S'abonner à flux Les Nouvelles Les Nouvelles
Mis à jour : il y a 2 heures 31 min

Oniversiten’Antananarivo : Hampianatra eny ny profesora Jasbir Chahal

ven, 02/06/2026 - 07:45

Tonga eto Madagasikara ny profesora Jasbir Chahal ary voafantina ho Fulbright US Scholar hisehatra eto an-toerana. Ato anatin’ny enim-bolana manaraka, hiara-miasa akaiky amin’ireo mpianatra ao amin’ny Ecole doctorale Mathématique et application (EDMA), anatin’ny departemantan’ny Siansa eny amin’ny oniversiten’Antananarivo, izy.
Hitarika atrikasa sy fampianarana, hizara traikefa ho fanamafisana ny fampianarana matematika eto Madagasikara sy ho fampiroboroboana ny fiaraha-miasa ara-akademika maharitra eo amin’ny firenena roa tonta ny tenany.
Matematisianina sy mpampianatra sangany, manana traikefa mihoatra ny efapolo taona tao amin’ny Brigham Young University (BUY) any Utah, ny profesora Chahal. Fitaratra amin’ny fahombiazana eo amin’ny sehatry ny fampianarana ambaratonga ambony any Etazonia ihany koa izy. Tombony ho an’ny oniversiten’Antananarivo, araka izany, ny fananana azy satria tsy ny oniversite rehetra no hisitraka ny fampianarany sy ny traikefany fa ireo mpianatra ao amin’ny departemantan’ny siansa ihany.

Tatiana A

Catégories: National

Amboditandrohoroho-Toamasina II : Trano 84 ravan’ny tadio, 13 niendaka tafo

jeu, 02/05/2026 - 14:51

Tokantrano miisa 84 rava tanteraka raha 13 hafa kosa simba ny tafo. Omby sy biby fiompy anjatony maty, hazo fihinam-boa sy voly fanon­drana fohitra tanteraka, toy ny letisia, jirofo. Ireo ny takaitran’ ny fandalovan’ny rambonda­nitra na tadio (tornade) ny sabotsy 31 janoary teo, to­kony ho tamin’y 7 ora hariva ary naharitra 30 minitra teo ho eo, raha filazan’ireo niharam-boina tao amin’ny fokontany Tapakala, kaominina ambanivohitra Amboditandrohoroho, disitrikan’ i Toamasina II. “ Nisy tafiodrivotra nifofofo mafy ary nahitana zavatra mirehitra afo ny fomba fisehony”, hoy ny fijoroana vavolombelona na­taon’ ireo niharam-boina. Noho izany, tsy niandry ela ny fitondram-panjakana, notarihan’ny praiminisitra lehiben’ny govern­emanta, Heri­tsalama Andriamasy Rajaona­rivelo, fa tonga tao an-toe­rana, ny talata 3 febroary teo, nitondra fanampiana voin-kava-mahatratra toy ny vary, savony, fanampin-tsakafo ho an’ny ankizy, fanafody fanadiovana rano, menaka sakafo. Nano­trona azy tamin’izany ny minisitra telo mandrafitra ny governemanta. Nohamafisin’ ny praiminisitra fa firenena misy fanjakana sy mpitondra ny eto ka tsy afaka hijery fotsiny ny fahavoazan’ny vahoaka ao aminy. Eny hatramin’ny any ambany ravinahitra aza.
Sambany rahateo ity ta­nàna ity no mba notsidihana mpitondra ambony amin’ny firenena. Na ny tomponandraikitra maro nifandimby anivon’ ny faritra Atsinanana aza raha ny fantatra dia mbola tsy nisy nitsidika tany an-toerana.

Sajo

Catégories: National

Toekarena malagasy : Dinika fanaingana ho fitadiavam-bahaolana

jeu, 02/05/2026 - 14:50

Notanterahina tao amin’ny efitrano malalaky ny Pact (Port academy center Toamasina),  Ambodimanga-Toamasina, ny atrikasa fakan-kevitra ho fitadiavam-bahaolana momba ny toekarena malagasy, ny zoma 29 janoary lasa teo.

Nitarika izany ny minisitry ny Fampiroboroboana ny indostria sy ny fampivelarana ny sehatra tsy miankina. Nandraisan’ireo sam­pandraharaham-pan­ja­ka­na mandrafitra ny faritra Atsi­nanana, ireo mpandraharaha, mpitantana orinasa, an­jara. Anisan’ny nivoitra ny fa­nontaniana mipetraka momba ny antony mahatonga ny sakana tsy hivoaran’ny toekaren’ny faritra iray. Izay indrindra no hikaroham-bahaolana eny amin’ny faritra izay avokavoky ny fandroasoan’ny toekarena.
Nandritra ny adihevitra, samy resy lahatra ny rehetra fa ny fanalalahana eo amin’ny fandraharahana aloha no to­kony himasoana. Eo koa ny famoronana orinasa madinika sy salantsalany kanefa hampidirana ho ara-dalàna, mandoa sy mandray anjara amin’ny hetra.
Nambaran’ny minisitra tom­ponandraikitra fa hitety faritra izao atrikasa izao ka haravona ho  antontan-kevitra azo hampiharina hoenti-mampandroso ny indositria sy ny famokarana eto an-toerana.

Sajo

Catégories: National

Farakely: Hanamarika ny 15 taona an-tsehatra

jeu, 02/05/2026 - 14:50

Toy ny vao omaly, kanefa efa lava dia lava ny lalan’i Fara­kely nandritra izay 15 taona izay. Noho ilay fifamatorana akaiky nisy teo aminy sy ny mpankafy no antony, ary mbola mihamafy izany amin’ izao. Antony nisafidianan’i Farakely ny hoe “Satria tiako ianareo…”, ho lohatenin’ny fam­pisehoana izay hotontosainy ny 1 marsa izao, ma­nom­boka amin’ny 3 ora, etsy amin’ ny CCEsca Antanimena io. “Satria tena izay fitiavana izay no mitondra ny mozikanay nandritra ny 15 taona. Tsy mora ny niainana ny 15 taona fa satria tianay ianareo dia tsy nijanona mihitsy izahay ary tsy hijanona intsony. Vavo­lom­belon’ny fivoaran’ny tarika ianareo mpankafy sy mpanaraka hatramin’izay, mbola zaza raha 15 taona nefa kosa tena ho feno fitiavana sy fifampizarana ity fampiseho­ana ity”, hoy ny nambaran’i Farakely.
Nanomboka tamin’ny fa­me­renana hirana mpamorona hafa, avy eo niditra tamin’ny famoronana ihany koa, i Fara­kely. Nipetraka hoazy ny lo­kon’ny mozikany, niarahany ni­ketrika tamin’ireo mpitendry matihanina, toa an-dry Sefo tany am-boalohany, Andry Tsitohaina, Hoby Naivoarivelo eo amin’ny fiangaliana ny gitara, ampian-dry Andry eo amin’ny zavamaneno tahaka, Tax amin’ny amponga maroanaka ary i Lepa eo amin’ny gitara beso.

Zo ny Aina

Catégories: National

Tontolon’ny hira : Hivondrona ireo mpitendry zavamaneno

jeu, 02/05/2026 - 14:49

Nihaona omaly, tao amin’ny Ivokolo Analakely, ireo mpitendry zavamaneno. Nisongadina, tamin’izany, ny antso ho an’ny firaisankinan’ny mpitendry manerana an’i Madagasikara hivondrona ao anaty fikambanana « Mpitendry malagasy ofisialy » iray.

Avy amin’io sehatra mi­sokatra io no hitondrana ny feon’ny mpitendry. Hiaro ny zony, hanatsara ireo fepetra iasany. Hampirobo­robo ihany koa ny tontolon’ny mozika voalamina ara-drariny sy maharitra.
Anisan’ny asa hataon’ny fikambanana ny fanentanana manerana an’i Madagasikara ny amin’ny tokony hivondronan’ny mpitendry ao anatin’ny « Mpitendry malagasy ofisialy ». Mba hahafahana mahafantatra ireo izay tena mpisehatra maro amin’ity zavakanto iray ity no hanaovana izany. Sady ahafahana maminavina sa­hady koa ny hitsanganan’ny Holafitry ny mpitendry zavamaneno eto Madagasikara.
Tafiditra ao anatin’ny rindran-damina sy asa tantera­hin’ny fikambanana ihany koa ny fifanakalozana eo amin’ny samy mpitendry. Ezahina ny hisian’ny rafitra mipetraka ma­zava momba azy ireo. Raha misy hetsika ilaina mpitendry, io rafitra io no hiaro azy ireo amin’ny fanatanterahana ny asa.
… Olana matetika miverina eo amin’ny mpitendry ny tsy fandoavan’ny mpikarakara ny karama nifanarahana, satria, « tsy nahazo olona, hono, ilay seho ». Ny fisian’ny fikambanana tahaka izao no iray amin’ ny famahana ny olana tahaka izany. « Feo vaovao ho an’ny mozika malagasy », hoy ireo mpitendry, omaly.

HaRy Razafindrakoto

Catégories: National

INDRAY MIJERY

jeu, 02/05/2026 - 14:48

Nanao tombana ny minisiteran’ny Fampia­nara­na ambony mahakasika ny hetsika « Fosika » nandritra ny volana janoary. Fantatra fa nahatratra 37 ireo fitarainana voaray ka diplaoma sandoka ny 5 tamin’ireo, dimy hafa kolikoly ary tolotra fiofanana tsy ara-dalàna ny 2. Fandraisana mpiasa tsy ara-dalàna ny 5 ary herisetra ny 5 hafa. 15 kosa fanararaotana sy fakana vola tsy ara-dalàna…

Raha misy trangan’aretina ahina ho Mpox,
toy ny fery amin’ny vatana na fivontosana dia afaka miantso maimaimpoana ny laharana 910. Ny fiandohan’ ny volana febroary teo, tranga iray no voamarina. Mito­taly 229 ny tranga voamarina hatramin’izay ary 207 natao fitiliana. Tranga ahina kosa ny 181 ary tsy maintsy mihiboka izy ireo mba tsy hamindra amin’ny manodidina.

Efa maromaro ireo ray aman-dreny resy lahatra amin’ny fampiasan’ny zanany ny fomba fiarovana amin’ny vohoka tsy irina. Izy ireo mihitsy no miaraka amin’ny zanany vavy manatona tobim-pahasalamana maka torohevitra amin’ny fiarovana sy fandrindram-piterahana mety amin’ny zanany.

Catégories: National

Faux espoirs

jeu, 02/05/2026 - 07:16

Les grands projets miniers sont en voie d’être relancés, en particulier le gisement de charbon de Sakoa et le bassin pétrolier de Tsimiroro, suite au traitement des permis miniers. C’est la énième fois qu’on parle de relancer ces projets, mais à la fin, on n’a enregistré aucune avancée.
Pourtant, eu égard des immenses réserves estimées, on a toujours espéré que les investisseurs miniers se bousculeront au portillon pour exploiter ces richesses existantes. Mais c’est bien le contraire qui se passe. Ils se font désirer et quand les négociations s’entament, leurs exigences sont démesurées.
Tel est le cas avec le projet Tsimiroro. D’aucuns ignorent que l’une des principales pierres d’achoppement du projet réside dans la difficulté d’évacuer le produit en cas d’exploitation à grande échelle. Le mauvais état des routes entre Tsimiroro et Antananarivo rend le transport plus que difficile.
Et l’une des principales exigences de Madagascar Oil S.A. (MOSA) concerne les travaux que l’Etat malgache doit engager sur cet axe routier pour permettre aux camions de MOSA d’y circuler en toute sécurité.Il est évident que ces travaux nécessiteront d’énormes investissements.
L’Etat malgache à lui seul ne pourra pas supporter les investissements requis. Dans ces conditions, il serait plus légitime que les deux parties qui bénéficieront de l’exploitation, de Tsimiroro‘à savoir l’Etat malgache et MOSO)partagentles dépenses en matière d’infrastructure routière
Avec toutes les richesses minières qui existent à Mada­gascar, le pays peut rêver d’une meilleure situation. Et c’est en toute logique que les Malgaches espèrent voir leur pays devenir un des leaders du continent dans le domaine de l’industrie minière, tout au moins en Afrique.
L’exploitation de cette ressource apportera beaucoup d’avantages au pays. Rien que sur le plan énergétique, on dépendra moins des importations d’énergie fossile qui, sans aucun doute, portent des coups fatals à nos réserves en devises.
L’utilisation de l’énergie fossile est incontournable tant qu’on n’arrivera pas à développer suffisamment les énergies renouvelables, notamment l’énergie hydroélectrique avec la construction de nouveaux barrages. Quant aux énergies solaires et éoliennes, cela demandera encore beaucoup de temps.
Avec la richesse du sous-sol malgache, on peut envisager plus d’une dizaine de grands projets miniers. Autrement dit, c’est le moment ou jamais de se lancer dans l’exploitation de toutes ces potentialités. Et on espère tous que cette fois-ci sera la bonne car finalement, on commence à se lasser de ces faux espoirs.

Ranaivo Lala Honoré

Catégories: National

Michaël Randria­ni­rina: “La Ceni n’est plus digne de confiance”

jeu, 02/05/2026 - 07:15

La corruption foncière et le manque de confiance vis-à-vis de la Commission électorale nationale indépendante (Ceni), fragilisent la démocratie à Madagascar. A Mahajanga devant la population, le président de la refondation, le colonel Michaël Randrianirina, a dénoncé la situation et annoncé un plan de réformes profondes, face l’ampleur des défis.

«La corruption est la cause principale des conflits fonciers dans notre pays, privant des familles de leurs terres et menaçant la stabilité sociale », a déclaré, le colonel Michaël Randria­ni­rina au gymnase couvert de Mangarivotra (Maha­janga).
Pour remédier à cette si­tuation, il a annoncé la mise en place de commissions ré­gionales et de districts, chargées de corriger les injustices liées à la propriété foncière. Selon lui, ces mesures sont essentielles pour restaurer la confiance des citoyens, régulièrement ébranlés par des pratiques opaques qui génèrent disputes et fractures sociales.
Et outre la corruption foncière, la défiance des citoyens envers la Ceni fragilise également la démo­cratie à Ma­dagascar. Dans ce cas, le Colonel Michaël Ran­driani­rina a remis en cause la fiabilité du système électoral.
« La Ceni n’est plus digne de confiance aujourd’hui », a affirmé le président, dénonçant les failles de l’institution dans l’organisation des scrutins. Selon lui, une As­semblée nationale de concertation et une révision complète des listes électorales sont indispensables pour garantir des élections libres, transparentes et crédibles.
Le président de la refondation insiste sur le lien in­dissociable entre lutte contre la corruption et réforme du système électoral. « Tant que le système n’est pas purifié, aucune gouvernance véritable ne pourra émerger du choix libre du peuple », a-t-il averti.
Ces déclarations s’inscrivent dans une stratégie politique plus large, centrée sur l’écoute directe des citoyens et la prise de décision depuis le terrain, une approche qualifiée de « nouvelle méthode » pour mieux répondre aux préoccupations de la population.
Cet engagement traduit une volonté forte de transformer en profondeur le système et le processus électoraux à Madagascar. Il ne s’agit pas seulement de corriger des pratiques ponctuelles, mais de réformer les ins­titutions, restaurer la con­fiance et garantir la justice sociale, des défis majeurs pour le pays. Dans ce con­texte, les mesures annoncées à Mahajanga sont un signal fort. La lutte contre la corruption et la consolidation de la démocratie sont désormais au cœur du débat pub­lic malgache.

S.A

Catégories: National

TSELATRA

jeu, 02/05/2026 - 07:13

Vehivavy manodidina ny 40 taona hita faty tao anaty alan’akondro, tao amin’ny fokontany Tanambao, kaominina Fianarantsoa, omaly. Mangana ny rantsan-tanan’io ramatoa io.
Ankizilahy 15 taona maty nipoahan’ny gaz tao Ampoara, fokontany Mangatany, kaominina Arivoni­mamo, omaly atoandro. Nipitika tampoka teny aminy io gaz io nandritra ny soudure nataona mpiasa hafa.
Lavon’ny balan’ny zandary i Dama, dahalo raindahiny sady mpangalatra omby tao amin’ny faritra Ta­lata Vohimena, Fenoarivo, hatrany Ambatofinan­dra­hana. Nan­dositra ny zandary hisambotra azy izy ka voatifitra, omaly.
Ramatoa 70 taona nodarohan’ny jiolahy rehefa tsy nahazo na inona na inona ireto farany, tao amin’ny Cité Jardin, Toamasina, afakomaly. Nofatorana io ramatoa io ary notapenana ny vavany.

Catégories: National

Ambohimangakely: Lehilahy voaambana sabatra, jiolahy iray tratra

jeu, 02/05/2026 - 07:13

Nokendren’ireo mpanao ratsy ho vonoina tamin’ny sabatra, nandositra ny lehi­lahy iray nitondra moto, teny amin’ny kaominina Ambohi­man­gakely tsy lavitry ny tobin-dasantsy Jovena, afakomaly alina, tamin’ny 12 ora sy sa­sany. “Miisa telo ireo jiolahy nitondra sabatra sy vy maranitra nikasa handroba io olona avy niasa io”, araka ny fanazavana voaray teo anivon’ny zandarimaria misahana ny famotorana. Nikendry an’io mpitondra moto io ireo mpanao ratsy, nitsoaka sady ni­antso vonjy tamin’ny mano­didina tao anaty haizina ilay lasibatra. Tsy nahazo na inona na inona, nanao tongotra an-katoka ireo mpanao ratsy. Nandositra tany amin’ny toerana maizina izay nisy mpivarotra harina fandrehitra tao Ankadinambo. Niroso tamin’ ny fisafoana teny amin’ny ma­nodidina ny zandary. Nifane­hatra tampoka tamin’ny eki­pan’ny zandarimaria ny iray tamin’ireo mpandroba izay efa nihosim-potaka sy maintin’ny harina, tamin’ny 1 ora sy 40 minitra maraina. Nosamborina io lehilahy io. Nanamarina ilay voaroba fa anisan’ireo nanambana azy sabatra io tra-tehaka io. Nentina natao famotorana ity farany ary karohina ireo namany. Ankoatra io, nosamborin’ny mpitandro filaminana eo anivon’ny polisim-pire-nena, teny Besarety sy Anka­difotsy, ny lehilahy miisa roa voarohirohy ho tompon’antoka tamin’ny halatra moto, ny ala­tsinainy 2 febroary teo. Ni­tran­gana halatra moto teny amin’ ny orinasa iray teny amin’ny kaominina Soavina, distrika Atsimondrano, ny 26 janoary lasa teo. Nalain’ny olon-dratsy ny moto scooter marika PGO. Nametraka fitarainana momba ireo mety ho ahiahina tamin’io halatra io ny tomponandraikitra eo anivon’ny orinasa voakasika. Vokany, tratra tao amin’ ny trano fonenany, teny Ma­ha­voky Besa­rety, ny 1 feb­roary teo, ny lehilahy iray izay mpiasa eo anivon’ilay orinasa teo aloha. Niaiky heloka sy nitonona ho tompon’atoka tamin’io halatra io izy. Nito­roka ny namany taorian’ny fisamborana azy. Voasam­botra teny amin’ny fokontany Ankadifotsy ilay faharoa. Sarona teny amin’izy ireo ilay moto nangalariny.

Tsiferana R.

Catégories: National

Jiolahy raindahiny : Lavon’ny balan’ny zandary i La croix

jeu, 02/05/2026 - 07:13

Lavon’ny balan’ny zandary miasa any amin’ny vondron-tobim-paritra Andilamena, omaly, tokony ho tamin’ny 6 ora maraina i La croix. Jiolahy raindahiny amin’ny resaka vaky trano sy halatra omby ary fandravana amin’ny endriny maro izy io. Naharay antso avy amin’ny olon-tsotra ny zandary fa misy lehilahy iray mihaodihaody ao antampon-tanànan’ny distrikan’Andilamena. Tsy niandry ela fa tonga nidina teny ifotony nijery ny zava-misy sy nametraka paikady ny mpitandro filaminana. Nandositra avy hatrany io olon-dratsy io vantany vao nahita azy ireo. Nasaina nijanona izy saingy nitari-dositra hatrany. Raikitra, araka izany, ny fifanjevoana teo amin’ny roa tonta. Nikasa hamely ireo zandary ilay jiolahy, ka voatery nitifitra azy ny mpitandro filaminana. Vokany, maty tsy tra-drano noho ny tifitra nahazo azy i La croix.
Manentana ny olom-pirenena hatrany ny manam-pahe­fana mba hampandre azy ireo raha sendra misy tranga mampiahiahy eny anivon’ny fokontany tsirairay avy eny, mba hahafahana misambotra ireo olon-dratsy.

Mino

Catégories: National

GOGUETTE ALLIANCE 92 ( 04 02 2026 )

mer, 02/04/2026 - 07:49

Catégories: National

Federasionina malagasin’ny Tenisy: Hatao ny 14 febroary ny fifidianana filoha

mer, 02/04/2026 - 07:47

Raha tsy misy ny fiovana, hotanterahina ny sabotsy 14 febroary ho avy izao, etsy amin’ny Lapan’ny fanatanjahantena Mahamasina, ny fifidianana izay ho filohan’ny Federasionina malagasin’ny tenisy (FMT). Io ny tetiandro navoakan’ny vaomiera mahaleo tena misahana ny fifidianana (Ceni). Araka izany, efa nanomboka omaly ny fametrahana ny taratasy filatsahan-kofidina ho an’ireo vonona ho kandidà, maniry hitantana izany, ho an’ny taom-piasana manaraka. Manana hatramin’ny alatsinainy 9 febroary, amin’ny 7 ora alina, ireo mpifaninana. Hatramin’ny fisokafany, tsy mbola nisy nitonona ho kandidà. Tsy mbola naharay antontan-taratasy ihany koa ny Ceni. Tsy maintsy mi­zaka ny zom-pirenena mala­gasy ny kandidà. Manao fangatahana an-tsoratra alefa amin’ny filohan’ny Ceni, ampi­arahana amin’ny dika mitovy ny karapanondrom-pirenena na pasipaoro mbola manan-kery. Taratasy fanamarinam-ponenana sy filazana ny tsy mbola nahavoasazy na nigadrana, alaina eny amin’ny tribonaly, latsaky ny 3 volana. Avy hatrany dia ampiarahana amin’ny lisitr’ireo mpikambana ao aminy ny kandidà ka io no fidian’ireo mpandatsa-bato. Tsiahivina fa efa nahatontosa ny fifidianana ho azy ireo, nandritra ny volana janoary, ireo ligim-paritra mandrafitra ny Federasionina malagasin’ny tenisy. Raha ho an’Anala­manga, voafidy hitondra ny ligy indray Randriamanantsoa Zolisoa Landy Lova.

Tompondaka

Catégories: National

SOMBIM-BAOVAO

mer, 02/04/2026 - 07:47

Hotontosaina, anio, ireo lalao efatra nahemotra, tafiditra anatin’ny andro fahefatry ny fiadiana ny ho tompondandakan’i Madagasikara, PFL. Anisan’ny fihaonana andrasan’ny maro, amin’izany, ny fifanandrinan’ny Uscafoot sy ny AS Ste Anne, etsy amin’ny Kianja Alarobia. Marihina fa mbola tsy resy mihitsy ny Ste Anne raha toa ka mikendry ny haka fandresena ho azy ny Uscafoot.

Lany ho filohan’ny Federasionina malagasin’ny judo i Bruno Eric Saïd, taorian’ny fifidianana notontosaina ny sabotsy lasa teo, teny amin’ny COM Ivandry. Ligy 7 tamin’ireo 8 nandatsa-bato no nifidy azy, nandritra izany. Laharam-pahamehana ho azy ny fananganana fotodrafitrasa.

Feno ny fandaharam-potoana ho an’ny ligin’Ana­la­man­ga taranjany basikety amin’ity taona 2026. Fambolen-kazo no hanombohana izany amin’ny 21 febroary izao eny Manjakandriana. Fifaninanana U23 kosa ny hanombohana ny hetsika ara-panatanjahantena, ny volana marsa izao.

Catégories: National

Karate – 80 taona: Vavolombelon’ny tantara i Hanshi Hugues

mer, 02/04/2026 - 07:47

Nankalazaina ny sabotsy 31 janoary lasa teo ny faha-80 taonan’i Hanshi Raharimanantsoa Hugues. Fifampizarana sy fampiofanana teny amin’ny Kianja mitafon’Ankatso no nanamarihana izany. Tonga marobe namaly ny antso ireo mpikatroka amin’ireo haiady 4 nataony dia ny Karate-do, Yoseikan Budō, Tai-chi-chuan ary ny Iaidō. Vavolombelon’ny tantara tamin’ireo haiady karazany 4 ireo i Hanshi Hugues ary manana ny toerany eto Madagasikara. Raha hiverenana ny fankalazana, ny sabotsy lasa teo, feno tanteraka ny fifampizarana ary nisy ny fampisehoana nataon’i Hanshi Hugues, izay nahitana fa tena mbola anatin’ny heriny tanteraka izy. Tsiahivina fa 8e dan ny tenany amin’ny karaté-do, 5e dan amin’ny Yoseikan Budo, 5e dan amin’ny Tai-chi-chuan ary manana ny grady 2e dan amin’ny Iaidō. Mpianatry Ramanitrandra­sana René moa i Hanshi Hugues. Hafatra nomeny ny hoe mila manaiky ny fanapahan-kevitry ny mpitsara na dia mahatsapa aza ianao fa tokony ho mpandresy ary indrindra rehefa mikotrana dia tena mikotrana. Mbola hitohy eny amin’ny Batou Beach, ny 22 febroary, ny hetsika fankalazana, araka ny nambaran’ny filohan’ny kaomity mpikarakara, Rakotonirina Marcel.

Mi.Raz

Catégories: National

Sekolin’ny baolina kitra : Mandray ireo manam-pahaizana Portugais

mer, 02/04/2026 - 07:47

Ho avy eto Madagasikara, hizara fahaizana sy hampitombo traikefa ho an’ireo mpanazatra sy ny mpilalao, i Rui Fernandes sy i Guilherme Farinha, avy any Portugal.
Hanomboka ny 12-21 febroary, etsy Betongolo sy Ambatolampy Tsimahafotsy, ny hetsika.

Mikarakara hetsika fampiofanana mpanazatra sy mpilalao ny sekolin’ny baolina kitra Dream Team. Araka ny fanazavana nataon’izy ireo tetsy Antani­mena, oma­ly, hanomboka ny 12 hatramin’ ny 21 febroary izao ny hetsika. Hisahana izany ny teratany Portugais, Rui Fernandes, ma­nana ny diplaoma Uefa C, sy i Guilherme Farinha, efa mihazona ny mari-pahaizana Fifa A Pro.
Tanjona ny hampivoatra sy hampiakatra ny lentan’ny mpanazatra sy mpilalao eto Madagasikara. Marihina fa etsy amin’ny Kianjan’i Beton­go­lo no hizara ny fahaiza-manaony izy ireo manomboka ny 12 febroary. Etsy amin’ny Complexe Sportif Ambatolam­py Tsimahafotsy kosa ho an’ ny ankizy ivelan’ny sekolin’ny baolina kitra Dream Team, ny 16 hatramin’ny 18 febroary. Natao ho an’ireo ankizy volavolaina ao amin’ny Dream Team kosa ny 19-21 febroary, eny Ambatolampy Tsimahafo­tsy ihany. Tsy voafetra ny fisoratana anarana amin’ity hetsika fampivoarana ny baolina kitra ity.

Fifaninanana roa
Ankoatra izay, handray anjara amin’ny fifaninanana iraisam-pirenana roa ny Dream Team. Voalohany, ny fifanintsanana Iber Cup, izay hatao any Portugal, ny 29 mey hatramin’ny 5 jona. Faharoa, ny Gothia Cup, hotontosaina any Suède, ny 12 hatramin’ny18 jolay. Efa nandray anjara tamin’ity fifaninanana farany ity ny sekoly tamin’ny taon-dasa.
Tsiahivina fa niorina ny taona 2023 ny Dream Team. Mahatratra 90 ny mpilalao volavolain’ny mpanazatra miisa enina. Ankizy 7 hatramin’ny 18 taona no raisin’ny sekoly.

Fitia Randria

Catégories: National

Échecs-Analamanga : Nahomby ny lalao fanokafana ny taona

mar, 02/03/2026 - 07:54

Tontosa ny faran’ny herinandro teo ny fifaninanana fanokafana ny taom-pikatrohana 2026, ho an’ny ligin’Ana­lamanga, taranja échecs. Teny amin’ny Akademia na­sionalin’ny fanatanjahantena Ampefiloha no nanatantera­hana izany. Nahomby tante­raka satria tonga marobe, namaly ny antso, ireo mpilalao izay tafakatra 135. Na dia teo aza ny andro ratsy, tsy nahasakana ireo mpandray anjara ho tonga teny an-toerana. Nambaran’ny filohan’ny ligin’ Analamanga, taranja échecs, Raharimanana Faratiana, fa miezaka hatrany ny ligy mampandroso ny taranja, fa indrindra koa manara-dalàna. No­tsiahiviny fa efa nahazo fankatoavana avy amin’ny minisiteran’ny Tanora sy ny fanatanjahantena izy ireo vantany vao vita ny fifidianana ary mijoro ara-dalàna. Na izany aza, mbola tratran’ny tsindrihazo­lena ihany … Raha hiverenana ny vokatra ny sabotsy lasa teo, manana mpilalao avo lenta ny ligin’Analamanga, izay nanapo­rofoana fa velona ity taranja ity.

Mi.Raz

Toy izao ny vokatra

-U10 : -Ranaivomanana Ny Thyana Erwann, Radaniela Andritia, Andriamanalinarivo Tianiaina Nicky.
Vehivavy mendrika: Ravelomanantsoa Andriantsilavo Fahasoavana Nomenjanahary
-U14 : -Ranaivomanana Ny Thyana Aicha, Rarivoson Mboahangy Jude Fortuné, Silo Andriantsoa Lenny Ky
Vehivavy mendrika: Ranaivomanana Ny Thyana Aicha
-Sokajy +1700: -Rafenohery Lova, Henikasina El Razan, Rakotoarivony Tovonirina Mihaja Johann
Vehivavy mendrika: Rarivoson Mboahangy Aude Azu
-Vétéran : Randrianarivelo Louis
-“Prix spécial vétéran”: Andriamaharo Nirina Patrick

Catégories: National

SOMBIM-BAOVAO

mar, 02/03/2026 - 07:54

Notontosaina teny amin’ny Akademia nasionalin’ny Fanatanjahantena Ampefiloha, ny 31 janoary hatramin’ny 1 volana febroary teo, ny fampiofanana ny mpitsara mahakasika ny fihetsika mirindra « Pomsae » sy ny adin’olon-droa « Kyorugi » amin’ny taranja Taek­wondo WT. Nanatrika izany ny tale teknika nasionalin’ny Federasionina malagasin’ny Taekwondo WT (FMTKD).

Hotanterahina, anio, amin’ny 10 ora maraina, eny amin’ny Kianjan’ny CFFA Iavoloha, ny fihaonana eo amin’ny CFFA Andoharanofotsy sy ny CosPN Anala­manga. Fifanandrinana tafiditra amin’ny andro fahefatra amin’ny fiadiana ny ho tompondakan’i Madagasikara, taranja baolina kitra, diviziona voalohany, « Pureplay Football League (PFL) ».

Hotontosaina eny amin’ny Kianja mitafon’Anko­rondrano, ny lalao All star U15, vehivavy, taranja Volley-ball. Hisy ihany koa ny lalao fanomanana ny fiadiana ny amboaran’ny klioba tompondaka, ho an’ny klioba handray anjara amin’izany, amin’io fotoana io, araka ny fandaharam-potoana.

Notokanana ny sabotsy 31 janoary lasa teo, ny kianja mitafo maoderina ao Betafo. Tonga nitokana izany ny kolonely Randrianirina Michaël, filohan’ny Fanavaozana sy ny minisitry ny Tanora sy ny fanatanjahantena, Rasambany Alain Désiré.

Catégories: National

Rugby – XXL Top 12 : “Tsy hisy ho dinganina”, hoy ny federasionina

mar, 02/03/2026 - 07:54

Taorian’ny tsy fahatanterahan’ny andro fahadimy amin’ny fiadiana ny ho tompondakan’i Madagasikara, taranja rugby “XXL Top 12”, tokony ho natao ny alahady 1 febroary lasa teo, nilaza ny tomponandraikitra eo anivon’ny Malagasy Rugby fa tsy dinganina akory ny kalandrie. Betsaka ireo mpankafy nihevitra fa avy hatrany dia hotanterahina ny andro fahenina ka miandry any amin’ny faran’ny fifaninanana indray vao hatao ireo lalao tsy tanteraka. Efa maika ny hijery ny fifandonan’ny Cosfa sy ny CEA Andranomanalina ny mpijery baolina lava­lava. Io lalao io izay voalahatra ao anatin’ny andro fahenina. Raha tsiahivina, lalao telo no voalahatra amin’izany. Anisany handrasan’ny rehetra ny fifandonan’ny TFA Anatihazo sy ny TFMA (Boaikely manohitra). Eo koa ny an’ny USA Ankadifotsy sy ny Mang’Arts Manjakaray ary ny fihaonan’ny Tam Anosibe sy ny Uscar (Kaominina Antananarivo Renivohitra). Eo koa ny lalaon’ny D1 vehivavy, hifanandrinan’ny FTM Manjakaray sy ny RCTS Soavimasoandro.

Tompondaka

Catégories: National

Corentin Martins- Mpanazatra ny Barea : Hita ny marimaritra iraisana, andrasana ny fanambarana ofisialy

mar, 02/03/2026 - 07:53

Nifarana ny 31 janoary teo, ny fifanarahan’ny fanjakana malagasy sy ny Federasionina malagasin’ny baolina kitra (FMF) amin’ilay frantsay mpanazatra ny Barea, Corentin Martins. Fantatra, omaly, fa mbola hanohy i Corentin Martins ary andrasana ny fanambarana ofisialy mahakasika izany.

Araka ny filazan’ny lohara­nom-baovao iray, omaly, efa naverin’i Corentin Martins, aty Madagasikara, ilay fifanarahana vaovao ma­hakasika ny fanohizana ny asa hitondrany indray ny ekipa nasionaly, Barean’i Ma­dagasikara. Io loharanom-baovao io hatrany no milaza fa efa milamina ny raharaha avy amin’ny mpanazatra, miandry ny valin-teny ofisialy avy amin’ny fanjakana sisa. Azo lazaina ho hita ny marimaritra iraisana eo amin’ireo ankolafy telo, ka antenaina fa tsy ho ela intsony dia hivoaka ny valin’izany.
Efa tapitra ny 31 janoary teo ny fifanarahana tamin’ity teknisianina frantsay ity, ary izao efa miroso mankany amin’ ny fifanarahana vaovao izao ny fanjakana sy ny federasionina ary ny mpanazatra. Tsara ny mampahatsiahy fa nanomboka ny taona 2025 lasa teo, i Corentin Martins, no nitondra ny Barea. Nandritra ny fitantanany ny ekipa nasionaly mala­gasy, nahita fandresena dimy sy faharesena telo ny Barea. Marihina fa nampiakarin’i Corentin Martins ho eo amin’ ny laharana faha-105 maneran-tany izao ny ekipam-pirenena malagasy, raha toa ka tany amin’ny faha-115 izany teo aloha.
Ho tafita amin’ny Can…

Raha mahomby ny dinika, ny fahatafitan’ny Malagasy any amin’ny fiadiana ny am­boaran’i Afrika “Can 2027”, indray izany no asa lehibe miandry an’i Corentin Martins. Any amin’ny volana septambra ny fifanintsanana hiadiana ny tapakila hiatrehana izany. Aorian’ny volana marsa ho avy izo, ho fantatra izay mpiray vondrona amin’ny Barea, mandritra ny ady tapakila hiakarana amin’izany.

F.R

Catégories: National

Pages