», indroa ihany no nikatroka ireto ekipa roa ireto. Samy nahazo fandresena iray avy ny roa tonta, tamin’izany. Raha tsiahivina, ny taona 1986, tany Mexique, resin’i Belgique teo amin’ny ampahefa-dalana ny Espaniola, tamin’ny alalan’ny “tirs au but” rehefa nisaraka ady sahala 1 sy 1. Ny taona 1990, tany Italie, resin’i Espagne, 2 no ho 1 tao anaty lalaom-bondrona ny Diables Rouges. Ity izany no tsontsorimamba hisarahana eo amin’ny roa tonta.
Fantatra fa hijoro avokoa ireo mpilalao mandrafitra ny La Furia Roja, amin’ity. Anisan’izany ilay lohalaharana Yamine Lamal, izay tao anatin’ny tsy fahasalamana nandritra ny fifanintsanana. Marihina fa i Espagne no hany ekipa tsy mbola nidiram-baolina, hatreto.
Ho an’i Belgique kosa, tsy ho ao anaty lisitra i Amadou Onana, irakiraka. Fantatra fa voadona teo amin’ny lohaliny ny tovolahy ka tsy mbola sitrana. Ankoatra azy, tsy mbola hay na hijoro na tsia i Jeremy Doku. Anisan’ireo handrafitra ny Diables Rouges, i Courtois, eo amin’ny fiandrasana ny tsatoby. Handrindra ny fanafihana kosa i Lukaku sy i Trossard, ampian’i De Ke­telaere.

Tompondaka

Catégories: National

INDRAY MIJERY

Les Nouvelles - ven, 07/10/2026 - 07:48

Notanterahina tao amin’ny UCR Toamasina ny jeritodika sy fanolorana tatitra momba ireo asa vita sy ireo fanamby tokony hotanterahina taorian’ny fahavoazana nateraky ny rivodoza Gezani. Laharam-pahamehana ao anatin’izany ny fanamafisana ny fandrindrana sy ny fanaraha-maso ireo asa fanarenana, mba hahazoana antoka fa mipaka amin’ny vahoaka tokoa ny ezaka rehetra ataon’ny Fitondram-panjakana.

Ao anatin’ny fanatanterahana ny asa fanamboarana sy fanatsarana ny lakandrano, anatin’ny tetikasa PIAA2, ampahafantarina ny mpampiasa lalana fa ho tapaka ny arabe Rainibetsimisaraka, manoloana ny Hotel tana Plaza mihazo ny Petite vitesse. Hisy ny lalana hafa hahafahan’ny fiara mizotra tsara.

Araka ny voarakitry ny fehezam-pitsipika ho an’ny fikoloam-pahasalamana dia voarara ny fanaovana varotra ivelan’ny toerana natokana ho amin’izany. Voarara ny fivarotana entana ivelan’ny toerana voatokana na nahazoana alalana avy amin’ny manampahefana mahefa aza, indrindra amin’ny sisin-dalana…

Catégories: National

Fiatrehana tondradrano : Nanamafy ny fahaiza-manao ny tomponandraikitra

Les Nouvelles - ven, 07/10/2026 - 07:48

Anisan’ny faritra mitondra takaitra vokatry ny rivodoza sy ny tondradrano i Taolagnaro. Nahatsiaro ho manana andraikitra manoloana izany ny orinasa QMM, mpiara-miombon’antoka amin’ny BNGRC, ka nanamafy ny fahaiza-manaon’ireo tomponandraikitra isan-tsokajiny amin’ny fiatrehana izany. miainga eny anivon’ny fokontany ny fiofanana ka mipaka any amin’ny Faritra.
Miisa 50 ireo mpiantsehatra ifotony nisitraka ity fanamafisana ny fahaiza-manao ity. 45 ireo komity kaominaly momba ny fitantanana ny loza sy ny tandindon-doza. 50 kosa ireo komity prefektoraly.
Hitohy amin’ny fanazaran-tena na «exercice de simulation» ny hetsika ary hifantoka betsaka amin’ny fanomanana izany ny atrikasa izay notarihin’ny BNGRC. Natrehin’ny lehiben’ny Faritra Anôsy, ny tale jeneralin’ny BNGRC, jeneraly Ramanantsoa Gabriel, ny Prefet-n’i Taolagnaro ny atrikasa. Teo koa ny solontenan’ny ben’ny Tanànan’i Taola­gnaro, ny filoha tale jeneralin’ny Rio Tinto-QMM ary ireo tomponandraikitra isan-tsokajiny misahana ny maha olona.
Anio no hanatanterahana ny fanazaran-tena mahakasika ny fiatrehana rivodoza sy tondradrano ao Taolagnaro, ho fiomanana sahady amin’ny fotoam-pahavaratra ho avy.

Vonjy

Catégories: National

Fahaverezan’olona misesisesy : « Mila fongorina hatrany am-potony », hoy ny Seces

Les Nouvelles - ven, 07/10/2026 - 07:48

Nanao fanambarana ny sendikan’ny mpampianatra mpikaroka sy mpikaroka mpampianatra (Seces) Sampana Antananarivo. Amin’ny maha raiamandreny azy ireo, eo anatrehan’ireo fahaverezan’olona misesisesy tato ho ato, mahakasika ny ankizy sy olon-dehibe saika manerana ny Nosy. Araka ny hita sy iainana ankehitriny, very fanahy mbola velona ny ambanilanitra, ampijalian’ny tebiteby eo am-pikarohana ny menaky ny ainy sy ny fianakaviany ka miantso ireo tomponandraikitra isan’ambaratonga tsy hionona fotsiny amin’ny filazana ny heverina fa tanjon’izay vondron’olona mety manatanteraka ireo tranga ireo sy hifanilika andraikitra.
Tsy misy fampijaliana vahoaka faran’izay mahonena sy mamohehatra mihoatra ny fangalarana olona, ny fakana taova miafara amin’ny fandatsahana ny ain’ireo menaky ny aina, hoy ny fanambarana. Manoatra noho ny tany miady i Madagasikara.
Ny famongorana amin’ny fotony ireo tranga ireo no andrasan’ny vahoaka malagasy amin’ny fitondrana mahefa sady fitondra-miaramila, fa tsy hionona amin’ny fisamborana ireo trondro madinika fotsiny ihany.
Manainga ny vahoaka malagasy ho malina tanteraka sy ho tony hatrany tsy ho zary fitaovam-piakaran’ireo tsy mataho-tody, mpilalao saina amam-panahy ny tebitebin-tsaina sy ny alahelo.

Vonjy

Catégories: National

Randrianarisoa Rijamanitra : 30 taona niangaliana ny dihy

Les Nouvelles - jeu, 07/09/2026 - 07:46

Anisan’ireo olo-malaza nandray anjara lehibe teo amin’ny sehatra ara-kolontsaina eto Madagasikara sy tany ivelany (La Réunion, France, …), indrindra eo amin’ny dihy ara-panatanjahantena,  Randria­narisoa Rijamanitra. Nahavita nametraka ny maha izy azy sy ny vina entiny izy, ka nandray anjara mavitrika tamin’ny fampiroboroboana sy fampivelarana ny dihy eto amin’ny firenena. Tsy nifantoka tamin’ny fisehoana an-tsehatra ihany izy fa nandray andraikitra lehibe koa tamin’ny fampitana fahalalana sy fanofanana taranaka vaovao, indrindra amin’ ny maha filoha mpanorina ny “Ecole de danse” Dih’Art Mada­gascar sy filohan’ny Federasionina malagasin’ny dihy ara-panatanjahantena azy. Ankehitriny,  telopolo taona niainana tamim-pitiavana, faharetana ary fahafoizan-tena ho an’ny zavakanto.  Vavolombelon’ny lalana nodi­aviny, lalana feno asa mafy, fahafoizan-tena ary fitiavana ny zavakanto ireo 30 taona an-tsehatra. Nanomboka ta­min’ny dingana voalohany ka hatramin’ny sehatra lehibe eto an-toerana, dia hita taratra hatrany ny fahavononany hampiroborobo ny kolontsaina sy ny talenta malagasy. Tsy fankalazana tsotra izao ity 30 taona ity, fa fankasitrahana lehilahy iray nanolo-tena tanteraka ho an’ny zavakanto, ary loharanon’aingam-panahy ho an’ny taranaka ankehitriny sy ho avy. 30 taona an-tsehatra, ary mbola mitohy ny tantara.

Mi.Raz

Catégories: National

Yas Madagascar sy ny CUA : Hanisy “Fan Zone” mandritra ity Mondial ity

Les Nouvelles - jeu, 07/09/2026 - 07:46

Tsy ho diso anjara afaka hiaina mivantana ny lalao amin’ny Mondial 2026 hatrany amin’ny famaranana ny mpankafy, etsy amin’ny Parvis Analakely. Hasiana “Fan Zone” maimaimpoana eny an-toerana.

Ho fiatrehana ny lalao ampahefa-dalan’ny fiadiana ny amboara maneran-tany, taranja baolina kitra, « Mondial 2026 », hisy ny « Fan Zone » handefa mivantana ny lalao, etsy amin’ny Parvis Analakely, mano­mboka anio. Tsy hijanona hatreho amin’io dingana io ihany nefa izany, fa hatrany amin’ny famaranana mihitsy vao ho tapitra ny lanonana baolina kitra eny an-toerana.

Miaraka misalaha amin’ny fikarakarana izany, ny Yas Madagascar sy ny Kaominina Antananarivo  Renivohitra (CUA). Nambaran’izy ireo, omaly, fa natao maimaimpoana, ho an’ireo mpankafy baolina kitra rehetra izany, indrindra ho an’ireo mpanaraka an’io fifaninanana io eto an-dRe­nivohitra.
Mba hampiavaka tsara ny hetsika eny an-toerana, hisy ny lalao maro samihafa hazahoana loka avy amin’ny Yas. Eo ihany koa, ny fanentanana izay hokarakarain’ny tomponandraikitra, mba hanafana an’ny hetsika.
Nohamafisin’izy ireo hatrany, fa hentitra tanteraka ry zareo amin’ny fitandrovana ny mpijery sy ny toerana. Hisy, araka izany, ny polisy monisipaly miisa 50 mahery, sy ny mpanadio tanàna, 30 isa, hiasa mandritra io fampitana mivantana ny lalao etsy, Analakely io.
Hanomboka anio…
Ho an’ny anio, miandry ireo mpankafy ny ekipam-pirenena frantsay, les Bleus sy ny ekipa nasionalin’i Maroc, Lion de l’Atlas, ny fahita lavitra lehibe etsy Analakely. Marihina fa ity lalao ity, handeha mivantana eto Madagasikara amin’ny 11 ora alina.

Fitia Randria

Catégories: National

Ampahefa-dalana : Adin’ny samy firenen-dehibe sy matanjaka

Les Nouvelles - jeu, 07/09/2026 - 07:45

Hitohy anio indray ny fiadiana ny ho tompondaka maneran-tany “Mondial 2026”. Hiatrika ny dingana ampahefa-dalana ireo ekipa valo sisa mbola manohy ny fifaninanana. Tsontsorimamba isarahana avokoa, araka izany, ny lalao rehetra. Maroc irery sisa ny solontena afrikanina.

Hotanterahina manomboka anio, ny lalao voalohany amin’ny dingana ampahefa-dalana, eo amin’ny fiadiana ny ho tompondaka meran-tany “Mondial 2026”, taranja baolina kitra. Raha tsiahivina, valo sisa ireo mbola mandray anjara. Manana solontena enina ny kaontinanta eoropeanina raha iray avy kosa ny an’i Afrika, amin’ny alalan’i Maroc sy i Argentine ny an’i Amerika latina.
Hisantatra ny fihaonana, amin’ity alakamisy ity ny Lions de l’Atlas Maroc sy ny Les Bleus France. Fihaonana hotanterahina ao amin’ny kianja Boston ao Foxborough. Lalao tena andrasan’ny rehetra izy ity fa ho toy ny famaranana kely mialoha ny fotoana. Azo ambara fa lalaon’ny mpisakaiza izy ity, satria maro ireo mpilalao ao amin’ny andaniny sy ny ankilany no miray klioba ary diso mifankahalala tsara sy efa nifandray an-taonany ma­ro, raha tsy hilaza afa-tsy i Mbap­pé sy i Hakimi ary i Dembelé.
Na eo aza izany fifandraisana akaiky eo amin’izy ireo izany, samy hiaro ny fireneny avy izy ireo. Hanala vela amin-dry zareo frantsay aloha hatreto ny maraokanina. Ny Lions de l’Atlas no hany ekipa afrikanina indroa tafita amin’ny dingana ampahefa-dalana. Tera­tany argentin avokoa ireo mpitsara hitantana ny lalaon’ny roa tonta. Hitsoka ny kiririoka eo afovoany i Facundo Tello, miaraka amin’i Juan Pablo Belatti sy i Gabriel Chade ary ny mpitsara fahefatra, hahitana an’i Dario Herrera.
Tsiahivina fa efa nitsara ny lalaon’i Maroc sy i Portugal, i Facundo Tello, nandritra ny “Mondial 2022” raha sambany kosa izy vao hitsara ny lalao hataon’i France. Ity no lalao fahenina hotsarainy, tamin’ity “Mondial 2026”, ity.

Tompondaka

Catégories: National

INDRAY MIJERY

Les Nouvelles - jeu, 07/09/2026 - 07:44

Hisokatra manomboka ny 14 jolay izao ny lalana tapaka manoloana ny farihin’Anosy mihazo ny kianja Barea Mahamasina. Hiverina toy ny mahazatra teo aloha ny lalan’ny fifamoivoizana amin’io faritra io.

Mampahafantatra ny mponina ny CUA ao anatin’ny fanatanterahana ny tetikasa PIAA2 fa hisy fanovana eo amin’ny fandaminana ny fifamoivoizana eny amin’ny faritra Anosy sy Mahamasina. Tanjona ny fiarovana an’Antananarivo amin’ny tondradrano. Ny lalana miova dia eo amin’ny Koots Food Mahamasina hatreo amin’ny “rond-point” Sainte Famille. Hikatona mandritra ny fanatanterahana ny asa, ary vinavinaina ho vita amin’ny volana septambra.

Ao anatin’ny fiomanana amin’ny taom-pamokarana dia manatanteraka ny fametrahana ny bois rond na “aiguille” eo amin’ny Barrage Ikopa Tanjombato ny Apipa. Ireo aiguilles ireo no ampiasaina hifehezana ny fikorianan’ny rano avy amin’ny Reniranon’Ikopa, mba hahafahana mampiditra rano ao amin’ny lakandrano GR, izay manondraka ny tanimbary ao amin’ny lemak’i Betsimitatatra sy ireo faritra manodidina.

Catégories: National

Pages